Przedawkowanie
Paracetamol Biofarm 1000 mg

Przedawkowanie paracetamolu, definiowane jako jednorazowe spożycie ≥7,5 g u dorosłych lub ≥140 mg/kg masy ciała u dzieci, stanowi poważne zagrożenie dla funkcji wątroby, prowadząc do cytolitycznego uszkodzenia hepatocytów i potencjalnej martwicy wątroby. Szczególnie narażone są grupy ryzyka, takie jak osoby starsze, dzieci, pacjenci z chorobami wątroby i nerek, przewlekłym alkoholizmem lub niedożywieniem oraz przyjmujący induktory enzymów wątrobowych. Kliniczny przebieg zatrucia obejmuje fazę wczesną z objawami niespecyficznymi (nudności, wymioty, ból brzucha), fazę pozornej poprawy, podczas której uszkodzenie wątroby postępuje mimo ustąpienia symptomów, oraz fazę uszkodzenia wątroby z podwyższonymi markerami biochemicznymi (AspAT, AlAT, LDH, bilirubina) i obniżonym stężeniem protrombiny, pojawiającymi się w ciągu 12-48 godzin od zatrucia. W ciężkich przypadkach mogą wystąpić powikłania takie jak niewydolność wątroby, encefalopatia, kwasica metaboliczna, a także zaburzenia sercowe, zapalenie trzustki i ostra niewydolność nerek.

Pobierz ChPL PDF Paracetamol Biofarm – Tabletki powlekane – 1000 mg
  1. Przedawkowanie paracetamolu
    1. Definicja ostrego zatrucia
    2. Objawy przedawkowania
    3. Postępowanie w przedawkowaniu
    4. Tabela objawów przedawkowania
    5. Kolejne rozdziały
Wskazania
  1. ból głowy
  2. ból kostny
  3. ból kręgosłupa
  4. ból menstruacyjny
  5. ból mięśniowy
  6. ból reumatyczny
  7. ból stawowy
  8. ból zęba
  9. gorączka w przebiegu grypy
  10. gorączka w przebiegu przeziębienia
  11. migrena
  12. nerwoból
Substancja czynna
  1. paracetamol
Kategoria leku
  1. leki przeciwbólowe
  2. leki przeciwgorączkowe

Przedawkowanie paracetamolu

Przedawkowanie paracetamolu stanowi poważne zagrożenie, które może prowadzić do nieodwracalnego uszkodzenia wątroby, a w niektórych przypadkach nawet do śmierci. Szczególnie zagrożeni są pacjenci w podeszłym wieku, dzieci, osoby z chorobami wątroby i nerek, osoby z przewlekłym alkoholizmem, przewlekłym niedożywieniem oraz przyjmujące substancje indukujące enzymy wątrobowe.1

Definicja ostrego zatrucia

O ostrym zatruciu paracetamolem mówimy, gdy jednorazowa dawka przyjęta przez pacjenta wynosi:

  • Dla osób dorosłych: 7,5 g lub więcej
  • Dla dzieci: 140 mg/kg masy ciała lub więcej

Należy podkreślić, że w przypadku Paracetamolu Biofarm o dawce 1000 mg, ostre zatrucie u osoby dorosłej może nastąpić już po zażyciu 8 tabletek jednorazowo.2

Objawy przedawkowania

Objawy przedawkowania paracetamolu rozwijają się stopniowo i mogą być początkowo niecharakterystyczne, co utrudnia wczesną diagnozę. Proces uszkodzenia wątroby może postępować, nawet gdy początkowe objawy ustępują.3

Kluczowe jest rozpoznanie, że początkowo łagodne objawy nie oznaczają braku zagrożenia, a ich ustąpienie może być mylące. Mechanizm toksyczności paracetamolu polega na cytolitycznym uszkodzeniu komórek wątrobowych, które może prowadzić do całkowitej i nieodwracalnej martwicy wątroby.4

Biochemiczne markery uszkodzenia wątroby, takie jak wzrost aktywności aminotransferaz (AspAT, AlAT), dehydrogenazy mleczanowej i stężenia bilirubiny, przy jednoczesnym zmniejszeniu stężenia protrombiny, pojawiają się w ciągu 12-48 godzin po przedawkowaniu.5

Pierwsze kliniczne objawy uszkodzenia wątroby występują zwykle po 1-2 dniach, osiągając maksimum po 4-6 dniach od przedawkowania. Poza uszkodzeniem wątroby mogą wystąpić również zaburzenia serca, zapalenie trzustki oraz ostra niewydolność nerek z martwicą kanalików nerkowych.6

Postępowanie w przedawkowaniu

W przypadku podejrzenia przedawkowania paracetamolu konieczne jest natychmiastowe działanie. Przy jednorazowym przyjęciu 5 g lub więcej paracetamolu należy:

  1. Sprowokować wymioty jak najszybciej
  2. Natychmiast skontaktować się z lekarzem lub zgłosić się do szpitala
  3. Podać doustnie 60-100 g węgla aktywowanego (w celu adsorpcji toksyn)
  4. Podać 10-15 g siarczanu magnezu rozpuszczonego w wodzie (jako środek przeczyszczający)

7

Kluczowe znaczenie w ocenie ciężkości zatrucia ma oznaczenie stężenia paracetamolu we krwi przed rozpoczęciem leczenia. Stężenie to, w relacji do czasu, jaki upłynął od spożycia leku, stanowi podstawę do decyzji o intensywności leczenia odtrutkami.8

Jeśli nie ma możliwości oznaczenia stężenia paracetamolu, a dawka była prawdopodobnie duża, należy wdrożyć intensywne leczenie odtrutkami:

  • Podać doustnie minimum 2,5 g metioniny
  • Kontynuować w warunkach szpitalnych leczenie N-acetylocysteiną (dożylnie lub doustnie) i/lub metioniną

Odtrutki są najbardziej skuteczne w pierwszych 10-12 godzinach od zatrucia, jednak mogą przynieść korzyści nawet po 24 godzinach.9

W procesie leczenia zatrucia paracetamolem można zastosować dializę w celu zmniejszenia stężenia leku w osoczu. Niezbędne jest również wdrożenie leczenia objawowego oraz regularne badania parametrów wątrobowych, które należy wykonywać na początku leczenia i powtarzać co 24 godziny.10

W większości przypadków, przy odpowiednim leczeniu, aktywność enzymów wątrobowych wraca do normy w ciągu 1-2 tygodni, z pełnym przywróceniem funkcji wątroby. W rzadkich, szczególnie ciężkich przypadkach, może być jednak konieczny przeszczep wątroby.11

Należy podkreślić, że leczenie zatrucia paracetamolem musi bezwzględnie odbywać się w warunkach szpitalnych, na oddziale intensywnej terapii.12

Tabela objawów przedawkowania

Faza zatrucia Objawy kliniczne Czas wystąpienia Dawka krytyczna
Faza wczesna Nudności, wymioty, brak łaknienia, bladość, ból brzucha, nadmierna potliwość, senność, ogólne osłabienie Kilka do kilkunastu godzin po zażyciu Dorośli: ≥7,5 g (≥8 tabletek Paracetamol Biofarm 1000 mg)
Dzieci: ≥140 mg/kg masy ciała
Faza pozornej poprawy Objawy wczesne mogą ustąpić, mimo rozpoczynającego się uszkodzenia wątroby 24-48 godzin po zażyciu
Faza uszkodzenia wątroby Rozpieranie w nadbrzuszu, powrót nudności, żółtaczka, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (AspAT, AlAT), dehydrogenazy mleczanowej i bilirubiny, zmniejszenie stężenia protrombiny 12-48 godzin po zażyciu (zmiany biochemiczne)
1-2 dni (objawy kliniczne)
4-6 dni (szczyt nasilenia)
Faza powikłań Niewydolność wątroby, kwasica metaboliczna, encefalopatia, śpiączka, zgon
Możliwe również: zaburzenia serca, zapalenie trzustki, ostra niewydolność nerek z martwicą kanalików nerkowych		 4-6 dni po zażyciu

Powyższa tabela przedstawia typowy przebieg zatrucia paracetamolem, podkreślając niebezpieczny charakter fazy pozornej poprawy, w której mimo ustąpienia początkowych objawów, w organizmie postępuje uszkodzenie wątroby. Szybkie rozpoznanie i wdrożenie odpowiedniego leczenia, zwłaszcza w ciągu pierwszych 12 godzin od przedawkowania, ma kluczowe znaczenie dla rokowania.13

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl