Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Hydroxyzine Orion 10 mg

Dane przedkliniczne dotyczące hydroksyzyny chlorowodorku wskazują na potencjalne ryzyko teratogenne przy dawkach 50 mg/kg masy ciała u szczurów i królików, manifestujące się wadami rozwojowymi płodu oraz poronieniami. W badaniach elektrofizjologicznych na włóknach Purkiniego psa hydroksyzyna w stężeniu 3 µM wydłużała czas trwania potencjału czynnościowego, natomiast przy 30 µM obserwowano jego skrócenie, co sugeruje interakcje z kanałami potasowymi, wapniowymi i sodowymi. Chlorowodorek hydroksyzyny hamował prąd potasowy IKr z IC50 = 0,62 µM, jednak jest to stężenie 10-60 razy wyższe niż terapeutyczne, co wskazuje na istotny margines bezpieczeństwa w kontekście wpływu na elektrofizjologię serca.

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku

Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania hydroksyzyny chlorowodorku obejmują badania na modelach zwierzęcych oraz badania in vitro, które umożliwiły ocenę potencjalnych zagrożeń związanych ze stosowaniem tego produktu leczniczego u ludzi. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę dostępnych danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania hydroksyzyny.

Teratogenność i toksyczność reprodukcyjna

W badaniach przedklinicznych oceniano wpływ hydroksyzyny na rozwój płodu u zwierząt laboratoryjnych. Obserwowano istotne działania niepożądane w zakresie rozwoju embrionalnego i płodowego. Po zastosowaniu hydroksyzyny w dawkach 50 mg/kg masy ciała u szczurów i królików stwierdzono występowanie wad rozwojowych płodu oraz poronienia. Efekty te wskazują na potencjalne ryzyko teratogenne przy stosowaniu wysokich dawek leku.1

Wpływ na kanał potasowy hERG i potencjał czynnościowy

Przeprowadzono szczegółowe badania elektrofizjologiczne w celu oceny wpływu hydroksyzyny na czynność elektryczną komórek mięśnia sercowego. W badaniach na wyizolowanych włóknach Purkiniego psa hydroksyzyna w stężeniu 3 µM powodowała wydłużenie czasu trwania potencjału czynnościowego. Efekt ten świadczy o interakcji z kanałami potasowymi uczestniczącymi w fazie repolaryzacji. Interesujące jest to, że przy zastosowaniu większego stężenia hydroksyzyny (30 µM) zaobserwowano odmienny efekt – znaczące skrócenie czasu trwania potencjału czynnościowego, co sugeruje możliwość interakcji z prądami wapniowymi i/lub sodowymi.2

W badaniach na kanałach hERG wyizolowanych z komórek ssaków wykazano, że chlorowodorek hydroksyzyny hamuje prąd potasowy (IKr) z wartością IC50 wynoszącą 0,62 µM. Należy podkreślić, że jest to stężenie od 10 do 60 razy większe niż stężenia terapeutyczne stosowane w praktyce klinicznej. Dodatkowo, stężenia chlorowodorku hydroksyzyny niezbędne do wywołania wpływu na elektrofizjologię mięśnia sercowego są od 10 do 100 razy większe niż stężenia wymagane do blokowania receptorów H1 i 5-HT2. Wskazuje to na istotny margines bezpieczeństwa w zakresie wpływu na funkcje elektryczne serca przy stosowaniu dawek terapeutycznych.3

Badania telemetryczne u psów

W celu kompleksowej oceny potencjalnego wpływu hydroksyzyny na układ sercowo-naczyniowy przeprowadzono badania telemetryczne na przytomnych, swobodnie poruszających się psach. Zarówno chlorowodorek hydroksyzyny, jak i jego enancjomery wywierały podobne działanie na parametry kardiologiczne, chociaż występowały pewne nieznaczne różnice między nimi.

W pierwszym badaniu telemetrycznym po podaniu chlorowodorku hydroksyzyny w dawce 21 mg/kg masy ciała drogą doustną zaobserwowano:

Ważnym wnioskiem z tego badania jest to, że obserwowane zmiany miały niewielkie nasilenie, co wskazuje, że przy stosowaniu normalnych dawek terapeutycznych jest mało prawdopodobne, by miały one jakiekolwiek znaczenie kliniczne.4

W drugim badaniu telemetrycznym u psów potwierdzono wcześniejsze obserwacje dotyczące wpływu na częstość akcji serca i odstęp PR. Co istotne, w badaniu tym wykazano brak wpływu chlorowodorku hydroksyzyny na odstęp QTc po podaniu pojedynczej doustnej dawki do 36 mg/kg masy ciała. Ten wynik ma szczególne znaczenie dla oceny bezpieczeństwa kardiologicznego leku, ponieważ wydłużenie odstępu QTc jest potencjalnie niebezpiecznym działaniem niepożądanym mogącym prowadzić do zaburzeń rytmu serca.5

Znaczenie kliniczne danych przedklinicznych

Całość przedstawionych danych przedklinicznych wskazuje, że hydroksyzyna w stężeniach terapeutycznych cechuje się korzystnym profilem bezpieczeństwa w odniesieniu do wpływu na układ sercowo-naczyniowy. Efekty elektrofizjologiczne i hemodynamiczne obserwowane w badaniach na zwierzętach występowały przy stężeniach znacznie przekraczających zakresy terapeutyczne stosowane u ludzi.

Należy jednak zwrócić uwagę na potencjalne działanie teratogenne hydroksyzyny, które zaobserwowano u zwierząt laboratoryjnych przy dawkach 50 mg/kg masy ciała. Dane te wskazują na konieczność zachowania ostrożności przy stosowaniu leku u kobiet w ciąży i rozważenie stosunku korzyści do ryzyka w tej grupie pacjentów.

  1. 19.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl