Właściwości farmakokinetyczne
Metcrean 1000 mg

Metformina chlorowodorek, substancja czynna leku Metcrean, wykazuje nieliniową farmakokinetykę absorpcji z biodostępnością doustną na poziomie 50-60% po dawkach 500 mg i 850 mg. Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) osiągane jest około 2,5 godziny po podaniu, a stężenie w stanie stacjonarnym wynosi poniżej 1 µg/ml po 24-48 godzinach stosowania. Pokarm istotnie zmniejsza Cmax o 40% i AUC o 25%, jednocześnie wydłużając tmax o 35 minut, choć kliniczne znaczenie tych zmian pozostaje niejasne. Metformina charakteryzuje się niskim wiązaniem z białkami osocza, dużą objętością dystrybucji (63-276 l) oraz przenikaniem do erytrocytów, które stanowią drugi kompartment dystrybucji. Lek nie ulega metabolizmowi i jest wydalany w postaci niezmienionej głównie przez nerki, z klirensem nerkowym przekraczającym 400 ml/min, wskazującym na przesączanie kłębuszkowe i wydzielanie kanalikowe. Okres półtrwania eliminacji wynosi około 6,5 godziny.

Substancja czynna

Właściwości farmakokinetyczne leku Metcrean

Metcrean zawiera substancję czynną metforminy chlorowodorek, dostępny w dawkach 500 mg, 850 mg oraz 1000 mg w postaci tabletek powlekanych. Poniżej opisano szczegółowe właściwości farmakokinetyczne tego leku, które są istotne dla zrozumienia jego działania w organizmie.1

Wchłanianie

Po doustnym podaniu tabletek metforminy chlorowodorku, maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) osiągane jest po około 2,5 godzinie (tmax). Biodostępność całkowita po podaniu pojedynczej tabletki metforminy chlorowodorku w dawce 500 mg lub 850 mg wynosi w przybliżeniu 50-60% u zdrowych ochotników. Znaczna część podanej dawki doustnej (około 20-30%) jest wydalana z kałem jako frakcja niewchłonięta.2

Warto zauważyć, że wchłanianie metforminy po podaniu doustnym może ulegać wysyceniu i nie jest całkowite. Farmakokinetyka absorpcji metforminy jest uznawana za nieliniową.3

Przy standardowo stosowanych dawkach metforminy i schematach dawkowania, stężenie w osoczu w stanie stacjonarnym osiągane jest po 24-48 godzinach i zwykle jest mniejsze niż 1 mikrogram/ml. W kontrolowanych badaniach klinicznych maksymalne stężenie metforminy w osoczu (Cmax) nie przekraczało 5 mikrogramów/ml, nawet po zastosowaniu maksymalnych dawek leku.4

Wpływ pokarmu na wchłanianie

Obecność pokarmu w przewodzie pokarmowym ma istotny wpływ na wchłanianie metforminy. Pokarm zmniejsza i nieznacznie opóźnia absorpcję metforminy. Po doustnym podaniu tabletki 850 mg zaobserwowano następujące zmiany:5

  • Zmniejszenie maksymalnego stężenia leku w osoczu o 40%
  • Zmniejszenie powierzchni pola pod krzywą (AUC) o 25%
  • Wydłużenie czasu wystąpienia stężenia maksymalnego w osoczu o 35 minut

Kliniczne znaczenie tych zmian jest jednak nieznane.6

Dystrybucja

Metformina charakteryzuje się niewielkim stopniem wiązania z białkami osocza. Lek przenika do erytrocytów, gdzie maksymalne stężenie we krwi jest mniejsze niż w osoczu i występuje w przybliżeniu w tym samym czasie. Krwinki czerwone stanowią prawdopodobnie drugi kompartment dystrybucji. Średnia objętość dystrybucji (Vd) metforminy mieści się w zakresie 63-276 l.7

Metabolizm

Metformina nie podlega metabolizmowi w organizmie. Lek jest wydalany z moczem w postaci niezmienionej, a u ludzi nie zidentyfikowano żadnych metabolitów metforminy.8

Wydalanie

Klirens nerkowy metforminy jest znaczący i przekracza 400 ml/min, co wskazuje, że lek jest wydalany zarówno na drodze przesączania kłębuszkowego, jak i wydzielania kanalikowego. Po podaniu doustnym, rzeczywisty okres półtrwania w końcowej fazie eliminacji wynosi około 6,5 godziny.9

W przypadku zaburzeń czynności nerek, klirens nerkowy metforminy ulega zmniejszeniu proporcjonalnie do klirensu kreatyniny, co prowadzi do wydłużenia okresu półtrwania leku oraz zwiększenia jego stężenia w osoczu.10

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci z niewydolnością nerek

Dostępne dane dotyczące pacjentów z umiarkowaną niewydolnością nerek są ograniczone i niewystarczające do wiarygodnego oszacowania ogólnoustrojowej ekspozycji na metforminę w porównaniu z pacjentami z prawidłową czynnością nerek. Z tego względu, dostosowanie dawki należy rozważyć w oparciu o skuteczność kliniczną i/lub tolerancję.11

Dzieci i młodzież

Farmakokinetyka metforminy u dzieci i młodzieży była badana zarówno po podaniu pojedynczej, jak i wielokrotnej dawki:12

  • Badania z dawką pojedynczą: po podaniu pojedynczej dawki metforminy chlorowodorku 500 mg u dzieci obserwowano podobny profil farmakokinetyczny jak u zdrowych osób dorosłych.13
  • Badania z dawką wielokrotną: dostępne są dane tylko z jednego badania. Po zastosowaniu dawki 500 mg dwa razy na dobę przez 7 dni u dzieci, maksymalne stężenie produktu w osoczu (Cmax) oraz ekspozycja układowa (AUC0-t) były mniejsze odpowiednio o 33% i 40% w porównaniu z dorosłymi osobami chorymi na cukrzycę, u których stosowano wielokrotne dawki 500 mg dwa razy na dobę przez 14 dni.14

Należy podkreślić, że ze względu na indywidualne dostosowywanie dawki leku na podstawie stężenia glukozy we krwi, dane te mają ograniczone znaczenie kliniczne.15

Parametr farmakokinetyczny Wartość Uwagi
Czas maksymalnego stężenia (tmax) Około 2,5 godziny Po podaniu doustnym
Biodostępność 50-60% Po podaniu tabletki 500 mg lub 850 mg
Frakcja niewchłonięta 20-30% Wydalana z kałem
Stężenie w stanie stacjonarnym <1 mikrogram/ml Osiągane po 24-48 godzinach
Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) <5 mikrogramów/ml Nawet przy dawkach maksymalnych
Wiązanie z białkami osocza Niewielkie
Objętość dystrybucji (Vd) 63-276 l Wartość średnia
Klirens nerkowy >400 ml/min Przesączanie kłębuszkowe i wydzielanie kanalikowe
Okres półtrwania (t1/2) Około 6,5 godziny W końcowej fazie eliminacji
  1. 23.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl