Właściwości farmakodynamiczne
Metazydyna 20 mg

Właściwości farmakodynamiczne leku Metazydyna (20 mg)

Metazydyna należy do grupy farmakoterapeutycznej leków stosowanych w chorobach serca, oznaczonej kodem ATC: C01 EB15. Lek wykazuje specyficzne działanie metaboliczne, które jest istotnie różne od działania leków o wpływie hemodynamicznym stosowanych w chorobie niedokrwiennej serca.¹

Mechanizm działania trimetazydyny

Trimetazydyna działa poprzez zachowanie metabolizmu energetycznego w komórkach narażonych na niedotlenienie lub niedokrwienie. Ten mechanizm zapobiega spadkowi wewnątrzkomórkowego poziomu ATP (adenozynotrifosforanu), co ma kluczowe znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania pomp jonowych oraz transbłonowego przepływu sodowo-potasowego, a w konsekwencji dla utrzymania homeostazy komórkowej.²

Na poziomie biochemicznym, mechanizm działania trimetazydyny opiera się na hamowaniu β-oksydacji kwasów tłuszczowych poprzez blokowanie enzymu tiolazy długołańcuchowego 3-ketoacylokoenzymu A. Działanie to prowadzi do nasilenia procesu utleniania glukozy. Jest to istotne, ponieważ w niedokrwionej komórce energia uzyskiwana w procesie utleniania glukozy wymaga mniejszego zużycia tlenu niż energia pozyskiwana w procesie β-oksydacji kwasów tłuszczowych. Zwiększone utlenianie glukozy optymalizuje procesy energetyczne w komórkach, co umożliwia utrzymanie ich prawidłowego metabolizmu nawet w warunkach niedokrwienia.³

Działanie farmakodynamiczne

U pacjentów z chorobą niedokrwienną serca trimetazydyna wykazuje działanie jako czynnik metaboliczny. Jej podstawowa rola polega na zachowaniu odpowiedniego wewnątrzkomórkowego stężenia wysokoenergetycznych fosforanów w mięśniu sercowym. Kluczową cechą działania przeciwniedokrwiennego trimetazydyny jest fakt, że efekty te są osiągane bez jednoczesnego wpływu na parametry hemodynamiczne, co odróżnia ten lek od klasycznych leków przeciwdławicowych.⁴

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania

Przeprowadzone badania kliniczne potwierdziły skuteczność i bezpieczeństwo stosowania trimetazydyny w leczeniu pacjentów z przewlekłą dławicą piersiową. Wykazano korzyści zarówno w przypadku stosowania trimetazydyny jako monoterapii, jak i w sytuacjach, gdy efekty innych leków przeciwniedokrwiennych były niewystarczające.⁵

Kluczowe badania kliniczne

Badanie TRIMPOL-II

W randomizowanym, podwójnie zaślepionym badaniu kontrolowanym placebo (TRIMPOL-II) uczestniczyło 426 pacjentów. Badanie wykazało, że trimetazydyna podawana w dawce 60 mg/dobę w połączeniu z metoprololem (100 mg/dobę, podawanym w dwóch dawkach po 50 mg) przez okres 12 tygodni, spowodowała istotną statystycznie poprawę zarówno parametrów elektrokardiograficznej próby wysiłkowej, jak i objawów klinicznych w porównaniu z placebo:⁶

• Wydłużenie całkowitego czasu trwania wysiłku o 20,1 sekundy (p=0,023)⁷
• Zwiększenie całkowitej wartości wykonanej pracy o 0,54 METs (p=0,001)⁸
• Wydłużenie czasu do obniżenia odcinka ST o 1 mm o 33,4 sekundy (p=0,003)⁹
• Wydłużenie czasu do wystąpienia bólu dławicowego o 33,9 sekundy (p<0,001)<sup data-drug="Metazydyna" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="wydłużenie czasu do wystąpienia bólu dławicowego o 33,9 s, p10
• Zmniejszenie częstości bólów dławicowych o 0,73/tydzień (p=0,014)¹¹
• Zmniejszenie liczby przyjmowanych tabletek krótko działających azotanów o 0,63/tydzień (p=0,032)¹²

Co istotne, powyższe efekty były osiągane bez wywoływania zmian w parametrach hemodynamicznych.¹³

Badanie Sellier

Kolejne randomizowane, podwójnie zaślepione badanie kontrolowane placebo (Sellier) obejmowało 223 pacjentów. W tym badaniu jedna tabletka o zmodyfikowanym uwalnianiu trimetazydyny (w postaci dichlorowodorku) w dawce 35 mg, podawana dwa razy na dobę, dodana do atenololu w dawce 50 mg (podawanego raz na dobę) przez okres 8 tygodni, wykazała:¹⁴

• Znaczące statystycznie wydłużenie (o 34,4 sekundy, p=0,03) czasu do obniżenia odcinka ST o 1 mm podczas próby wysiłkowej w podgrupie pacjentów (n=173), mierzone 12 godzin po przyjęciu leku, w porównaniu z placebo¹⁵
• Istotną różnicę w zakresie czasu do wystąpienia bólu dławicowego (p=0,049)¹⁶

W badaniu nie zaobserwowano natomiast istotnych różnic między grupami w odniesieniu do innych wtórnych punktów końcowych, takich jak całkowity czas trwania wysiłku, całkowita wartość wykonanej pracy oraz kliniczne punkty końcowe.¹⁷

Badanie Vasco

W randomizowanym, podwójnie zaślepionym, trwającym trzy miesiące badaniu Vasco, z udziałem 1962 pacjentów, przy stosowaniu atenololu w dawce 50 mg/dobę, badano skuteczność dwóch dawek trimetazydyny (w postaci dichlorowodorku) – 70 mg/dobę i 140 mg/dobę – w porównaniu z placebo.¹⁸

W całej populacji badania, obejmującej zarówno pacjentów bez objawów, jak i z objawami, trimetazydyna nie wykazała przewagi nad placebo w odniesieniu do punktów końcowych ergometrycznych (całkowity czas trwania wysiłku, czas do obniżenia odcinka ST o 1 mm oraz czas do wystąpienia bólu dławicowego) ani klinicznych.¹⁹

Jednakże analiza post-hoc wykazała istotne korzyści w podgrupie pacjentów z objawami (n=1574). W tej grupie trimetazydyna w postaci dichlorowodorku, w dawce 140 mg, znacząco wydłużyła:²⁰

• Całkowity czas trwania wysiłku (+23,8 sekundy wobec +13,1 sekundy po placebo; p=0,001)²¹
• Czas do wystąpienia bólu dławicowego (+46,3 sekundy wobec +32,5 sekundy po placebo; p=0,005)²²

Przedstawione badania kliniczne potwierdzają, że trimetazydyna jest skutecznym lekiem w terapii choroby niedokrwiennej serca, szczególnie w leczeniu skojarzonym z klasycznymi lekami przeciwdławicowymi. Działa ona poprzez odmienne mechanizmy, optymalizując metabolizm energetyczny w kardiomiocytach, bez wpływu na parametry hemodynamiczne, co czyni ją wartościową opcją terapeutyczną, zwłaszcza dla pacjentów, u których korzyści ze standardowej terapii są niewystarczające.²³