Przedawkowanie
Hydroxyzine Orion 10 mg

Przedawkowanie hydroksyzyny chlorowodorku

Przedawkowanie hydroksyzyny stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia i życia pacjenta, powodując szereg objawów wynikających głównie z nadmiernego działania przeciwcholinergicznego, depresji lub paradoksalnego pobudzenia ośrodkowego układu nerwowego. Stopień ciężkości objawów zależy od przyjętej dawki i może prowadzić do stanów zagrażających życiu.¹

Toksyczność hydroksyzyny

Toksyczność hydroksyzyny różni się w zależności od dawki oraz wieku pacjenta. Obserwacje kliniczne pozwalają określić potencjalne ryzyko zatrucia w odniesieniu do przyjętej dawki:²

U dzieci:

• Dawka 60-100 mg u dziecka w wieku 2 lat powoduje brak zatrucia lub zatrucie łagodne
• Dawka 300 mg u dziecka w wieku 2 lat powoduje ciężkie zatrucie

³

U dorosłych:

• Dawka 1-1,5 g powoduje łagodne zatrucie
• Dawka 1,5-2,5 g powoduje umiarkowane zatrucie

⁴

Objawy przedawkowania

Po znacznym przedawkowaniu hydroksyzyny chlorowodorku mogą wystąpić różnorodne objawy kliniczne, które początkowo mogą obejmować dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, układu sercowo-naczyniowego oraz ośrodkowego układu nerwowego.⁵

W ciężkich przypadkach przedawkowania może nastąpić pogłębienie objawów prowadzące do obniżonego poziomu świadomości, depresji oddechowej, drgawek, niedociśnienia tętniczego lub zaburzeń rytmu serca, w tym bradykardii. W najcięższych przypadkach może wystąpić śpiączka i zapaść krążeniowo-oddechowa.⁶

Szczególnie niebezpieczne są zaburzenia związane z układem sercowo-naczyniowym. W literaturze medycznej opisywano przypadki wydłużenia odstępu QT i poważnych zaburzeń rytmu serca ze skutkiem śmiertelnym, związane z przedawkowaniem leków neuroleptycznych, w tym hydroksyzyny.⁷

Postępowanie w przedawkowaniu

W przypadku przedawkowania hydroksyzyny chlorowodorku wskazane jest wdrożenie natychmiastowego leczenia objawowego i podtrzymującego, które powinno obejmować szereg specjalistycznych działań medycznych.⁸

Eliminacja leku z organizmu

W przypadku przyjęcia klinicznie znaczącej ilości hydroksyzyny należy rozważyć następujące interwencje:⁹

• Płukanie żołądka – należy wykonać z uprzednią intubacją dotchawiczą, aby zabezpieczyć drogi oddechowe
• Podanie węgla aktywnego – mimo ograniczonych danych potwierdzających skuteczność, procedura ta może zmniejszyć wchłanianie leku
• Hemodializa lub hemoperfuzja – prawdopodobnie mają ograniczone znaczenie w leczeniu przedawkowania hydroksyzyny

¹⁰

Monitorowanie pacjenta

Kluczowym elementem postępowania w przedawkowaniu hydroksyzyny jest ścisłe monitorowanie funkcji życiowych pacjenta:¹¹

• Kontrola drożności dróg oddechowych – zapewnienie prawidłowej wymiany gazowej
• Monitorowanie oddychania – kontrola częstości i głębokości oddechów
• Monitorowanie krążenia – poprzez ciągły zapis EKG
• Zapewnienie odpowiedniej podaży tlenu – w celu zapobiegania hipoksji
• Kontrola akcji serca i ciśnienia tętniczego – przez co najmniej 24 godziny, do ustąpienia objawów przedawkowania

Leczenie farmakologiczne

W leczeniu przedawkowania hydroksyzyny należy uwzględnić następujące kwestie:¹²

• Brak swoistej odtrutki dla hydroksyzyny chlorowodorku
• Przeciwwskazania do stosowania fizostygminy:
  • Może powodować silne, zagrażające życiu działanie przeciwcholinergiczne, oporne na inne leki
  • Nie należy stosować w celu zapobiegania zapadnięciu pacjenta w sen
  • Przeciwwskazana przy jednoczesnym zażyciu pierścieniowych leków przeciwdepresyjnych (może wywołać drgawki i oporne na leczenie zatrzymanie akcji serca)
  • Przeciwwskazana u pacjentów z zaburzeniami przewodnictwa w sercu

Dodatkowe interwencje w przypadku zaburzeń świadomości

U pacjentów z zaburzeniami świadomości należy:¹³

1. Ustalić, czy nie przyjmowali jednocześnie innych leków lub alkoholu
2. W razie potrzeby podać:
   • Tlen – w celu zapobiegania hipoksji
   • Nalokson – jako antagonista opioidów, jeśli istnieje podejrzenie zatrucia opioidami
   • Glukozę – w przypadku hipoglikemii
   • Tiaminę – szczególnie w przypadku pacjentów z historią nadużywania alkoholu

Leczenie niedociśnienia

Jeśli konieczne jest zwiększenie ciśnienia tętniczego krwi, należy zastosować odpowiednie leki wazopresyjne:¹⁴

• Zalecane leki:
  • Noradrenalina
  • Metaraminol
• Przeciwwskazane leki:
  • Adrenalina – nie należy stosować w leczeniu niedociśnienia wywołanego przedawkowaniem hydroksyzyny

Przedawkowanie hydroksyzyny chlorowodorku stanowi stan kliniczny wymagający natychmiastowej interwencji medycznej. Właściwe rozpoznanie objawów oraz wdrożenie adekwatnego postępowania terapeutycznego są kluczowe dla zmniejszenia ryzyka wystąpienia poważnych powikłań, w tym zagrażających życiu zaburzeń rytmu serca i zapaści krążeniowo-oddechowej.¹⁵