Właściwości farmakokinetyczne Gabacolu

Gabapentyna, substancja czynna produktu Gabacol, wykazuje specyficzne właściwości farmakokinetyczne, które są istotne dla zrozumienia jej działania terapeutycznego oraz optymalizacji schematu dawkowania. Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę farmakokinetyczną tego leku z uwzględnieniem jego wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i wydalania.¹

Wchłanianie

Po podaniu doustnym gabapentyna osiąga maksymalne stężenie w osoczu po 2-3 godzinach. Charakterystyczną cechą leku jest zmniejszająca się dostępność biologiczna wraz ze zwiększaniem dawki. Bezwzględna dostępność biologiczna kapsułki 300 mg wynosi około 60%. Co istotne, pożywienie, nawet dieta bogata w tłuszcze, nie wykazuje klinicznie istotnego wpływu na farmakokinetykę gabapentyny.²

Wielokrotne podawanie gabapentyny nie wpływa na jej parametry farmakokinetyczne. W badaniach klinicznych obserwowano stężenia gabapentyny w osoczu w zakresie od 2 μg/ml do 20 μg/ml, jednak wartości te nie miały znaczenia predykcyjnego w odniesieniu do bezpieczeństwa czy skuteczności terapii.³

Parametry farmakokinetyczne w stanie stacjonarnym

Poniżej przedstawiono szczegółowe parametry farmakokinetyczne gabapentyny w stanie stacjonarnym przy podawaniu co 8 godzin, z uwzględnieniem różnych dawek leku:⁴

Gdzie:

• Cmax = maksymalne stężenie produktu leczniczego w osoczu w stanie stacjonarnym
• tmax = czas do osiągnięcia Cmax
• t1/2 = okres półtrwania eliminacji
• AUC(0-8) = pole powierzchni pod krzywą stężenia produktu leczniczego w osoczu w zależności od czasu, dla okresu od podania produktu leczniczego do 8 godzin po podaniu
• Ae% = odsetek dawki, wydalony z moczem w postaci niezmienionej od chwili podania produktu leczniczego do 8 godzin po podaniu

⁵

Dystrybucja

Gabapentyna charakteryzuje się brakiem wiązania z białkami osocza, co jest istotną cechą odróżniającą ją od wielu innych leków przeciwpadaczkowych. Objętość dystrybucji gabapentyny wynosi 57,7 litrów. U pacjentów z padaczką stężenie gabapentyny w płynie mózgowo-rdzeniowym stanowi około 20% stężenia w stanie stacjonarnym osiągniętego w osoczu. Ważną informacją z punktu widzenia klinicznego jest fakt, że gabapentyna przenika do mleka kobiet karmiących piersią.⁶

Metabolizm

Cechą charakterystyczną gabapentyny jest brak dowodów na jej metabolizm w organizmie ludzkim. Substancja ta nie indukuje wątrobowych oksydaz o mieszanej funkcji uczestniczących w metabolizmie leków, co ma istotne znaczenie przy rozpatrywaniu potencjalnych interakcji lekowych.⁷

Wydalanie

Gabapentyna jest wydalana przez nerki wyłącznie w postaci niezmienionej, co jest istotną informacją dla klinicystów, szczególnie przy leczeniu pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. Okres półtrwania w fazie eliminacji gabapentyny nie zależy od dawki i wynosi średnio 5-7 godzin.⁸

U pacjentów w podeszłym wieku oraz u pacjentów z zaburzoną czynnością nerek obserwuje się zmniejszenie klirensu osoczowego gabapentyny. Stała szybkości eliminacji gabapentyny, klirens osoczowy oraz klirens nerkowy są wprost proporcjonalne do klirensu kreatyniny, co należy uwzględnić przy planowaniu dawkowania u tych grup pacjentów.⁹

Gabapentyna jest usuwana z osocza przez hemodializę, dlatego u pacjentów z zaburzoną czynnością nerek lub poddawanych hemodializie zaleca się modyfikowanie dawkowania zgodnie z wytycznymi.¹⁰

Farmakokinetyka w populacji pediatrycznej

Farmakokinetyka gabapentyny u dzieci została oceniona w grupie pięćdziesięciu zdrowych osób w wieku od 1 miesiąca do 12 lat. Wyniki badań wykazują, że stężenie gabapentyny w osoczu u dzieci powyżej 5 lat jest generalnie podobne do stwierdzanego u dorosłych przy dawkowaniu w mg na kilogram masy ciała.¹¹

Natomiast w badaniu farmakokinetyki przeprowadzonym u 24 zdrowych dzieci w wieku od 1 miesiąca do 48 miesięcy zaobserwowano istotne różnice w porównaniu do starszych dzieci i dorosłych:¹²

• Ekspozycja (AUC) mniejsza o około 30%
• Mniejsze stężenie Cmax
• Zwiększony klirens w przeliczeniu na masę ciała

Liniowość lub nieliniowość właściwości farmakokinetycznych

Dostępność biologiczna gabapentyny (odsetek wchłoniętej dawki) zmniejsza się wraz ze wzrostem dawki, co prowadzi do nieliniowości parametrów farmakokinetycznych zawierających parametr dostępności biologicznej (F), takich jak Ae%, CL/F, Vd/F.¹³

Natomiast farmakokinetyka eliminacji, czyli parametry farmakokinetyczne niezależne od wartości dostępności biologicznej (F), takie jak CLr (klirens nerkowy) i t1/2 (okres półtrwania), najlepiej opisuje model liniowy. Co istotne z punktu widzenia praktyki klinicznej, stężenie gabapentyny w osoczu w stanie stacjonarnym można przewidzieć na podstawie danych dotyczących podania jednorazowego.¹⁴