Działania niepożądane leku Efavirenz + Emtricitabine + Tenofovir disoproxil Aurovitas

Produkt leczniczy Efavirenz + Emtricitabine + Tenofovir disoproxil Aurovitas zawiera trzy substancje czynne (efawirenz 600 mg, emtrycytabinę 200 mg i tenofowir dizoproksyl 245 mg) w postaci tabletek powlekanych. Profil działań niepożądanych leku został szczegółowo ustalony podczas badań klinicznych z udziałem 460 pacjentów, zarówno w badaniach dotyczących produktu złożonego (badanie AI266073), jak i poszczególnych składników (badanie GS-01-934).¹

Profil bezpieczeństwa – ogólna charakterystyka

Do najczęściej raportowanych działań niepożądanych podczas 48-tygodniowego okresu obserwacji w badaniu AI266073, uznanych za przypuszczalnie lub prawdopodobnie związane z lekiem, należą zaburzenia psychiczne (16%), zaburzenia układu nerwowego (13%) oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe (7%).²

Ważne jest podkreślenie, że odnotowano przypadki wystąpienia poważnych działań niepożądanych, takich jak:

• Ciężkie reakcje skórne – zespół Stevensa-Johnsona oraz rumień wielopostaciowy
• Zaburzenia neurologiczne i psychiczne – w tym ciężka depresja, zgony samobójcze, zachowania psychotyczne, napady drgawek
• Ciężkie zaburzenia czynności wątroby
• Zapalenie trzustki
• Kwasica mleczanowa – niekiedy doprowadzająca do zgonu

³

Klinicznie istotne są również rzadkie przypadki zaburzenia czynności nerek, niewydolności nerek oraz niezbyt częste przypadki zaburzenia czynności kanalika bliższego nerki (w tym zespół Fanconiego), które mogą prowadzić do zaburzeń kości i zwiększać ryzyko złamań. U pacjentów przyjmujących ten lek zaleca się monitorowanie czynności nerek.⁴

Należy zwrócić uwagę, że pacjenci z jednoczesnym zakażeniem HIV i HBV po przerwaniu stosowania leku mogą doświadczyć ciężkiego zaostrzenia zapalenia wątroby.⁵

Istotną informacją dla bezpieczeństwa stosowania jest fakt, że podawanie leku razem z jedzeniem może zwiększać narażenie na efawirenz i przyczyniać się do zwiększenia częstości występowania działań niepożądanych.⁶

Działania niepożądane specyficzne dla produktu złożonego

Oprócz działań niepożądanych związanych z poszczególnymi składnikami, w badaniu AI266073 odnotowano działania niepożądane uznawane za przypuszczalnie lub prawdopodobnie związane ze stosowaniem produktu złożonego Efavirenz + Emtricitabine + Tenofovir disoproxil Aurovitas, które obejmują:

Często występujące:

• Jadłowstręt – utrata apetytu prowadząca do zmniejszonego przyjmowania pokarmu

Niezbyt często występujące:

• Suchość w jamie ustnej – zmniejszone wydzielanie śliny
• Nieskładna mowa – trudności w formułowaniu wypowiedzi
• Zwiększone łaknienie – paradoksalnie do jadłowstrętu występuje u niektórych pacjentów
• Osłabienie popędu płciowego – zmniejszone libido
• Ból mięśni – dolegliwości bólowe w obrębie układu mięśniowego

⁷

Szczegółowy wykaz działań niepożądanych według układów i narządów

Poniżej przedstawiono szczegółową tabelę działań niepożądanych w zależności od składnika, któremu je przypisano, z uwzględnieniem częstości występowania i klasyfikacji według układów i narządów.

⁸

Szczególne informacje dotyczące podgrup pacjentów

W przypadku podawania emtrycytabiny dzieciom i młodzieży, często występuje u nich niedokrwistość, a bardzo często przebarwienie skóry (zwiększona pigmentacja).⁹

Działania niepożądane związane z dysfunkcją nerek

Niektóre działania niepożądane są związane z zaburzeniami czynności kanalika bliższego nerki. Jeśli takie zaburzenia nie występują, uznaje się, że te działania niepożądane nie są związane przyczynowo z tenofowirem dizoproksylem. Dotyczy to głównie:

• Hipofosfatemii
• Rabdomiolizy
• Osłabienia mięśni
• Rozmiękania kości (odczuwane jako bóle kostne i przyczyniające się do złamań)

¹⁰

Działania niepożądane raportowane po wprowadzeniu do obrotu

Niektóre działania niepożądane zostały odnotowane dopiero po wprowadzeniu leku do obrotu, zarówno dla efawirenzu, emtrycytabiny, jak i tenofowiru dizoproksylu. Kategorię częstości występowania oszacowano za pomocą obliczeń statystycznych opartych na całkowitej liczbie pacjentów poddanych leczeniu w badaniach klinicznych:

• Efawirenz: n = 3 969
• Emtrycytabina: n = 1 563 (w randomizowanych kontrolowanych badaniach klinicznych)
• Tenofowir dizoproksyl: n = 7 319 (w randomizowanych kontrolowanych badaniach klinicznych oraz programie poszerzonego dostępu)

¹¹

Najważniejsze aspekty bezpieczeństwa klinicznego

Przy stosowaniu produktu leczniczego Efavirenz + Emtricitabine + Tenofovir disoproxil Aurovitas należy zwrócić szczególną uwagę na:

1. Zaburzenia psychiczne – najczęściej występująca grupa działań niepożądanych (16% przypadków), obejmująca m.in. depresję, myśli samobójcze i zaburzenia snu
2. Zaburzenia układu nerwowego – druga co do częstości grupa działań niepożądanych (13% przypadków)
3. Ciężkie reakcje skórne – w tym potencjalnie zagrażające życiu zespół Stevensa-Johnsona i rumień wielopostaciowy
4. Zaburzenia czynności nerek – wymagające regularnego monitorowania
5. Zaburzenia czynności wątroby – szczególnie u pacjentów z koinfekcją HIV/HBV
6. Zaburzenia metaboliczne – hipertrójglicerydemia, hipercholesterolemia i hipofosfatemia

Należy pamiętać, że przyjmowanie leku z posiłkiem może zwiększać narażenie na efawirenz i nasilać działania niepożądane, dlatego zaleca się przyjmowanie leku na pusty żołądek, najlepiej przed snem, aby zminimalizować dyskomfort związany z działaniami niepożądanymi neurologicznymi i psychicznymi.¹²