Interakcje leku
Kventiax 300 mg tabletki powlekane 300 mg
Kwetiapina jest metabolizowana głównie przez enzym CYP3A4, co determinuje jej liczne interakcje farmakokinetyczne. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol, powodują 5-8-krotne zwiększenie AUC kwetiapiny, co znacząco podnosi ryzyko działań niepożądanych i stanowi przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania. Induktory enzymów wątrobowych, takie jak karbamazepina i fenytoina, zwiększają klirens kwetiapiny odpowiednio do zmniejszenia AUC o około 87% i wzrostu klirensu o 450%, co może prowadzić do obniżenia skuteczności terapii i wymaga dostosowania dawki. Sok grejpfrutowy, również inhibitor CYP3A4, jest niezalecany ze względu na umiarkowane zwiększenie stężenia leku. Inne leki, takie jak tiorydazyna, zwiększają klirens kwetiapiny o około 70%, co również może wymagać korekty dawkowania. Farmakokinetyka kwetiapiny pozostaje niezmieniona podczas stosowania z lekami przeciwdepresyjnymi (imipramina, fluoksetyna), przeciwpsychotycznymi (rysperydon, haloperydol) oraz cymetydyną.
- epizod ciężkiej depresji w przebiegu zaburzenia afektywnego dwubiegunowego
- epizod maniakalny o ciężkim nasileniu w przebiegu zaburzenia afektywnego dwubiegunowego
- epizod maniakalny o umiarkowanym nasileniu w przebiegu zaburzenia afektywnego dwubiegunowego
- schizofrenia
- zaburzenie afektywne dwubiegunowe
- zapobieganie nawrotom epizodu depresji u pacjenta z zaburzeniem afektywnym dwubiegunowym
- zapobieganie nawrotom epizodu maniakalnego u pacjenta z zaburzeniem afektywnym dwubiegunowym
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Ze względu na działanie kwetiapiny głównie na ośrodkowy układ nerwowy, należy zachować szczególną ostrożność podczas jednoczesnego stosowania kwetiapiny z innymi lekami o działaniu ośrodkowym i z alkoholem. Podobnie, zaleca się ostrożność u pacjentów przyjmujących inne leki o działaniu przeciwcholinergicznym.1
Interakcje z induktorami i inhibitorami CYP
Cytochrom P450 (CYP) 3A4 jest głównym enzymem odpowiedzialnym za metabolizm kwetiapiny. Badania interakcji u zdrowych ochotników wykazały, że jednoczesne podawanie kwetiapiny (dawka 25 mg) z ketokonazolem (inhibitorem CYP 3A4) powodowało 5-8-krotne zwiększenie AUC kwetiapiny. W związku z tym równoczesne stosowanie kwetiapiny z silnymi inhibitorami CYP 3A4 jest przeciwwskazane. Podczas terapii kwetiapiną nie zaleca się również spożywania soku grejpfrutowego.2
Badania farmakokinetyczne z zastosowaniem dawek wielokrotnych udowodniły, że jednoczesne stosowanie karbamazepiny (leku indukującego enzymy wątrobowe) znacząco zwiększało klirens kwetiapiny. Zwiększony klirens prowadził do zmniejszenia ekspozycji układowej na kwetiapinę (mierzonej przez AUC) średnio do 13% ekspozycji występującej podczas stosowania samej kwetiapiny, choć u niektórych pacjentów obserwowano silniejsze działanie. Konsekwencją tej interakcji może być zmniejszenie stężenia kwetiapiny w osoczu, co może wpływać na skuteczność terapii.3
Jednoczesne stosowanie kwetiapiny i fenytoiny (innego leku indukującego enzymy mikrosomalne) powodowało istotne zwiększenie klirensu kwetiapiny o około 450%. U pacjentów otrzymujących leki indukujące enzymy wątrobowe, rozpoczęcie terapii kwetiapiną może nastąpić tylko wtedy, gdy w opinii lekarza korzyści z zastosowania kwetiapiny przewyższają ryzyko wynikające z przerwania stosowania induktorów enzymów wątrobowych. Należy pamiętać, że każda zmiana dawkowania induktora powinna odbywać się stopniowo, a w razie potrzeby należy go zastąpić lekiem nieindukującym enzymów wątrobowych (np. walproinianem sodu).4
Interakcje z lekami przeciwdepresyjnymi i przeciwpsychotycznymi
Farmakokinetyka kwetiapiny nie zmieniła się znacząco podczas równoczesnego stosowania z lekami przeciwdepresyjnymi: imipraminą (inhibitorem CYP 2D6) lub fluoksetyną (inhibitorem CYP 3A4 oraz CYP 2D6).5
Również nie zaobserwowano znaczących zmian w farmakokinetyce kwetiapiny podczas równoczesnego stosowania z lekami przeciwpsychotycznymi: rysperydonem lub haloperydolem. Natomiast równoczesne przyjmowanie kwetiapiny i tiorydaziny zwiększyło klirens kwetiapiny o około 70%.6
Interakcje z innymi lekami
Farmakokinetyka kwetiapiny pozostała niezmieniona podczas równoczesnego podawania z cymetydyną. Podobnie, farmakokinetyka litu nie ulegała zmianie podczas jednoczesnego podawania z kwetiapiną.7
W 6-tygodniowym, randomizowanym badaniu klinicznym soli litu i kwetiapiny w postaci farmaceutycznej o przedłużonym uwalnianiu versus placebo i kwetiapina w postaci farmaceutycznej o przedłużonym uwalnianiu, u pacjentów dorosłych z ostrym zespołem maniakalnym, w grupie przyjmującej sole litu łącznie z kwetiapiną odnotowano większą częstość zdarzeń związanych z zaburzeniem czynności układu pozapiramidowego (w szczególności drżenia), senności oraz zwiększenia masy ciała niż w grupie przyjmującej kwetiapinę jednocześnie z placebo.8
Farmakokinetyka walproinianu sodu i kwetiapiny nie zmieniała się w stopniu klinicznie istotnym, w przypadku jednoczesnego stosowania. Jednakże badania retrospektywne z udziałem dzieci i młodzieży, którzy otrzymywali kwas walproinowy, kwetiapinę lub obie substancje jednocześnie, wykazały częstsze występowanie leukopenii i neutropenii w grupie otrzymującej kombinację leków niż w grupie pacjentów stosujących leki w monoterapii.9
Nie prowadzono badań dotyczących interakcji z lekami zwykle stosowanymi w chorobach układu sercowo-naczyniowego. Należy zachować ostrożność, stosując kwetiapinę jednocześnie z lekami powodującymi zaburzenia elektrolitowe lub lekami wydłużającymi odstęp QT.10
Zgłaszano przypadki fałszywych wyników dodatnich w badaniach immunoenzymatycznych pod kątem metadonu i trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych u pacjentów przyjmujących kwetiapinę. Zaleca się potwierdzenie wątpliwych wyników testu immunoenzymatycznego odpowiednią metodą chromatograficzną.11
Interakcje z alkoholem
Ze względu na to, że kwetiapina działa głównie na ośrodkowy układ nerwowy, należy zachować szczególną ostrożność podczas jednoczesnego stosowania kwetiapiny z alkoholem. Alkohol może nasilać działanie uspokajające kwetiapiny i potęgować efekty sedatywne, co może prowadzić do zwiększonego upośledzenia funkcji poznawczych i motorycznych.12
Jednoczesne spożywanie alkoholu podczas terapii kwetiapiną może prowadzić do następujących konsekwencji:
- Nasilenie działania sedatywnego i uspokajającego
- Zwiększone ryzyko zaburzeń koordynacji ruchowej
- Potencjalnie niebezpieczne obniżenie ciśnienia tętniczego
- Zwiększone ryzyko zaburzeń świadomości
- Pogorszenie procesów poznawczych i koncentracji
Pacjenci powinni być poinformowani o konieczności całkowitej abstynencji alkoholowej podczas terapii kwetiapiną ze względu na ryzyko nasilenia działań niepożądanych oraz potencjalnie niebezpiecznych interakcji.
Tabela interakcji kwetiapiny z innymi lekami
| Lek/grupa leków | Rodzaj interakcji | Efekt kliniczny | Poziom istotności interakcji | Zalecenia |
|---|---|---|---|---|
| Silne inhibitory CYP3A4 (np. ketokonazol) | 5-8-krotne zwiększenie AUC kwetiapiny | Zwiększone stężenie kwetiapiny prowadzące do nasilenia działań niepożądanych | Wysoki | Przeciwwskazane |
| Sok grejpfrutowy | Inhibicja CYP3A4 | Zwiększone stężenie kwetiapiny | Umiarkowany | Nie zalecane |
| Karbamazepina i inne induktory enzymów wątrobowych | Zwiększenie klirensu kwetiapiny, zmniejszenie AUC o ok. 87% | Obniżenie skuteczności kwetiapiny | Wysoki | Ostrożne stosowanie, potencjalna konieczność dostosowania dawki kwetiapiny |
| Fenytoina | Zwiększenie klirensu kwetiapiny o około 450% | Znaczne obniżenie stężenia kwetiapiny | Wysoki | Ostrożne stosowanie, konieczność dostosowania dawki kwetiapiny |
| Tiorydazyna | Zwiększenie klirensu kwetiapiny o około 70% | Obniżenie skuteczności kwetiapiny | Umiarkowany | Ostrożne stosowanie, potencjalna konieczność dostosowania dawki kwetiapiny |
| Lit | Brak zmian w farmakokinetyce, ale zwiększona częstość działań niepożądanych | Nasilenie objawów pozapiramidowych, senności, zwiększenie masy ciała | Umiarkowany | Monitorowanie pacjenta |
| Walproinian sodu | Brak zmian w farmakokinetyce, ale obserwowano interakcje u dzieci i młodzieży | Zwiększone ryzyko leukopenii i neutropenii u dzieci i młodzieży | Umiarkowany | Monitorowanie morfologii krwi |
| Leki przeciwdepresyjne (imipramina, fluoksetyna) | Brak znaczących zmian farmakokinetycznych | Brak istotnego wpływu | Niski | Nie wymaga dostosowania dawki |
| Leki przeciwpsychotyczne (rysperydon, haloperydol) | Brak znaczących zmian farmakokinetycznych | Brak istotnego wpływu | Niski | Nie wymaga dostosowania dawki |
| Cymetydyna | Brak zmian w farmakokinetyce kwetiapiny | Brak istotnego wpływu | Niski | Nie wymaga dostosowania dawki |
| Alkohol | Nasilenie działania ośrodkowego | Nasilona sedacja, zaburzenia koordynacji, upośledzenie funkcji poznawczych | Wysoki | Unikać jednoczesnego stosowania |
| Leki wydłużające odstęp QT lub zaburzające równowagę elektrolitową | Potencjalne ryzyko addytywnego działania na układ sercowo-naczyniowy | Zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca | Wysoki | Ostrożne stosowanie, monitorowanie EKG |
| Leki o działaniu przeciwcholinergicznym | Addytywne działanie przeciwcholinergiczne | Nasilenie działań niepożądanych związanych z działaniem przeciwcholinergicznym | Umiarkowany | Ostrożne stosowanie |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania