Specjalne ostrzeżenia
Dasatinib Stada
Dasatinib Stada, będący inhibitorem kinazy tyrozynowej BCR-ABL i substratem/inhibitorem CYP3A4, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na liczne potencjalne interakcje lekowe oraz działania niepożądane. Silne inhibitory CYP3A4 (np. ketokonazol, erytromycyna) mogą zwiększać ekspozycję na dazatynib, natomiast induktory CYP3A4 (np. deksametazon, ryfampicyna) mogą ją obniżać, co może prowadzić do niepowodzenia terapeutycznego. Dodatkowo, stosowanie antagonistów receptora H2, inhibitorów pompy protonowej oraz preparatów zawierających wodorotlenek glinu/magnezu może zmniejszać biodostępność dazatynibu, dlatego zaleca się unikanie ich jednoczesnego podawania lub zachowanie co najmniej 2-godzinnego odstępu. U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby dawkę początkową można stosować zgodnie z zaleceniami, jednak konieczne jest ostrożne monitorowanie. Monitorowanie hematologiczne jest kluczowe, zwłaszcza w pierwszych miesiącach terapii, ze względu na ryzyko niedokrwistości, granulocytopenii i małopłytkowości, które zwykle ustępują po modyfikacji dawki lub przerwaniu leczenia.
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania produktu Dasatinib Stada
- Klinicznie istotne interakcje lekowe
- Inhibitory CYP3A4
- Induktory CYP3A4
- Substraty CYP3A4
- Leki wpływające na kwasowość żołądka
- Zaburzenia czynności wątroby
- Ważne działania niepożądane podczas stosowania produktu Dasatinib Stada
- Zahamowanie czynności szpiku kostnego
- Krwawienie
- Zatrzymanie płynów
- Tętnicze nadciśnienie płucne (TNP)
- Wydłużenie odstępu QT
- Kardiologiczne działania niepożądane
- Mikroangiopatia zakrzepowa (TMA)
- Reaktywacja wirusowego zapalenia wątroby typu B
- Wpływ na wzrost i rozwój u dzieci
- Substancje pomocnicze
- Kolejne rozdziały
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania produktu Dasatinib Stada
Zastosowanie produktu leczniczego Dasatinib Stada wymaga szczególnej ostrożności ze względu na potencjalne ryzyko wystąpienia działań niepożądanych oraz możliwe interakcje z innymi lekami. Właściwe monitorowanie pacjenta oraz znajomość specjalnych ostrzeżeń istotnie wpływa na bezpieczeństwo terapii.1
Klinicznie istotne interakcje lekowe
Dazatynib jest zarówno substratem, jak i inhibitorem cytochromu P450 (CYP3A4), co stwarza ryzyko interakcji z innymi lekami metabolizowanymi przez ten enzym lub wpływającymi na jego aktywność. Należy zachować szczególną ostrożność podczas łączenia dazatynibu z innymi produktami leczniczymi, które mogą wchodzić w interakcje z CYP3A4.2
Inhibitory CYP3A4
Jednoczesne stosowanie dazatynibu z silnymi inhibitorami CYP3A4 (takimi jak ketokonazol, itrakonazol, erytromycyna, klarytromycyna, rytonawir, telitromycyna czy sok grejpfrutowy) może zwiększać ekspozycję na dazatynib. Z tego powodu nie zaleca się łączenia tych leków u pacjentów przyjmujących produkt Dasatinib Stada.3
Induktory CYP3A4
Stosowanie dazatynibu jednocześnie z lekami indukującymi CYP3A4 (takimi jak deksametazon, fenytoina, karbamazepina, ryfampicyna, fenobarbital lub preparaty ziołowe zawierające ziele dziurawca) może znacząco obniżyć ekspozycję na dazatynib, zwiększając ryzyko niepowodzenia terapeutycznego. Dlatego u pacjentów leczonych produktem Dasatinib Stada zaleca się stosowanie alternatywnych leków o słabszym działaniu indukującym CYP3A4.4
Substraty CYP3A4
Równoczesne stosowanie dazatynibu z substratami CYP3A4 może zwiększać ekspozycję na te substancje. Należy zachować szczególną ostrożność stosując dazatynib z substratami CYP3A4 o wąskim zakresie terapeutycznym, takimi jak: astemizol, terfenadyna, cyzapryd, pimozyd, chinidyna, beprydyl lub alkaloidy sporyszu (ergotamina, dihydroergotamina).5
Leki wpływające na kwasowość żołądka
Jednoczesne stosowanie dazatynibu z antagonistami receptora H2 (np. famotydyną), inhibitorami pompy protonowej (np. omeprazolem) lub lekami zawierającymi wodorotlenek glinu/wodorotlenek magnezu może zmniejszać ekspozycję na dazatynib. Z tego powodu:
- Nie zaleca się stosowania antagonistów receptora H2 i inhibitorów pompy protonowej podczas terapii dazatynibem
- Preparaty zawierające wodorotlenek glinu/wodorotlenek magnezu powinny być podawane z zachowaniem co najmniej 2-godzinnego odstępu przed lub po podaniu dazatynibu6
Zaburzenia czynności wątroby
Na podstawie badań farmakokinetycznych po jednorazowym podaniu leku ustalono, że pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby w stopniu łagodnym, umiarkowanym lub ciężkim mogą otrzymywać zalecaną dawkę początkową. Jednak ze względu na ograniczenia tego badania klinicznego, podczas podawania dazatynibu pacjentom z zaburzeniami czynności wątroby należy zachować szczególną ostrożność.7
Ważne działania niepożądane podczas stosowania produktu Dasatinib Stada
Zahamowanie czynności szpiku kostnego
Stosowanie dazatynibu wiąże się z ryzykiem występowania niedokrwistości, granulocytopenii oraz małopłytkowości. Właściwe monitorowanie morfologii krwi jest niezbędne podczas terapii:
- U dorosłych pacjentów z ALL Ph+ leczonych dazatynibem w monoterapii badanie morfologii krwi z rozmazem (ang. complete blood counts, CBCs) należy przeprowadzać co tydzień w trakcie pierwszych 2 miesięcy leczenia, a następnie co miesiąc lub zgodnie ze wskazaniami klinicznymi
- U dzieci i młodzieży z ALL Ph+ leczonych dazatynibem w skojarzeniu z chemioterapią badanie CBC należy wykonywać przed rozpoczęciem każdego bloku chemioterapii, a także zgodnie ze wskazaniami klinicznymi. W trakcie konsolidacyjnych bloków chemioterapii badanie CBC należy wykonywać co 2 dni aż do czasu ustąpienia objawów8
Zahamowanie czynności szpiku kostnego jest najczęściej odwracalne i zazwyczaj ustępuje po tymczasowym wstrzymaniu podawania dazatynibu lub po zmniejszeniu dawki.9
Krwawienie
Większość działań niepożądanych dotyczących krwawienia obserwowanych u pacjentów była zazwyczaj związana z małopłytkowością stopnia 3. lub 4. Badania laboratoryjne wykazały, że dazatynib wpływa w odwracalny sposób na aktywację płytek krwi, co może prowadzić do zwiększonego ryzyka krwawień. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów, którzy przyjmują jednocześnie leki hamujące czynność płytek krwi lub leki przeciwzakrzepowe.10
Zatrzymanie płynów
Dazatynib może powodować retencję płynów w organizmie. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z objawami wskazującymi na wysięk w jamie opłucnej, takimi jak duszność oraz suchy kaszel. W takich przypadkach wskazane jest wykonanie zdjęcia radiologicznego klatki piersiowej. W przypadku wysięku w jamie opłucnej stopnia 3. lub 4. konieczny może być drenaż jamy opłucnej i podanie tlenu.11
Działania niepożądane związane z retencją płynów leczy się zazwyczaj objawowo, stosując leki moczopędne i krótkie kursy steroidów. U pacjentów w wieku 65 lat i starszych wystąpienie wysięku opłucnowego, duszności, kaszlu, wysięku osierdziowego i zastoinowej niewydolności serca jest bardziej prawdopodobne niż u młodszych pacjentów, dlatego takich pacjentów należy dokładnie monitorować.12
U pacjentów z wysiękiem w jamie opłucnej odnotowano również przypadki chłonkotoku (wysięk chłonki do jamy opłucnej).13
Tętnicze nadciśnienie płucne (TNP)
W związku z leczeniem dazatynibem zgłaszano przypadki tętniczego nadciśnienia płucnego (TNP), które jest przedwłośniczkowym tętniczym nadciśnieniem płucnym potwierdzonym przez cewnikowanie prawej komory i przedsionka serca. TNP było zgłaszane po rozpoczęciu leczenia dazatynibem, w tym po ponad rocznym leczeniu.14
Przed rozpoczęciem terapii dazatynibem należy:
- Zbadać pacjentów pod kątem objawów istniejących chorób układu krążenia i chorób płuc
- Wykonać badanie echokardiograficzne u każdego pacjenta z objawami choroby serca
- Rozważyć wykonanie badania echokardiograficznego u pacjentów z czynnikami ryzyka choroby serca lub płuc15
U pacjentów, u których po rozpoczęciu leczenia wystąpiła duszność i zmęczenie, należy ocenić potencjalne przyczyny, takie jak:
- Wysięk w jamie opłucnej
- Obrzęk płuc
- Niedokrwistość
- Nacieki w płucach16
Zgodnie z zaleceniami dotyczącymi postępowania w przypadku niehematologicznych działań niepożądanych należy zmniejszyć dawkę dazatynibu lub przerwać leczenie podczas przeprowadzania oceny. W przypadku niestwierdzenia innej przyczyny albo braku poprawy po przerwaniu leczenia lub zmniejszeniu dawki leku należy rozważyć rozpoznanie TNP.17
Sposób diagnozowania TNP powinien być zgodny z wytycznymi dotyczącymi standardowego postępowania. W przypadku potwierdzenia TNP, należy na stałe zaprzestać leczenia dazatynibem. U pacjentów z TNP leczonych dazatynibem obserwowano poprawę parametrów hemodynamicznych i klinicznych po zaprzestaniu leczenia tym lekiem.18
Wydłużenie odstępu QT
Z badań in vitro wynika, że dazatynib może wydłużać czas repolaryzacji komór serca (odstęp QT). W badaniach klinicznych II fazy u 865 chorych na białaczkę leczonych dazatynibem, średnia zmiana odcinka QTc w porównaniu z wartościami wyjściowymi, obliczonego zgodnie z wzorem Fridericii (QTcF) wynosiła 4-6 ms; górne granice 95% przedziału ufności dla wszystkich średnich zmian w porównaniu z wartościami wyjściowymi wynosiły <7 ms.19
U 15 (1%) z 2182 pacjentów z opornością na leczenie lub nietolerancją wcześniejszego leczenia imatynibem, którzy otrzymywali dazatynib w badaniach klinicznych, zgłoszono wydłużenie QTc jako działanie niepożądane. U 21 z tych pacjentów (1%) obserwowano wydłużenie QTcF >500 ms.21
Przed podaniem dazatynibu należy uzupełnić niedobór potasu oraz magnezu.22
Kardiologiczne działania niepożądane
Dazatynib badano w randomizowanym badaniu klinicznym u 519 pacjentów, w tym u pacjentów z chorobami serca w wywiadzie. U pacjentów otrzymujących dazatynib stwierdzono takie niepożądane działania kardiologiczne, jak:
- Zastoinowa niewydolność serca/zaburzenia czynności serca
- Wysięk w jamie osierdzia
- Zaburzenia rytmu serca
- Kołatanie serca
- Wydłużenie odstępu QT
- Zawał serca (w tym przypadki zakończone zgonem)23
Kardiologiczne działania niepożądane występowały dużo częściej u pacjentów z czynnikami ryzyka lub chorobą serca w wywiadzie. Pacjentów z czynnikami ryzyka (takimi jak nadciśnienie tętnicze, hiperlipidemia, cukrzyca) lub z chorobą serca w wywiadzie (takimi jak wcześniejsza przezskórna interwencja wieńcowa, udokumentowana choroba naczyń wieńcowych) należy dokładnie monitorować w kierunku objawów podmiotowych i przedmiotowych związanych z zaburzeniami czynności serca.24
Objawy, które powinny wzbudzić czujność to:
- Ból w klatce piersiowej
- Duszność
- Obfite pocenie się25
Jeśli wystąpią wyżej wymienione objawy, zaleca się aby lekarz przerwał podawanie dazatynibu i rozważył konieczność zastosowania alternatywnego leczenia. Po ustąpieniu objawów, przed wznowieniem podawania dazatynibu należy wykonać ocenę czynnościową. Dazatynib można ponownie włączyć w niezmienionej dawce w przypadku działań niepożądanych łagodnych do umiarkowanych (stopnia ≤ 2), natomiast w przypadku ciężkich działań niepożądanych (stopnia ≥ 3) produkt leczniczy włącza się ponownie w zmniejszonej dawce.26
Pacjentów kontynuujących leczenie należy okresowo badać. Pacjenci z niewyrównaną lub poważną chorobą układu krążenia nie byli włączani do badań klinicznych.27
Mikroangiopatia zakrzepowa (TMA)
Stosowanie inhibitorów kinazy tyrozynowej BCR-ABL, w tym dazatynibu, wiąże się z ryzykiem wystąpienia mikroangiopatii zakrzepowej (TMA). Jeśli u pacjenta stosującego dazatynib wyniki badań laboratoryjnych lub klinicznych wskazują na wystąpienie TMA, należy:
- Przerwać leczenie dazatynibem
- Przeprowadzić dokładną ocenę TMA, w tym oznaczenie aktywności ADAMTS13 i przeciwciał przeciwko ADAMTS13
Nie należy wznawiać leczenia dazatynibem w przypadku zwiększonego miana przeciwciał przeciwko ADAMTS13 w połączeniu z niską aktywnością ADAMTS13.28
Reaktywacja wirusowego zapalenia wątroby typu B
U pacjentów będących przewlekłymi nosicielami wirusa zapalenia wątroby typu B stosowanie inhibitorów kinazy tyrozynowej BCR-ABL może prowadzić do reaktywacji zapalenia wątroby. Niektóre przypadki prowadziły do ostrej niewydolności wątroby lub piorunującego zapalenia wątroby, a w konsekwencji do przeszczepienia wątroby lub zgonu pacjenta.29
Zalecenia dotyczące postępowania:
- Przed rozpoczęciem leczenia dazatynibem u pacjentów należy wykonać badania pod kątem zakażenia wirusem HBV
- Należy skonsultować się z ekspertem w zakresie chorób wątroby oraz leczenia wirusowego zapalenia wątroby typu B przed rozpoczęciem leczenia u pacjentów z dodatnimi wynikami badań serologicznych w kierunku zapalenia wątroby typu B (w tym u pacjentów z aktywną chorobą) oraz u pacjentów, u których dodatni wynik testu w kierunku zakażenia wirusem HBV zostanie stwierdzony w trakcie leczenia
- Nosiciele wirusa HBV wymagający leczenia dazatynibem powinni być ściśle monitorowani pod kątem objawów subiektywnych i obiektywnych aktywnego zakażenia wirusem HBV przez cały okres trwania terapii i przez kilka miesięcy po zakończeniu terapii30
Wpływ na wzrost i rozwój u dzieci
W badaniach z udziałem dzieci i młodzieży oceniających stosowanie dazatynibu w skojarzeniu z chemioterapią u dzieci i młodzieży z nowo rozpoznaną ALL Ph+, po maksymalnie 2 latach leczenia zdarzenia niepożądane związane z leczeniem, dotyczące wzrostu kości i rozwoju, zgłoszono u 1 (0,6%) pacjenta. Było to osteopenia stopnia 1.31
Substancje pomocnicze
Laktoza
Produkt Dasatinib Stada zawiera laktozę jednowodną. Nie należy stosować tego leku u pacjentów z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, całkowitym niedoborem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy.32
Poszczególne dawki produktu Dasatinib Stada zawierają następujące ilości laktozy jednowodnej:
| Dawka | Zawartość laktozy jednowodnej |
|---|---|
| 20 mg | 28 mg |
| 50 mg | 69 mg |
| 70 mg | 97 mg |
| 80 mg | 110 mg |
| 100 mg | 138 mg |
| 140 mg | 193 mg |
Sód
Produkt Dasatinib Stada zawiera mniej niż 1 mmol sodu (23 mg) na tabletkę, co oznacza, że uznaje się go za „wolny od sodu”.33
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania