Działania niepożądane
Leflunomid Egis 15 mg

Leflunomid Egis w dawce 15 mg, stosowany jako lek immunosupresyjny, charakteryzuje się szerokim spektrum działań niepożądanych obejmujących różne układy i narządy. Do najpoważniejszych, potencjalnie zagrażających życiu powikłań należą ciężkie zakażenia (w tym posocznica), śródmiąższowe choroby płuc, ciężkie uszkodzenia wątroby (niewydolność i ostra martwica), ciężkie reakcje skórne (toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zespół Stevensa-Johnsona) oraz reakcje anafilaktyczne. W zakresie hematologicznym obserwuje się leukopenię (>2 G/l często, <2 G/l rzadko), niedokrwistość, łagodną trombocytopenię (<100 G/l), a także bardzo rzadko agranulocytozę. Hepatotoksyczność manifestuje się częstym wzrostem aktywności enzymów wątrobowych (AlAT, gamma-GT, fosfataza zasadowa, bilirubina), rzadziej zapaleniem wątroby i żółtaczką, a w bardzo rzadkich przypadkach ciężkim uszkodzeniem wątroby. Działania niepożądane ze strony skóry, przewodu pokarmowego, układu nerwowego i mięśniowo-szkieletowego również występują z różną częstością i wymagają monitorowania klinicznego.

Działania niepożądane leku Leflunomid Egis

Leflunomid Egis (15 mg, tabletki powlekane) jako lek o właściwościach immunosupresyjnych charakteryzuje się szerokim profilem działań niepożądanych, które mogą występować z różną częstotliwością. Świadomość możliwych działań niepożądanych ma kluczowe znaczenie przy podejmowaniu decyzji terapeutycznych oraz monitorowaniu pacjentów podczas leczenia.1

Profil bezpieczeństwa – ogólna charakterystyka

Profil bezpieczeństwa leflunomidu obejmuje szerokie spektrum działań niepożądanych dotyczących różnych układów i narządów. Działania niepożądane są klasyfikowane według częstości występowania od bardzo częstych (≥1/10) do bardzo rzadkich (<1/10 000), a także te o nieznanej częstości, gdy nie można jej określić na podstawie dostępnych danych.2

Zagrożenia życia związane z działaniami niepożądanymi

Szczególnie istotne są potencjalnie zagrażające życiu działania niepożądane, które mogą wystąpić podczas terapii leflunomidem. Należą do nich:

  • Ciężkie zakażenia, w tym posocznica, które są rzadkie, ale mogą prowadzić do zgonu3
  • Śródmiąższowe choroby płuc (w tym śródmiąższowe zapalenie płuc) występujące rzadko, ale potencjalnie śmiertelne4
  • Ciężkie uszkodzenie wątroby takie jak niewydolność wątroby i ostra martwica wątroby, które choć występują bardzo rzadko, mogą zakończyć się zgonem5
  • Ciężkie reakcje skórne, jak toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zespół Stevensa-Johnsona, które mogą stanowić bezpośrednie zagrożenie życia6
  • Ciężkie reakcje anafilaktyczne/anafilaktoidalne – występujące bardzo rzadko7

Zaburzenia hematologiczne

Leflunomid może powodować szereg zaburzeń hematologicznych, które wymagają regularnego monitorowania morfologii krwi:

  • Leukopenia (leukocyty > 2 G/l) – występuje często8
  • Niedokrwistość i łagodna trombocytopenia (płytki < 100 G/l) – występują niezbyt często9
  • Niedokrwistość aplastyczna (prawdopodobnie spowodowana mechanizmem przeciwproliferacyjnym), ciężka leukopenia (leukocyty < 2 G/l) i eozynofilia – rzadkie działania niepożądane10
  • Agranulocytoza – bardzo rzadkie powikłanie11

Warto zauważyć, że ryzyko wystąpienia niepożądanych reakcji hematologicznych może się zwiększyć przy jednoczesnym lub sekwencyjnym stosowaniu innych leków o potencjale mielotoksycznym.12

Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych

Hepatotoksyczność stanowi istotne ryzyko podczas terapii leflunomidem:

  • Wzrost aktywności enzymów wątrobowych (szczególnie AlAT, rzadziej gamma-glutamylotransferazy, fosfatazy zasadowej i bilirubiny) – występuje często13
  • Zapalenie wątroby, żółtaczka/cholestaza – rzadkie działania niepożądane14
  • Ciężkie uszkodzenie wątroby takie jak niewydolność wątroby i ostra martwica wątroby – bardzo rzadkie, ale potencjalnie śmiertelne powikłania15

Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej

Działania niepożądane dotyczące skóry są stosunkowo częste podczas leczenia leflunomidem:

  • Nasilenie wypadania włosów, wyprysk, wysypka (w tym grudkowo-plamkowa), świąd i suchość skóry – występują często16
  • Pokrzywka – niezbyt częste działanie niepożądane17
  • Ciężkie reakcje skórne takie jak toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zespół Stevensa-Johnsona, rumień wielopostaciowy – występują bardzo rzadko, ale są potencjalnie zagrażające życiu18
  • Postać skórna tocznia rumieniowatego, łuszczyca krostkowa lub nasilenie łuszczycy, wysypka polekowa z eozynofilią oraz objawami ogólnymi (DRESS), owrzodzenie skóry – działania niepożądane o nieznanej częstości19

Zaburzenia żołądkowo-jelitowe

Dysfunkcje w obrębie przewodu pokarmowego należą do częstych działań niepożądanych leflunomidu:

  • Zapalenie okrężnicy, w tym mikroskopowe zapalenie okrężnicy (limfocytowe, kolagenowe), biegunka, nudności, wymioty, jadłowstręt, zaburzenia błony śluzowej jamy ustnej (np. aftowe zapalenie, owrzodzenia) i bóle brzucha – występują często20
  • Zaburzenia smaku – niezbyt częste21
  • Zapalenie trzustki – bardzo rzadkie powikłanie22

Zaburzenia układu nerwowego

Leflunomid może wywoływać działania niepożądane ze strony układu nerwowego:

  • Parestezje, ból głowy, zawroty głowy i neuropatia obwodowa – występują często23

Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe

W zakresie układu mięśniowo-szkieletowego mogą wystąpić:

  • Zapalenie pochewek ścięgien – występuje często24
  • Zerwanie ścięgna – niezbyt częste powikłanie25

Inne istotne działania niepożądane

Wśród innych istotnych działań niepożądanych wymienić należy:

  • Łagodny wzrost ciśnienia tętniczego krwi – występuje często26
  • Znaczny wzrost ciśnienia tętniczego – rzadko27
  • Nadciśnienie płucne – o nieznanej częstości występowania28
  • Niewydolność nerek – działanie niepożądane o nieznanej częstości29
  • Zaburzenia płodności u mężczyzn – minimalne (odwracalne) zmniejszenie stężenia plemników, całkowitej ilości i ruchliwości plemników, o nieznanej częstości30

Tabela działań niepożądanych leku Leflunomid Egis

Klasyfikacja układów i narządów Działanie niepożądane Częstość występowania Opis
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Ciężkie zakażenia, w tym posocznica Rzadko Mogą prowadzić do zgonu, zwiększona wrażliwość na zakażenia, w tym oportunistyczne
Zwiększona częstość zakażeń Częstość nieznana Szczególnie nieżyt nosa, zapalenie oskrzeli i zapalenie płuc
Nowotwory łagodne, złośliwe i nieokreślone Zaburzenia limfoproliferacyjne Częstość nieznana Zwiększone ryzyko nowotworów złośliwych, szczególnie zaburzeń limfoproliferacyjnych
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Leukopenia (leukocyty > 2 G/l) Często Wymaga monitorowania morfologii krwi
Niedokrwistość, łagodna trombocytopenia (płytki < 100 G/l) Niezbyt często Wymaga kontroli morfologii krwi
Niedokrwistość aplastyczna Rzadko Prawdopodobnie spowodowana mechanizmem przeciwproliferacyjnym
Leukopenia (leukocyty < 2 G/l), eozynofilia Rzadko Może wymagać przerwania leczenia
Agranulocytoza Bardzo rzadko Ciężkie zaburzenie hematologiczne, wymaga natychmiastowego postępowania
Zaburzenia układu immunologicznego Łagodne reakcje alergiczne Często Mogą objawiać się jako reakcje skórne lub inne objawy o niewielkim nasileniu
Ciężkie reakcje anafilaktyczne/anafilaktoidalne, zapalenie naczyń Bardzo rzadko Potencjalnie zagrażające życiu, mogą obejmować zapalenie naczyń z martwicą skóry
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK) Często Wymaga monitorowania enzymatycznego
Hipokaliemia, hiperlipidemia, hipofosfatemia Niezbyt często Wymagają kontroli parametrów biochemicznych
Zwiększenie aktywności dehydrogenazy mleczanowej (LDH) Rzadko Wymaga monitorowania enzymatycznego
Hipourykemia Częstość nieznana Obniżenie poziomu kwasu moczowego w surowicy
Zaburzenia psychiczne Niepokój Niezbyt często Może wymagać oceny psychiatrycznej
Zaburzenia układu nerwowego Parestezja, ból głowy, zawroty głowy, neuropatia obwodowa Często Objawy neurologiczne wymagające monitorowania
Zaburzenia serca Łagodny wzrost ciśnienia tętniczego krwi Często Wymaga monitorowania ciśnienia
Znaczny wzrost ciśnienia tętniczego krwi Rzadko Może wymagać modyfikacji leczenia
Choroby układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Śródmiąższowe choroby płuc Rzadko W tym śródmiąższowe zapalenie płuc, mogą prowadzić do zgonu
Nadciśnienie płucne Częstość nieznana Wymaga diagnostyki pulmonologicznej
Zaburzenia żołądka i jelit Zapalenie okrężnicy, biegunka, nudności, wymioty, jadłowstręt, choroby błony śluzowej jamy ustnej, bóle brzucha Często Mikroskopowe zapalenie okrężnicy, w tym limfocytowe i kolagenowe; aftowe zapalenie i owrzodzenia błony śluzowej jamy ustnej
Zaburzenia smaku Niezbyt często Dysgeuzja, zmienione odczuwanie smaku
Zapalenie trzustki Bardzo rzadko Poważne powikłanie wymagające natychmiastowej interwencji
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych Często Głównie AlAT, rzadziej gamma-GT, fosfatazy zasadowej i bilirubiny
Zapalenie wątroby, żółtaczka/cholestaza Rzadko Wymaga natychmiastowej diagnozy i leczenia
Ciężkie uszkodzenie wątroby Bardzo rzadko Niewydolność wątroby i ostra martwica wątroby, które mogą prowadzić do zgonu
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Nasilenie wypadania włosów, wyprysk, wysypka, świąd, suchość skóry Często Wysypka może być grudkowo-plamkowa
Pokrzywka Niezbyt często Może wymagać leczenia przeciwhistaminowego
Toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zespół Stevensa-Johnsona, rumień wielopostaciowy Bardzo rzadko Ciężkie, potencjalnie zagrażające życiu reakcje skórne wymagające natychmiastowego przerwania leczenia
Postać skórna tocznia rumieniowatego, łuszczyca krostkowa lub nasilenie łuszczycy, wysypka DRESS, owrzodzenie skóry Częstość nieznana DRESS – wysypka polekowa z eozynofilią oraz objawami ogólnymi
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Zapalenie pochewek ścięgien Często Wymaga diagnostyki i leczenia
Zerwanie ścięgna Niezbyt często Poważne powikłanie wymagające interwencji ortopedycznej
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Niewydolność nerek Częstość nieznana Wymaga monitorowania parametrów nerkowych
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi Zmiany w parametrach nasienia Częstość nieznana Minimalne (odwracalne) zmniejszenie stężenia plemników, całkowitej ilości i ruchliwości plemników
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Anoreksja, zmniejszenie masy ciała, osłabienie Często Zmniejszenie masy ciała jest zazwyczaj nieznaczne

Zgłaszanie działań niepożądanych

Po wprowadzeniu leku do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia stałe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tego produktu leczniczego. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.31

Dane kontaktowe:

  • Adres: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
  • Telefon: + 48 22 49 21 301
  • Faks: + 48 22 49 21 309
  • Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl

Działania niepożądane można zgłaszać również bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego.32

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl