Działania niepożądane
Gabacol 400 mg

Gabapentyna (Gabacol) w dawkach 100 mg, 300 mg i 400 mg, stosowana w terapii padaczki oraz bólu neuropatycznego, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które zostały sklasyfikowane według częstości występowania. Najczęstsze objawy obejmują senność, zawroty głowy, ataksję, zmęczenie, gorączkę oraz infekcje wirusowe (≥10% pacjentów). Często obserwuje się również zaburzenia psychiczne (wrogość, splątanie, depresja), zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, biegunka), a także reakcje skórne (wysypka, świąd). Rzadziej występują poważne powikłania, takie jak zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna nekroliza naskórka, zapalenie trzustki, rabdomioliza czy ostra niewydolność nerek. U pacjentów z niewydolnością nerek poddawanych hemodializie odnotowano miopatię z podwyższonym poziomem kinazy kreatynowej. W populacji pediatrycznej dodatkowo obserwowano infekcje dróg oddechowych, drgawki oraz zaburzenia zachowania, takie jak agresja i hiperkinezy.

Działania niepożądane leku Gabacol

Gabacol (gabapentyna) w dawkach 100 mg, 300 mg i 400 mg w postaci kapsułek twardych może wywoływać szereg działań niepożądanych, które zostały zidentyfikowane zarówno w trakcie badań klinicznych, jak i po wprowadzeniu produktu do obrotu. Poniższa analiza przedstawia szczegółowy przegląd działań niepożądanych obserwowanych u pacjentów z padaczką (gdzie gabapentyna była stosowana jako lek wspomagający lub w monoterapii) oraz u pacjentów z bólem neuropatycznym.1

Częstotliwość występowania działań niepożądanych

Działania niepożądane klasyfikowane są według częstotliwości występowania:<sup data-drug="Gabacol" data-section="Działania niepożądane" title="bardzo często (≥1/10); często (≥1/100 do < 1/10); niezbyt często (≥1/1000 do <1/100); rzadko (≥1/10 000 do <1/1000); bardzo rzadko (2

  • Bardzo często – występują u co najmniej 1 na 10 pacjentów (≥1/10)
  • Często – występują u co najmniej 1 na 100, ale mniej niż 1 na 10 pacjentów (≥1/100 do <1/10)
  • Niezbyt często – występują u co najmniej 1 na 1000, ale mniej niż 1 na 100 pacjentów (≥1/1000 do <1/100)
  • Rzadko – występują u co najmniej 1 na 10 000, ale mniej niż 1 na 1000 pacjentów (≥1/10 000 do <1/1000)
  • Bardzo rzadko – występują u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów (<1/10 000)
  • Częstość nieznana – częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych

W przypadku działań niepożądanych obserwowanych z różną częstością w badaniach klinicznych, w klasyfikacji uwzględniono najwyższą zaobserwowaną częstość występowania.3

Objawy odstawienne po przerwaniu leczenia

Istotnym aspektem bezpieczeństwa stosowania leku Gabacol jest możliwość wystąpienia objawów odstawiennych po przerwaniu terapii. Objawy te mogą wystąpić zarówno po krótko-, jak i długotrwałym leczeniu, najczęściej w ciągu 48 godzin od odstawienia leku.4

Do najczęściej zgłaszanych objawów odstawiennych należą:5

  • Niepokój
  • Bezsenność
  • Nudności
  • Bóle
  • Pocenie się
  • Drżenie
  • Ból głowy
  • Depresja
  • Nieprawidłowe samopoczucie
  • Zawroty głowy
  • Złe samopoczucie

Wystąpienie objawów odstawiennych po odstawieniu gabapentyny może wskazywać na uzależnienie.6 Jest to istotna informacja, która powinna być przekazana pacjentowi na początku leczenia. W przypadku konieczności odstawienia leku, zaleca się stopniowe zmniejszanie dawki przez okres co najmniej 1 tygodnia, niezależnie od wskazania.7

Specjalne populacje pacjentów

U pacjentów ze schyłkową niewydolnością nerek poddawanych hemodializie odnotowano przypadki miopatii ze zwiększeniem poziomu kinazy kreatynowej.8

W populacji pediatrycznej dodatkowo obserwowano specyficzne działania niepożądane, takie jak zakażenia dróg oddechowych, zapalenie ucha środkowego, drgawki i zapalenie oskrzeli.9 U dzieci często występowały również agresywne zachowania i hiperkinezy.10

Szczegółowe działania niepożądane według układów

Układ/narząd Częstość występowania Działania niepożądane Opis
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Bardzo często Zakażenie wirusowe Infekcje o etiologii wirusowej występujące u więcej niż 10% pacjentów
Często Zapalenie płuc, zakażenie układu oddechowego, zakażenie dróg moczowych, zakażenie, zapalenie ucha środkowego Różnorodne infekcje bakteryjne i wirusowe, zwłaszcza dotyczące dróg oddechowych i moczowych
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Często Leukopenia Zmniejszenie liczby białych krwinek
Częstość nieznana Małopłytkowość Zmniejszenie liczby płytek krwi, co może prowadzić do zwiększonej tendencji do krwawień
Zaburzenia układu immunologicznego Niezbyt często Reakcje alergiczne (np. pokrzywka) Reakcje nadwrażliwości z objawami skórnymi w postaci pokrzywki
Częstość nieznana Zespół nadwrażliwości, reakcja anafilaktyczna Ciężkie, potencjalnie zagrażające życiu reakcje alergiczne
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Często Jadłowstręt, wzmożone łaknienie Zaburzenia apetytu, zarówno jego zmniejszenie jak i zwiększenie
Niezbyt często Hiperglikemia Podwyższony poziom cukru we krwi, najczęściej u pacjentów z cukrzycą
Rzadko Hipoglikemia Obniżony poziom cukru we krwi, najczęściej u pacjentów z cukrzycą
Częstość nieznana Hiponatremia Obniżone stężenie sodu we krwi
Zaburzenia psychiczne Często Wrogość, splątanie i labilność emocjonalna, depresja, lęk, nerwowość, zaburzenia myślenia Różnorodne zaburzenia nastroju i funkcji poznawczych
Niezbyt często Pobudzenie Stan wzmożonej aktywności psychoruchowej
Częstość nieznana Omamy, myśli samobójcze, uzależnienie od leku Poważne zaburzenia psychiczne i ryzyko uzależnienia
Zaburzenia układu nerwowego Bardzo często Senność, zawroty głowy, ataksja Najczęstsze działania niepożądane, zwłaszcza na początku terapii
Często Drgawki, hiperkinezy, dyzartria, niepamięć, drżenie, bezsenność, ból głowy, zaburzenia czucia (parestezje, niedoczulica), zaburzenia koordynacji, oczopląs, wzmożone, osłabione lub zniesione odruchy Szeroka gama objawów neurologicznych wpływających na funkcje motoryczne i czuciowe
Niezbyt często Zmniejszona ruchliwość, zaburzenia psychiczne Ograniczenie aktywności ruchowej i funkcji poznawczych
Rzadko Utrata przytomności Epizody pełnej utraty świadomości
Częstość nieznana Inne zaburzenia ruchowe (choreoatetoza, dyskinezy, dystonia) Nieprawidłowe, niezamierzone ruchy różnego typu
Zaburzenia oka Często Zaburzenia widzenia, takie jak niedowidzenie, podwójne widzenie Problemy z ostrością widzenia i prawidłowym obrazem
Zaburzenia ucha i błędnika Często Zawroty głowy pochodzenia błędnikowego Vertigo – uczucie wirowania otoczenia
Częstość nieznana Szum uszny Odczuwanie dźwięków (szumów, dzwonienia) przy braku zewnętrznego źródła
Zaburzenia serca Niezbyt często Kołatanie serca Subiektywne odczuwanie bicia serca
Zaburzenia naczyniowe Często Nadciśnienie tętnicze, rozszerzenie naczyń Zaburzenia kontroli ciśnienia krwi i napięcia naczyń
Zaburzenia układu oddechowego Często Duszność, zapalenie oskrzeli, zapalenie gardła, kaszel, zapalenie błony śluzowej nosa Różne objawy ze strony układu oddechowego
Rzadko Depresja oddechowa Zmniejszenie częstości i głębokości oddechów
Zaburzenia żołądka i jelit Często Wymioty, nudności, zaburzenia dotyczące zębów, zapalenie dziąseł, biegunka, ból brzucha, niestrawność, zaparcia, suchość błony śluzowej jamy ustnej lub gardła, wzdęcia Różnorodne dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego
Niezbyt często Dysfagia Trudności w przełykaniu
Częstość nieznana Zapalenie trzustki Poważne powikłanie, które może być zagrażające życiu
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Częstość nieznana Zapalenie wątroby, żółtaczka Stany zapalne wątroby mogące prowadzić do upośledzenia jej funkcji
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Często Obrzęk twarzy, plamica, wysypka, świąd, trądzik Różnorodne objawy skórne, w tym siniak spowodowane urazami fizycznymi
Częstość nieznana Zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna rozpływna martwica naskórka, obrzęk naczynioruchowy, rumień wielopostaciowy, łysienie, osutka polekowa z eozynofilią i objawami ogólnymi Ciężkie, zagrażające życiu reakcje skórne, w tym zespoły Stevensa-Johnsona i toksyczna nekroliza naskórka (TEN)
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe Często Bóle stawów, bóle mięśni, bóle pleców, drganie mięśni Dolegliwości ze strony układu ruchu
Częstość nieznana Rabdomioliza, drgawki kloniczne mięśni Rozpad włókien mięśniowych i niekontrolowane skurcze mięśni
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Częstość nieznana Ostra niewydolność nerek, nietrzymanie moczu Nagłe pogorszenie funkcji nerek i problemy z kontrolą oddawania moczu
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi Często Impotencja Zaburzenia erekcji
Częstość nieznana Hipertrofia piersi, ginekomastia, zaburzenia czynności seksualnych Powiększenie gruczołów piersiowych u mężczyzn i inne zaburzenia seksualne
Zaburzenia ogólne Bardzo często Uczucie zmęczenia, gorączka Ogólne osłabienie organizmu
Często Obrzęki obwodowe, zaburzenia chodu, osłabienie, ból, złe samopoczucie, zespół grypowy Różnorodne objawy ogólnoustrojowe
Niezbyt często Obrzęki uogólnione Rozlane gromadzenie się płynu w tkankach
Częstość nieznana Objawy abstynencyjne, bóle w klatce piersiowej, nagłe zgony z niewyjaśnionych przyczyn Poważne powikłania, w tym przypadki nagłych zgonów bez ustalonego związku przyczynowo-skutkowego z gabapentiną
Badania diagnostyczne Często Leukopenia, zwiększenie masy ciała Zmniejszenie liczby białych krwinek i przyrost masy ciała
Niezbyt często Zwiększone wartości testów czynnościowych wątroby (SGOT/AST, SGPT/ALT) oraz bilirubiny Nieprawidłowości w badaniach laboratoryjnych wskazujące na upośledzenie funkcji wątroby
Częstość nieznana Zwiększona aktywność fosfokinazy kreatynowej we krwi Marker uszkodzenia mięśni
Urazy, zatrucia i powikłania Często Przypadkowe urazy, złamania, otarcia naskórka Skutki urazów mechanicznych
Niezbyt często Upadki Zwiększone ryzyko upadków, zwłaszcza u osób starszych

Potencjalne poważne powikłania

Podczas stosowania gabapentyny odnotowano przypadki ostrego zapalenia trzustki, aczkolwiek związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy lekiem a tym powikłaniem pozostaje niejasny.11

Opisywano również nagłe zgony z niewyjaśnionych przyczyn, w których nie wykazano związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy stosowaniem gabapentyny a zgonem.12

Do szczególnie niebezpiecznych powikłań skórnych należą: zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna rozpływna martwica naskórka oraz osutka polekowa z eozynofilią i objawami ogólnymi (DRESS), które mogą zagrażać życiu pacjenta.13

Monitorowanie bezpieczeństwa

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu.14

Pracownicy służby zdrowia powinni zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych lub bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego.15

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl