Dawkowanie i sposób podawania leku Fostimon

Terapia produktem leczniczym Fostimon (urofolitropina, ludzki hormon folikulotropowy – FSH) wymaga nadzoru specjalisty posiadającego doświadczenie w leczeniu niepłodności. Reakcja jajników na egzogenne gonadotropiny jest wysoce zindywidualizowana, co wyklucza zastosowanie uniwersalnego schematu dawkowania. Dawkę należy dostosować indywidualnie, uwzględniając reakcję jajników, monitorowaną za pomocą badania ultrasonograficznego oraz pomiarów stężenia estradiolu w surowicy krwi.¹

Dawkowanie w braku owulacji (w tym w zespole policystycznych jajników)

Celem terapeutycznym jest rozwój pojedynczego, dojrzałego pęcherzyka Graafa, z którego po podaniu ludzkiej gonadotropiny kosmówkowej (hCG) uwolniona zostanie komórka jajowa. Fostimon stosuje się w dawce raz na dobę. U pacjentek z zachowanym cyklem miesiączkowym leczenie należy rozpocząć w ciągu pierwszych 7 dni cyklu.²

Zazwyczaj stosuje się następujący schemat dawkowania:³

• Dawka początkowa: 75-150 j.m. FSH na dobę
• Dawkę można zwiększać w razie potrzeby o 37,5-75 j.m. w odstępach 7-14 dni
• Optymalizacja dawki powinna być prowadzona w oparciu o indywidualną odpowiedź pacjentki, ocenianą na podstawie wyników USG i/lub pomiarów stężenia estradiolu

Dawkę dobową należy utrzymać do momentu osiągnięcia wielkości pęcherzyka owulacyjnego rzędu 17-19 mm, co zwykle następuje po 7-14 dniach leczenia. W tym momencie należy przerwać podawanie produktu Fostimon i wywołać owulację poprzez podanie hCG.⁴

W przypadku zbyt silnej odpowiedzi jajników (nadmierna liczba reagujących pęcherzyków lub gwałtowny wzrost stężenia estradiolu, np. podwojenie wartości w ciągu 2-3 kolejnych dni), dawkę dobową Fostimonu należy zmniejszyć. Jeśli w fazie przedowulacyjnej stwierdzi się więcej niż jeden pęcherzyk o średnicy ≥14 mm, istnieje zwiększone ryzyko ciąży mnogiej. W takiej sytuacji nie należy podawać hCG i zaleca się unikać zapłodnienia poprzez stosowanie mechanicznych metod antykoncepcji lub abstynencję seksualną do czasu wystąpienia kolejnej miesiączki.⁵

Maksymalna dobowa dawka FSH zazwyczaj nie przekracza 225 j.m. Jeżeli pacjentka nie reaguje odpowiednio po 4 tygodniach leczenia, należy przerwać terapię i wznowić ją w kolejnym cyklu, rozpoczynając od wyższej dawki początkowej.⁶

Po uzyskaniu satysfakcjonującej odpowiedzi na leczenie, należy wykonać pojedyncze wstrzyknięcie 5000-10000 j.m. hCG w ciągu 24-48 godzin od ostatniej iniekcji Fostimonu. Pacjentka powinna odbyć stosunek w dniu podania hCG oraz w dniu następnym. Alternatywnie można przeprowadzić inseminację domaciczną.⁷

Stymulacja wielopęcherzykowa u pacjentek poddawanych procedurom wspomaganego rozrodu (ART)

W standardowym protokole stymulacji wielopęcherzykowej stosuje się jednocześnie leczenie agonistami GnRH (hormon uwalniający gonadotropiny) w celu zahamowania endogennego wzrostu LH i kontroli jego poziomu tonicznego. Podawanie Fostimonu rozpoczyna się zwykle około 2 tygodnie po rozpoczęciu leczenia agonistą GnRH, a oba preparaty są stosowane do momentu uzyskania odpowiedniego rozwoju pęcherzyków.⁸

Przykładowy schemat dawkowania w protokole długim:⁹

• Po 2 tygodniach desensytyzacji przysadki: Fostimon w dawce 150-225 j.m. przez 7 dni
• Następnie: dostosowanie dawki w zależności od odpowiedzi pacjentki

Alternatywny protokół stymulacji wielopęcherzykowej:¹⁰

• Dawka 150-225 j.m. FSH na dobę, rozpoczynając od 2. lub 3. dnia cyklu
• Kontynuacja leczenia do osiągnięcia dojrzałości pęcherzyków, z dawką dostosowaną do reakcji pacjentki (zwykle maksymalnie 450 j.m. na dobę)

Odpowiedni rozwój pęcherzyków następuje zazwyczaj około 10. dnia leczenia (zakres 5-20 dni). Po uzyskaniu optymalnej odpowiedzi, w celu wywołania ostatecznego dojrzewania pęcherzyka, należy podać pojedyncze wstrzyknięcie 5000-10000 j.m. hCG w ciągu 24-48 godzin od ostatniej iniekcji Fostimonu. Pozyskanie komórki jajowej jest możliwe po 34-35 godzinach.¹¹

Sposób podawania

Fostimon może być podawany drogą domięśniową lub podskórną. Proszek należy rozpuścić bezpośrednio przed wstrzyknięciem za pomocą dołączonego rozpuszczalnika.¹²

Aby zminimalizować dyskomfort podczas iniekcji oraz ograniczyć wyciek z miejsca wkłucia, Fostimon powinien być podawany powoli. W przypadku wstrzyknięć podskórnych zaleca się regularną zmianę miejsc podania w celu zapobiegania lipoatrofii.¹³

Pacjentki mogą samodzielnie wykonywać wstrzyknięcia podskórne pod warunkiem dokładnego przestrzegania instrukcji i zaleceń lekarza.¹⁴

Szczegółowe dawkowanie leku Fostimon

Przedstawione powyżej schematy dawkowania należy traktować jako wytyczne. Ostateczna decyzja dotycząca dawki i czasu trwania leczenia powinna być podejmowana przez lekarza prowadzącego, na podstawie indywidualnej odpowiedzi pacjentki i parametrów klinicznych.¹⁵