Przedawkowanie – Jodek sodu Na 131 I Polatom, kapsułki do diagnostyki aktywność od 1 MBq do 37 MBq

Przedawkowanie
Jodek sodu Na 131 I Polatom, kapsułki do diagnostyki aktywność od 1 MBq do 37 MBq

Przedawkowanie jodku sodu [¹³¹I], stosowanego w diagnostyce w kapsułkach o aktywności od 1 MBq do 37 MBq, stanowi poważne zagrożenie ze względu na radioaktywny charakter izotopu jodu-131, który charakteryzuje się okresem półtrwania 8,02 dnia oraz emituje promieniowanie gamma (365 keV 81,7%, 637 keV 7,2%, 284 keV 6,1%) i beta o maksymalnej energii 606 keV. Przedawkowanie może prowadzić do nadmiernej ekspozycji radiacyjnej, uszkodzenia tarczycy, zaburzeń jej funkcji (nadczynność lub niedoczynność), a także objawów ostrego napromienienia (nudności, wymioty, osłabienie) oraz zwiększonego ryzyka indukcji zmian nowotworowych. Ryzyko to jest proporcjonalne do przekroczenia dawki diagnostycznej powyżej 37 MBq. Kontrola dawkowania jest możliwa dzięki precyzyjnie określonej aktywności kapsułek oraz obowiązkowym pomiarom aktywności przed podaniem, co minimalizuje ryzyko przedawkowania.

Pobierz ChPL PDF Jodek sodu Na 131 I Polatom, kapsułki do diagnostyki – Kapsułki twarde – aktywność od 1 MBq do 37 MBq

Przedawkowanie leku

Charakterystyka promieniotwórcza leku
Kontrola dawkowania i ryzyko przedawkowania
Postępowanie w przypadku przedawkowania
Objawy przedawkowania
Kolejne rozdziały

Wskazania

Substancja czynna

jodek sodu (131I)

Kategoria leku

Przedawkowanie leku

Przedawkowanie jodku sodu [¹³¹I] jest potencjalnie niebezpieczną sytuacją ze względu na radioaktywny charakter substancji. Produkt leczniczy Jodek sodu Na¹³¹I POLATOM w postaci kapsułek do diagnostyki zawiera promieniotwórczy izotop jodu [¹³¹I] o aktywności od 1 MBq do 37 MBq w jednej kapsułce twardej, co wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania¹.

Charakterystyka promieniotwórcza leku

Istotnym elementem oceny ryzyka przedawkowania jest znajomość właściwości radiofizycznych substancji. Jod-131 charakteryzuje się okresem półtrwania wynoszącym 8,02 dnia i rozpada się do stabilnego ksenonu-131 emitując promieniowanie gamma o energii 365 keV (81,7%), 637 keV (7,2%) i 284 keV (6,1%) oraz promieniowanie beta o maksymalnej energii 606 keV².

Kontrola dawkowania i ryzyko przedawkowania

Ryzyko przedawkowania jest istotnie ograniczone dzięki stosowanym procedurom kontrolnym. Produkt leczniczy jest dostarczany w kapsułkach o znanej aktywności, co umożliwia lekarzowi precyzyjne kontrolowanie dawki podawanej pacjentowi. Dodatkowo, zgodnie z lokalnymi przepisami, personel przeprowadzający badania z wykorzystaniem radiofarmaceutyków może być zobowiązany do pomiaru aktywności przed każdym podaniem leku, co stanowi dodatkowe zabezpieczenie przed przedawkowaniem jodku [¹³¹I] sodu³.

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W przypadku stwierdzenia podania pacjentowi aktywności większej niż zalecana, należy wdrożyć procedury mające na celu zminimalizowanie dawki promieniowania pochłoniętej przez organizm. Postępowanie lecznicze w przypadku przedawkowania powinno obejmować następujące działania:

Przyśpieszenie eliminacji radionuklidu poprzez zwiększenie diurezy oraz częstsze oddawanie moczu – działanie to pozwala na szybsze usunięcie izotopu z organizmu⁴
Ograniczenie wchłaniania jodku [¹³¹I] sodu przez podanie środków wywołujących wymioty – procedura ta jest skuteczna w początkowej fazie po podaniu, gdy substancja czynna nie została jeszcze w pełni wchłonięta z przewodu pokarmowego⁵
Zmniejszenie gromadzenia jodu w tarczycy poprzez podanie leków blokujących wychwyt jodu przez gruczoł tarczowy, takich jak nadchloran potasu lub produkty zawierające stabilny jod (jod-127) – mechanizm działania tych substancji polega na kompetycyjnym hamowaniu wychwytu radioaktywnego jodu przez komórki tarczycy⁶

Objawy przedawkowania

Poniższa tabela przedstawia potencjalne objawy przedawkowania jodku sodu [¹³¹I], ich opis oraz zależność od dawki, bazując na dostępnych danych naukowych i charakterystyce produktu leczniczego:

Objaw przedawkowania	Opis	Zależność od dawki
Zwiększona ekspozycja radiacyjna	Napromieniowanie tkanek i narządów większą dawką promieniowania jonizującego niż planowana w celach diagnostycznych	Proporcjonalna do podanej aktywności powyżej 37 MBq
Nadmierne napromieniowanie tarczycy	Zwiększone gromadzenie radiojodu w gruczole tarczowym prowadzące do lokalnego uszkodzenia tkanki gruczołowej	Zależne od wielkości przekroczenia dawki diagnostycznej
Uszkodzenie funkcji tarczycy	Może prowadzić do zaburzeń funkcji tarczycy (nadczynność lub niedoczynność) w zależności od stanu wyjściowego gruczołu	Wyraźnie obserwowalne przy znacznym przekroczeniu dawki diagnostycznej
Wczesne objawy popromienne	Nudności, wymioty, ogólne osłabienie, objawy zespołu ostrego napromienienia przy znacznym przedawkowaniu	Występują przy podaniu dawek wielokrotnie przekraczających diagnostyczne
Późne skutki popromienne	Zwiększone ryzyko indukcji zmian nowotworowych w przyszłości, szczególnie w obrębie tarczycy	Ryzyko wzrasta proporcjonalnie do wielkości przedawkowania

Każdy przypadek przedawkowania jodku sodu [¹³¹I] powinien być traktowany jako sytuacja wymagająca natychmiastowej interwencji medycznej i wdrożenia odpowiednich procedur mających na celu minimalizację skutków nadmiernej ekspozycji na promieniowanie jonizujące. Postępowanie powinno być dostosowane do indywidualnej sytuacji klinicznej pacjenta, stopnia przedawkowania oraz czasu, jaki upłynął od podania radiofarmaceutyku.

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.