Działania niepożądane
Coltowan 10 mg
Ezetymib, substancja czynna leku Coltowan, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa zarówno w monoterapii, jak i w terapii skojarzonej ze statynami lub fenofibratem. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są zaburzenia żołądkowo-jelitowe (bóle brzucha, biegunka, wzdęcia, nudności) oraz mięśniowo-szkieletowe (bóle mięśni i stawów). W badaniach klinicznych częstość klinicznie istotnego zwiększenia aktywności aminotransferaz (AlAT, AspAT ≥3x GGN) wynosiła 0,5% w monoterapii i 1,3% w skojarzeniu ze statyną, a zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CPK ≥10x GGN) występowało u 0,2% pacjentów w monoterapii i 0,1% w terapii skojarzonej. W badaniu IMPROVE-IT częstość miopatii wynosiła 0,2% w grupie ezetymibu z symwastatyną i 0,1% w grupie symwastatyny, a rabdomiolizy 0,1% i 0,2%, odpowiednio. Działania niepożądane były zazwyczaj łagodne, przemijające i nie różniły się istotnie od placebo pod względem częstości występowania i odsetka przerwania leczenia.
Działania niepożądane leku Coltowan (ezetymib) 10 mg
Ezetymib, substancja czynna leku Coltowan, jest stosowany w leczeniu hipercholesterolemii. Ocena profilu bezpieczeństwa ezetymibu opiera się na danych z licznych badań klinicznych oraz doświadczeniach po wprowadzeniu leku do obrotu. Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę działań niepożądanych związanych ze stosowaniem ezetymibu w monoterapii oraz w schematach leczenia skojarzonego.1
Charakterystyka ogólna działań niepożądanych
Działania niepożądane obserwowane podczas stosowania ezetymibu są zazwyczaj łagodne i przemijające. Ogólna częstość występowania działań niepożądanych w badaniach klinicznych ezetymibu była porównywalna z częstością ich występowania w grupach placebo. Liczba pacjentów przerywających leczenie z powodu działań niepożądanych była zbliżona zarówno w grupie otrzymującej ezetymib, jak i placebo.2
Czynniki ryzyka i występowanie działań niepożądanych
Działania niepożądane ezetymibu zostały udokumentowane zarówno podczas monoterapii, jak i leczenia skojarzonego ze statynami lub fenofibratem. Częstość występowania niektórych działań niepożądanych różni się w zależności od zastosowanego schematu terapeutycznego.3
Tabela działań niepożądanych leku Coltowan
| Klasyfikacja układów i narządów | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Schemat terapeutyczny |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Zmniejszone łaknienie | Niezbyt często | Monoterapia |
| Opis: Zmniejszenie apetytu występujące niezbyt często podczas monoterapii ezetymibem. | |||
| Zaburzenia naczyniowe | Nagłe zaczerwienienie twarzy; nadciśnienie tętnicze | Niezbyt często | Monoterapia |
| Opis: Objawy związane z układem naczyniowym raportowane niezbyt często podczas monoterapii. | |||
| Zaburzenia układu oddechowego | Kaszel | Niezbyt często | Monoterapia |
| Dusznica | Nieznana | Po wprowadzeniu do obrotu | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Bóle brzucha; biegunka; wzdęcia z oddawaniem wiatrów; niestrawność; choroba refluksowa przełyku (GERD); nudności | Często | Monoterapia |
| Suchość w jamie ustnej; zapalenie żołądka | Niezbyt często | Skojarzenie ze statyną | |
| Bóle brzucha | Często | Skojarzenie z fenofibratem | |
| Zapalenie trzustki; zaparcia | Nieznana | Po wprowadzeniu do obrotu | |
| Opis: Zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego należą do najczęściej zgłaszanych działań niepożądanych w trakcie stosowania ezetymibu. | |||
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zwiększenie aktywności AlAT i/lub AspAT (≥3x GGN) | Często | Skojarzenie ze statyną |
| Zapalenie wątroby; kamica żółciowa; zapalenie pęcherzyka żółciowego | Nieznana | Po wprowadzeniu do obrotu | |
| Opis: W badaniach klinicznych częstość klinicznie istotnego zwiększenia aktywności aminotransferaz wynosiła 0,5% w monoterapii oraz 1,3% w skojarzeniu ze statyną. | |||
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Świąd, wysypka, pokrzywka | Niezbyt często | Skojarzenie ze statyną |
| Rumień wielopostaciowy | Nieznana | Po wprowadzeniu do obrotu | |
| Opis: Reakcje skórne mogą wskazywać na nadwrażliwość na składniki leku. | |||
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe | Bóle stawów; kurcze mięśni; bóle karku | Niezbyt często | Monoterapia |
| Bóle mięśni | Często | Skojarzenie ze statyną | |
| Bóle pleców; osłabienie mięśni; bóle kończyn | Niezbyt często | Skojarzenie ze statyną | |
| Miopatia i/lub rabdomioliza | Nieznana | Po wprowadzeniu do obrotu | |
| Opis: Bóle mięśniowe stanowią istotne działanie niepożądane, mogące wskazywać na cięższe powikłania, jak miopatia lub rabdomioliza. | |||
| Zaburzenia ogólne | Zmęczenie | Często | Monoterapia |
| Ból w klatce piersiowej; ból | Niezbyt często | Monoterapia | |
| Osłabienie; obrzęki obwodowe | Niezbyt często | Skojarzenie ze statyną | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Ból głowy | Często | Skojarzenie ze statyną |
| Zawroty głowy; parestezje | Niezbyt często/Nieznana | Skojarzenie ze statyną/Po wprowadzeniu do obrotu | |
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Trombocytopenia | Nieznana | Po wprowadzeniu do obrotu |
| Opis: Zaburzenia hematologiczne należą do rzadziej występujących działań niepożądanych. | |||
| Zaburzenia układu immunologicznego | Nadwrażliwość, w tym wysypka, pokrzywka, anafilaksja i obrzęk naczynioruchowy | Nieznana | Po wprowadzeniu do obrotu |
| Opis: Reakcje nadwrażliwości mogą mieć charakter łagodny (wysypka) do ciężkiego (anafilaksja). | |||
| Zaburzenia psychiczne | Depresja | Nieznana | Po wprowadzeniu do obrotu |
| Badania diagnostyczne | Zwiększenie aktywności AlAT, AspAT, CPK, gamma-glutamylotransferazy; nieprawidłowe wyniki testów wątrobowych | Niezbyt często | Monoterapia |
| Zwiększenie aktywności AlAT i/lub AspAT | Często | Skojarzenie ze statyną | |
| Opis: Obserwowano przypadki zwiększenia aktywności enzymów wątrobowych i CPK, szczególnie w terapii skojarzonej ze statynami. | |||
Szczegółowe opisanie niebezpieczeństw związanych z działaniami niepożądanymi
Zaburzenia wątrobowe
Jednym z istotnych zagrożeń związanych ze stosowaniem ezetymibu są zaburzenia czynności wątroby. W badaniach klinicznych częstość występowania klinicznie znamiennego zwiększenia aktywności aminotransferaz w surowicy (≥3x GGN) wynosiła 0,5% w grupie otrzymującej ezetymib w monoterapii oraz 1,3% w grupie otrzymującej ezetymib w skojarzeniu ze statyną, w porównaniu z 0,3% w grupie placebo i 0,4% w grupie otrzymującej tylko statynę.4
Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych przebiegało zwykle bezobjawowo i było odwracalne po zaprzestaniu leczenia lub podczas jego kontynuacji. Nie stwierdzano cech zastoju żółci. W doświadczeniach po wprowadzeniu do obrotu zanotowano przypadki zapalenia wątroby, kamicy żółciowej i zapalenia pęcherzyka żółciowego.5
Miopatia i rabdomioliza
Szczególne znaczenie mają powikłania ze strony układu mięśniowego, w tym miopatia i rabdomioliza. W badaniach klinicznych zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CPK) ponad 10-krotnie powyżej górnej granicy normy obserwowano u 0,2% pacjentów stosujących ezetymib w monoterapii oraz u 0,1% pacjentów stosujących jednocześnie ezetymib i statynę. Liczba przypadków miopatii i rabdomiolizy nie była większa w grupie stosującej ezetymib w porównaniu z grupą kontrolną.6
W badaniu IMPROVE-IT z udziałem 18 144 pacjentów leczonych ezetymibem w skojarzeniu z symwastatyną lub samą symwastatyną częstość występowania miopatii wynosiła odpowiednio 0,2% i 0,1%, a rabdomiolizy 0,1% i 0,2%. Miopatię definiowano jako niewyjaśnione osłabienie mięśni lub ból z podwyższonym poziomem CK ≥10x GGN lub dwa kolejne pomiary ≥5 i <10x GGN.<sup data-drug="Coltowan" data-section="Działania niepożądane" title="Częstość występowania miopatii w grupie otrzymującej ezetymib z symwastatyną oraz w grupie otrzymującej symwastatynę wynosiła odpowiednio 0,2% i 0,1%. Miopatię zdefiniowano, jako niewyjaśnione osłabienie mięśni lub ból ze zwiększoną aktywnością CK w surowicy wynoszącą ≥ 10x GGN lub dwa kolejne epizody zwiększenia aktywności CK wynoszące ≥ 5 i 7
Zaburzenia żołądkowo-jelitowe
Zaburzenia żołądkowo-jelitowe są najczęściej występującymi działaniami niepożądanymi podczas stosowania ezetymibu. Obejmują one przede wszystkim bóle brzucha, biegunkę, wzdęcia, niestrawność, chorobę refluksową przełyku oraz nudności. W większości przypadków objawy mają nasilenie łagodne do umiarkowanego i ustępują samoistnie.8
W doświadczeniach po wprowadzeniu do obrotu obserwowano poważniejsze działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, takie jak zapalenie trzustki i zaparcia, jednak ich związek przyczynowy z ezetymibem nie został jednoznacznie ustalony.9
Reakcje nadwrażliwości
Podczas stosowania ezetymibu raportowano przypadki reakcji nadwrażliwości, od łagodnych (wysypka, świąd) po ciężkie (anafilaksja, obrzęk naczynioruchowy). Pacjenci z historią reakcji alergicznych powinni być monitorowani podczas rozpoczynania terapii ezetymibem.10
Działania niepożądane w szczególnych grupach pacjentów
Dzieci i młodzież
W badaniach klinicznych z udziałem dzieci i młodzieży (6-17 lat) z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną lub nierodzinną profil bezpieczeństwa ezetymibu był porównywalny do obserwowanego u dorosłych. W badaniu z udziałem dzieci w wieku 6-10 lat zwiększenie aktywności AlAT i/lub AspAT (≥3x GGN) zaobserwowano u 1,1% (1 osoba) pacjentów w grupie ezetymibu, w porównaniu do 0% w grupie placebo.11
W badaniu z udziałem młodzieży w wieku 10-17 lat zwiększenie aktywności AlAT i/lub AspAT (≥3x GGN) zaobserwowano u 3% pacjentów (4 osoby) leczonych ezetymibem w skojarzeniu z symwastatyną, w porównaniu do 2% (2 osoby) w grupie przyjmującej tylko symwastatynę. Zwiększenie aktywności CPK (≥10x GGN) zaobserwowano u 2% (2 osoby) pacjentów w grupie skojarzonej i u 0% w grupie monoterapii. Nie zgłaszano przypadków miopatii.12
Pacjenci z przewlekłą chorobą nerek
W badaniu SHARP z udziałem ponad 9000 pacjentów z przewlekłą chorobą nerek, którzy otrzymywali ezetymib z symwastatyną lub placebo, profil bezpieczeństwa był porównywalny w obu grupach. Częstość występowania miopatii i/lub rabdomiolizy wynosiła 0,2% u pacjentów leczonych ezetymibem w skojarzeniu z symwastatyną i 0,1% u pacjentów otrzymujących placebo. Zwiększenie aktywności aminotransferaz (>3x GGN) zaobserwowano u 0,7% pacjentów leczonych ezetymibem z symwastatyną i u 0,6% pacjentów otrzymujących placebo.3 x górna granica normy) doszło u 0,7% pacjentów leczonych ezetymibem w skojarzeniu z symwastatyną w porównaniu z 0,6% pacjentów otrzymujących placebo”>13
Pacjenci z chorobą wieńcową
W badaniu IMPROVE-IT z udziałem 18 144 pacjentów z chorobą wieńcową i ostrym zespołem wieńcowym w wywiadzie, wskaźnik przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych wynosił 10,6% w grupie otrzymującej ezetymib z symwastatyną i 10,1% w grupie otrzymującej symwastatynę. Profil bezpieczeństwa był zbliżony w obu grupach. Działania niepożądane związane z pęcherzykiem żółciowym zgłaszano u 3,1% pacjentów otrzymujących ezetymib z symwastatyną i u 3,5% pacjentów otrzymujących symwastatynę.14
Wnioski dotyczące bezpieczeństwa stosowania ezetymibu
Ezetymib (Coltowan) w dawce 10 mg charakteryzuje się korzystnym profilem bezpieczeństwa, zarówno w monoterapii, jak i w terapii skojarzonej. Większość działań niepożądanych ma łagodne lub umiarkowane nasilenie i jest przemijająca. Najczęstsze działania niepożądane dotyczą układu pokarmowego i mięśniowo-szkieletowego.15
Szczególnej uwagi wymagają pacjenci ze zwiększonym ryzykiem zaburzeń mięśniowych oraz wątrobowych, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu statyn. W takich przypadkach zaleca się regularne monitorowanie parametrów biochemicznych, szczególnie aktywności aminotransferaz i kinazy kreatynowej.16
W przypadku wystąpienia działań niepożądanych należy rozważyć modyfikację terapii, a w ciężkich przypadkach jej przerwanie. Należy pamiętać o systematycznym zgłaszaniu wszystkich podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia ciągłe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego.17
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania