Interakcje leku
Pirfenidon Medical Valley 267 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Pirfenidon jest substancją czynną, której metabolizm zachodzi głównie za pośrednictwem enzymu CYP1A2 (około 70-80% metabolizmu), przy mniejszym udziale innych izoenzymów cytochromu P450, takich jak CYP2C9, 2C19, 2D6 i 2E1. Ten profil metaboliczny sprawia, że pirfenidon jest podatny na liczne interakcje lekowe, szczególnie z substancjami wpływającymi na aktywność tych enzymów.¹

Interakcje z inhibitorami CYP1A2

Jednoczesne stosowanie pirfenidonu z silnymi inhibitorami CYP1A2 może prowadzić do istotnego zwiększenia ekspozycji na pirfenidon, co wiąże się z podwyższonym ryzykiem działań niepożądanych. W badaniach fazy 1 wykazano, że jednoczesne stosowanie pirfenidonu z fluwoksaminą (silnym inhibitorem CYP1A2 wpływającym także hamująco na inne izoenzymy, w tym CYP2C9, 2C19 i 2D6) powodowało czterokrotny wzrost ekspozycji na pirfenidon u osób niepalących.²

Z tego powodu stosowanie fluwoksaminy jest przeciwwskazane u pacjentów leczonych produktem Pirfenidon Medical Valley. Przed rozpoczęciem terapii pirfenidonem należy przerwać leczenie fluwoksaminą i unikać jej stosowania w trakcie całego okresu leczenia pirfenidonem.³

Podczas leczenia pirfenidonem należy również unikać stosowania innych leków będących inhibitorami zarówno CYP1A2, jak i innych izoenzymów CYP uczestniczących w metabolizmie pirfenidonu (CYP2C9, 2C19, 2D6).⁴

Na podstawie badań in vitro i in vivo stwierdzono, że silne i selektywne inhibitory CYP1A2 (np. enoksacyna) mogą zwiększać ekspozycję na pirfenidon dwu- do czterokrotnie. W przypadku konieczności jednoczesnego stosowania pirfenidonu z silnym, selektywnym inhibitorem CYP1A2, należy zredukować dawkę pirfenidonu do 801 mg na dobę (267 mg trzy razy na dobę) oraz prowadzić ścisłą obserwację pacjenta pod kątem występowania działań niepożądanych związanych z pirfenidonem.⁵

Interakcje z cyprofloksacyną

Cyprofloksacyna, umiarkowany inhibitor CYP1A2, również wpływa na metabolizm pirfenidonu. Badania wykazały, że jednoczesne stosowanie pirfenidonu z cyprofloksacyną w dawce 750 mg powoduje zwiększenie ekspozycji na pirfenidon o 81%. W przypadku konieczności stosowania cyprofloksacyny w dawce 750 mg dwa razy na dobę, dawkę pirfenidonu należy zredukować do 1602 mg na dobę (534 mg trzy razy na dobę).⁶

Szczególną ostrożność należy zachować również przy jednoczesnym stosowaniu cyprofloksacyny w mniejszych dawkach (250 mg lub 500 mg raz lub dwa razy na dobę).⁷

Interakcje z innymi umiarkowanymi inhibitorami CYP1A2

Pirfenidon należy stosować ostrożnie u pacjentów przyjmujących inne umiarkowane inhibitory CYP1A2, takie jak amiodaron czy propafenon.⁸

Zwiększonej ostrożności wymaga również jednoczesne stosowanie inhibitorów CYP1A2 z silnymi inhibitorami innych izoenzymów CYP uczestniczących w metabolizmie pirfenidonu:⁹

• CYP2C9 (np. amiodaron, flukonazol)
• CYP2C19 (np. chloramfenikol)
• CYP2D6 (np. fluoksetyna, paroksetyna)

Interakcje z induktorami CYP1A2

Palenie tytoniu, które jest induktorem CYP1A2, znacząco wpływa na farmakokinetykę pirfenidonu. W badaniu fazy 1 stwierdzono, że ekspozycja na pirfenidon u palaczy była zmniejszona o 50% w porównaniu z osobami niepalącymi. Palenie tytoniu pobudza wytwarzanie enzymów wątrobowych, co przyspiesza klirens pirfenidonu i zmniejsza jego stężenie we krwi.¹⁰

Biorąc pod uwagę związek pomiędzy paleniem tytoniu a indukcją CYP1A2, podczas leczenia pirfenidonem należy unikać zarówno palenia, jak i stosowania silnych induktorów CYP1A2. Pacjentów należy zachęcać do zaprzestania palenia przed rozpoczęciem leczenia pirfenidonem i powstrzymania się od palenia w trakcie terapii.¹¹

Należy również zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu umiarkowanych induktorów CYP1A2 (np. omeprazol), ponieważ mogą one teoretycznie prowadzić do zmniejszenia stężenia pirfenidonu w osoczu.¹²

Jednoczesne podawanie leków będących silnymi induktorami zarówno CYP1A2, jak i innych izoenzymów CYP zaangażowanych w metabolizm pirfenidonu (np. ryfampicyna) może prowadzić do znacznego obniżenia stężenia pirfenidonu w osoczu. Zaleca się unikanie stosowania tych produktów leczniczych, jeśli to możliwe.¹³

Interakcje z sokiem grejpfrutowym

Spożywanie soku grejpfrutowego prowadzi do zahamowania aktywności enzymu CYP1A2, co może zwiększać ekspozycję na pirfenidon. Z tego powodu należy unikać picia soku grejpfrutowego podczas terapii pirfenidonem.¹⁴

Interakcje pirfenidonu z alkoholem

Chociaż w dostępnych danych klinicznych brak jest bezpośrednich informacji dotyczących interakcji pirfenidonu z alkoholem, należy zachować ostrożność podczas łączenia tych substancji. Zarówno pirfenidon, jak i alkohol są metabolizowane w wątrobie, co może teoretycznie prowadzić do konkurowania o te same szlaki metaboliczne.

Ponadto, pirfenidon może powodować działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności, wymioty czy dyskomfort w jamie brzusznej, które mogą ulec nasileniu przy jednoczesnym spożywaniu alkoholu. Alkohol może również nasilać inne działania niepożądane pirfenidonu, jak zmęczenie czy zawroty głowy.

Z uwagi na potencjalne zwiększone ryzyko hepatotoksyczności, zaleca się ograniczenie lub unikanie spożywania alkoholu podczas leczenia pirfenidonem, szczególnie u pacjentów z istniejącymi już zaburzeniami czynności wątroby.

Tabela interakcji pirfenidonu z innymi lekami