Właściwości farmakodynamiczne
Fenta MX 100 100 mcg/h

Fenta MX to system transdermalny zawierający fentanyl, opioidowy lek przeciwbólowy z grupy pochodnych fenylopiperydyny (kod ATC: N02AB03). Dostępny jest w dawkach 25, 50, 75 i 100 μg/h, co pozwala na indywidualne dostosowanie terapii. Plastry mają różne powierzchnie wchłaniania (od 10,5 do 42 cm²) i zawierają odpowiednio od 5,78 mg do 23,12 mg fentanylu, uwalnianego kontrolowanie przez skórę. Każdy plaster zawiera również oczyszczony olej sojowy jako substancję pomocniczą. Budowa systemu obejmuje warstwę zabezpieczającą, samoprzylepną matrycę z fentanylem oraz warstwę nośnikową nieprzepuszczalną dla wody, co zapewnia stabilne i kontrolowane uwalnianie leku do krążenia ogólnego.

Właściwości farmakodynamiczne leku Fenta MX

Fenta MX jest systemem transdermalnym zawierającym fentanyl, który należy do grupy farmakoterapeutycznej opioidowych leków przeciwbólowych, a dokładniej do pochodnych fenylopiperydyny. Produkt został sklasyfikowany pod kodem ATC: N02AB03. Dostępny jest w czterech dawkach: 25, 50, 75 i 100 mikrogramów/godzinę, co umożliwia indywidualne dostosowanie leczenia przeciwbólowego do potrzeb pacjenta.1

Mechanizm działania

Fentanyl zawarta w systemach transdermalnych Fenta MX działa przede wszystkim poprzez oddziaływanie na receptor opioidowy μ. Główne efekty farmakologiczne substancji obejmują łagodzenie bólu (działanie przeciwbólowe) oraz działanie uspokajające, co stanowi podstawę zastosowania klinicznego tego produktu leczniczego.2

Skład systemów transdermalnych w różnych dawkach

Systemy transdermalne Fenta MX zawierają różne ilości fentanylu, w zależności od dawki. Każdy plaster został zaprojektowany tak, aby uwalniać określoną ilość substancji czynnej na godzinę:

Dawka systemu transdermalnego Powierzchnia wchłaniania Zawartość fentanylu Szybkość uwalniania Zawartość oleju sojowego oczyszczonego
Fenta MX 25 10,5 cm² 5,78 mg 25 mikrogramów/godzinę 5,78 mg
Fenta MX 50 21 cm² 11,56 mg 50 mikrogramów/godzinę 11,56 mg
Fenta MX 75 31,5 cm² 17,34 mg 75 mikrogramów/godzinę 17,34 mg
Fenta MX 100 42 cm² 23,12 mg 100 mikrogramów/godzinę 23,12 mg

Należy zwrócić uwagę, że każdy system transdermalny zawiera olej sojowy oczyszczony jako substancję pomocniczą o znanym działaniu, w ilości proporcjonalnej do zawartości fentanylu.3

Charakterystyka postaci farmaceutycznej

System transdermalny Fenta MX ma postać przezroczystego, zaokrąglonego, podłużnego plastra składającego się z kilku warstw technologicznych:

  • warstwa zabezpieczająca, którą należy usunąć przed aplikacją
  • samoprzylepna warstwa matrycowa zawierająca fentanyl (substancję czynną)
  • warstwa nośnikowa, nieprzepuszczalna dla wody

Taka budowa zapewnia kontrolowane uwalnianie leku przez skórę i jego dystrybucję do krążenia ogólnego.4

Stosowanie u dzieci i młodzieży

Bezpieczeństwo stosowania fentanylu w postaci przezskórnej zostało ocenione w trzech otwartych badaniach klinicznych z udziałem 289 pacjentów pediatrycznych cierpiących na przewlekły ból. Badana populacja obejmowała pacjentów w wieku od 2 do 17 lat, w tym 80 dzieci w przedziale wiekowym 2-6 lat.5

Dawkowanie u pacjentów pediatrycznych było uzależnione od wcześniejszego stosowania opioidów:

  • Spośród 289 uczestników badania, u 110 dzieci rozpoczęto terapię od dawki 12,5 μg/h. W tej grupie:
    • 23 pacjentów (20,9%) otrzymywało wcześniej opioidy w dawce odpowiadającej <30 mg doustnej morfiny na dobę
    • 66 pacjentów (60,0%) otrzymywało opioidy w dawce odpowiadającej 30-44 mg doustnej morfiny na dobę
    • 12 pacjentów (10,9%) otrzymywało opioidy w dawce odpowiadającej co najmniej 45 mg doustnej morfiny na dobę
    • u 9 pacjentów (8,2%) brak było odpowiednich danych

<sup data-drug="Fenta MX 100" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Spośród 289 pacjentów włączonych do badania, u 110 dzieci rozpoczęto leczenie dawką 12,5 μg/h. Spośród nich 23 (20,9%) otrzymywało wcześniej opioidy w dawce odpowiadającej 6

Wyższe dawki początkowe (25 μg/h i większe) stosowano u pozostałych 179 pacjentów:

  • 174 pacjentów (97,2%) otrzymywało wcześniej opioidy w dawkach odpowiadających co najmniej 45 mg doustnej morfiny na dobę
  • 5 pacjentów otrzymywało wcześniej opioidy w dawkach odpowiadających <45 mg doustnej morfiny na dobę:
    • 1 pacjent (0,6%) wcześniej otrzymywał opioidy w dawce odpowiadającej <30 mg doustnej morfiny na dobę
    • 4 pacjentów (2,2%) wcześniej otrzymywało opioidy w dawkach odpowiadających 30-44 mg doustnej morfiny na dobę

<sup data-drug="Fenta MX 100" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Dawki początkowe 25 μg/h i większe stosowano u pozostałych 179 pacjentów: 174 (97,2%) z nich otrzymywało wcześniej opioidy w dawkach odpowiadających co najmniej 45 mg doustnej morfiny na dobę. Spośród pozostałych 5 badanych z dawką początkową wynoszącą co najmniej 25 μg/h, które wcześniej otrzymywało opioidy w dawkach odpowiadających <45 mg doustnej morfiny na dobę, 1 (0,6%) wcześniej otrzymywał opioidy w dawce odpowiadającej 7

Wyniki tych badań klinicznych dostarczają cennych informacji dotyczących stosowania fentanylu w postaci przezskórnej u dzieci i młodzieży z przewlekłym bólem, wskazując na zależność między wcześniejszą terapią opioidami a dawkowaniem systemów transdermalnych z fentanylem w populacji pediatrycznej.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl