Dawkowanie i sposób podawania leku Ceftriaxone TZF

Prawidłowe dawkowanie i sposób podawania ceftriaksonu mają kluczowe znaczenie dla skuteczności terapeutycznej. Dawkowanie powinno być dostosowane do ciężkości, wrażliwości, umiejscowienia i rodzaju zakażenia, a także wieku pacjenta oraz wydolności jego wątroby i nerek. Poniższe wytyczne zawierają szczegółowe informacje, które należy uwzględnić podczas planowania terapii produktem Ceftriaxone TZF.¹

Dawkowanie u dorosłych i młodzieży ≥50 kg

Ceftriaxone TZF w dawkach od 1 do 2 g raz na dobę jest zalecany w leczeniu pozaszpitalnego zapalenia płuc, zaostrzeń przewlekłej obturacyjnej choroby płuc, zakażeń w obrębie jamy brzusznej oraz powikłanych zakażeń dróg moczowych, w tym odmiedniczkowego zapalenia nerek. W przypadku szpitalnego zapalenia płuc, powikłanych zakażeń skóry i tkanek miękkich oraz zakażeń kości i stawów zalecana dawka wynosi 2 g raz na dobę. Dla pacjentów z neutropenią i gorączką prawdopodobnie spowodowaną zakażeniem bakteryjnym, bakteryjnym zapaleniem wsierdzia lub bakteryjnym zapaleniem opon mózgowo-rdzeniowych, dawka powinna wynosić od 2 do 4 g raz na dobę.²

W przypadku potwierdzonej bakteriemii należy rozważyć zastosowanie dawek z górnej granicy zalecanego zakresu. W sytuacjach, gdy stosowane są dawki większe niż 2 g na dobę, można rozważyć podawanie leku dwa razy na dobę (co 12 godzin).³

Specjalne schematy dawkowania u dorosłych i młodzieży ≥50 kg

Niektóre wskazania wymagają specjalnych schematów dawkowania:

• Ostre zapalenia ucha środkowego – pojedyncza dawka domięśniowa 1 do 2 g⁴
• Przedoperacyjne zapobieganie zakażeniom – 2 g w pojedynczej dawce przed zabiegiem chirurgicznym⁵
• Rzeżączka – 500 mg w pojedynczej dawce domięśniowej⁶
• Kiła – zazwyczaj 500 mg do 1 g raz na dobę, a w kile układu nerwowego 2 g raz na dobę przez 10-14 dni⁷
• Rozsiana postać boreliozy (stadium II i III) – 2 g raz na dobę przez 14-21 dni⁸

Dawkowanie u dzieci i młodzieży

Dawkowanie u pacjentów pediatrycznych jest ściśle uzależnione od masy ciała i wieku dziecka. U dzieci o masie ciała 50 kg i więcej stosuje się dawkowanie jak u dorosłych.⁹

Dzieci w wieku od 15. dnia do 12 lat (<50 kg)

W zakażeniach w obrębie jamy brzusznej, powikłanych zakażeniach dróg moczowych oraz zapaleniach płuc (pozaszpitalnych i szpitalnych) zalecana dawka wynosi 50-80 mg/kg mc. raz na dobę. Dla powikłanych zakażeń skóry i tkanek miękkich, zakażeń kości i stawów oraz w leczeniu gorączki neutropenicznej dawkowanie to 50-100 mg/kg mc. (maksymalnie 4 g) raz na dobę. W przypadku bakteryjnego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych stosuje się 80-100 mg/kg mc. (maksymalnie 4 g) raz na dobę, a przy bakteryjnym zapaleniu wsierdzia 100 mg/kg mc. (maksymalnie 4 g) raz na dobę.¹⁰

W przypadku potwierdzonej bakteriemii należy rozważyć zastosowanie dawek z górnej granicy zalecanego zakresu. Jeśli stosuje się dawki większe niż 2 g na dobę, można rozważyć podawanie dwa razy na dobę (co 12 godzin).¹¹

Specjalne schematy dawkowania u dzieci w wieku od 15. dnia do 12 lat (<50 kg)

• Ostre zapalenia ucha środkowego – pojedyncza dawka domięśniowa 50 mg/kg mc.¹²
• Przedoperacyjne zapobieganie zakażeniom – 50 do 80 mg/kg mc. w pojedynczej dawce przed zabiegiem chirurgicznym¹³
• Kiła – zazwyczaj 75 do 100 mg/kg mc. raz na dobę (maksymalnie 4 g) przez 10-14 dni¹⁴
• Rozsiana postać boreliozy (stadium II i III) – 50 do 80 mg/kg mc. raz na dobę przez 14-21 dni¹⁵

Noworodki w wieku 0-14 dni

Należy podkreślić, że Ceftriaxone TZF jest przeciwwskazany u wcześniaków w wieku do 41 tygodni licząc od daty ostatniej miesiączki (wiek ciążowy + wiek chronologiczny).¹⁶

W większości zakażeń, takich jak zakażenia jamy brzusznej, skóry i tkanek miękkich, dróg moczowych, zapalenia płuc oraz zakażenia kości i stawów, zalecana dawka wynosi 20 do 50 mg/kg mc. raz na dobę. Przy bakteryjnym zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych i bakteryjnym zapaleniu wsierdzia stosuje się 50 mg/kg mc. raz na dobę.¹⁷

W przypadku potwierdzonej bakteriemii należy rozważyć zastosowanie dawki z górnej granicy zalecanego zakresu. Istotne jest, że u noworodków nie należy przekraczać maksymalnej dawki dobowej wynoszącej 50 mg/kg mc.¹⁸

Specjalne schematy dawkowania u noworodków w wieku 0-14 dni

• Ostre zapalenia ucha środkowego – pojedyncza dawka domięśniowa 50 mg/kg mc.¹⁹
• Przedoperacyjne zapobieganie zakażeniom – 20 do 50 mg/kg mc. w pojedynczej dawce przed zabiegiem chirurgicznym²⁰
• Kiła – zazwyczaj 50 mg/kg mc. raz na dobę przez 10-14 dni²¹

Dawkowanie w grupach specjalnych

Osoby w podeszłym wieku

U osób w podeszłym wieku nie jest konieczna modyfikacja dawki zalecanej dla dorosłych, pod warunkiem zachowanej prawidłowej czynności wątroby i nerek.²²

Pacjenci z zaburzeniem czynności wątroby

W przypadku lekkich lub umiarkowanych zaburzeń czynności wątroby nie ma konieczności dostosowania dawki, o ile czynność nerek nie jest zaburzona. Brak jest jednak danych z badań dotyczących pacjentów z ciężkim zaburzeniem czynności wątroby.²³

Pacjenci z zaburzeniem czynności nerek

U pacjentów z zaburzeniem czynności nerek nie ma konieczności zmniejszania dawki ceftriaksonu, pod warunkiem zachowanej prawidłowej czynności wątroby. Jedynie w schyłkowej niewydolności nerek (klirens kreatyniny < 10 ml/min) dawka ceftriaksonu nie powinna przekraczać 2 g na dobę.²⁴

U pacjentów dializowanych nie ma konieczności stosowania dawek uzupełniających po dializie, gdyż ceftriakson nie jest usuwany podczas hemodializy ani dializy otrzewnowej. Zaleca się ścisłą obserwację kliniczną w celu oceny bezpieczeństwa i skuteczności.²⁵

Pacjenci z ciężkim zaburzeniem czynności wątroby i nerek

U pacjentów z ciężkim zaburzeniem czynności zarówno nerek, jak i wątroby, zaleca się ścisłą obserwację kliniczną w celu oceny bezpieczeństwa i skuteczności.²⁶

Czas trwania leczenia

Czas trwania leczenia jest zmienny i zależy od przebiegu choroby. Zgodnie z ogólnymi zasadami antybiotykoterapii, podawanie ceftriaksonu należy kontynuować przez 48 do 72 godzin po ustąpieniu gorączki u pacjenta lub potwierdzeniu eradykacji bakterii.²⁷

Sposób podawania

Przed podaniem leku konieczne jest sprawdzenie wyglądu roztworu. Prawidłowy roztwór powinien mieć żółtawy lub brunatno żółtawy kolor. Podanie jest możliwe wyłącznie, gdy roztwór jest przezroczysty i praktycznie wolny od cząstek widocznych gołym okiem.²⁸

Podanie domięśniowe

Wstrzyknięcia domięśniowe należy wykonywać na odpowiednią głębokość w obrębie względnie dużego mięśnia. W jedno miejsce nie należy podawać więcej niż 1 g leku.²⁹

Ważne jest, aby nigdy nie podawać dożylnie roztworów, w których zastosowano jako rozpuszczalnik roztwór lidokainy. Przy stosowaniu lidokainy należy zapoznać się z informacjami podanymi w Charakterystyce Produktu Leczniczego dla lidokainy.³⁰

Podanie dożylne

Ceftriaxone TZF może być podawany na trzy sposoby:³¹

• w infuzji dożylnej trwającej co najmniej 30 minut (zalecany sposób podania)
• w powolnym wstrzyknięciu dożylnym trwającym 5 minut
• w głębokim wstrzyknięciu domięśniowym

Dożylne wstrzyknięcie w sposób przerywany, trwające dłużej niż 5 minut, należy wykonać najlepiej w duże żyły. U niemowląt i dzieci poniżej 12 lat dawki dożylne wynoszące 50 mg/kg mc. lub więcej powinny być podawane w postaci infuzji.³²

U noworodków dawki dożylne muszą być podawane w czasie dłuższym niż 60 minut, aby zmniejszyć ryzyko encefalopatii bilirubinowej. Podawanie domięśniowe należy rozważyć wtedy, gdy podanie dożylne nie jest możliwe lub jest mniej odpowiednie dla danego pacjenta. Dawki większe niż 2 g muszą być podawane dożylnie.³³

Przeciwwskazania u noworodków

Ceftriakson jest przeciwwskazany u noworodków (w wieku ≤28 dni), u których jest konieczne (lub oczekuje się, że będzie konieczne) dożylne leczenie roztworami zawierającymi wapń, w tym ciągłymi infuzjami zawierającymi wapń, takimi jak roztwory do żywienia pozajelitowego. Przyczyną jest ryzyko wytrącenia się soli wapniowej ceftriaksonu.³⁴

Przestrogi dotyczące rozpuszczalników

Ze względu na ryzyko wytrącenia się osadu, nie wolno używać rozcieńczalników zawierających wapń (np. roztworu Ringera lub roztworu Hartmanna) do rozpuszczenia ceftriaksonu w fiolkach ani do dalszego rozcieńczania przygotowanego roztworu do podania dożylnego.³⁵

Sól wapniowa ceftriaksonu może się także wytrącić w razie zmieszania ceftriaksonu z roztworem zawierającym wapń w tym samym zestawie do podawania dożylnego. W związku z tym ceftriaksonu nie wolno mieszać ani podawać jednocześnie z roztworami zawierającymi wapń.³⁶

Podanie przedoperacyjne

W celu przedoperacyjnego zapobiegania zakażeniom miejsca operowanego, ceftriakson należy podać 30-90 minut przed zabiegiem chirurgicznym.³⁷

Tabela dawkowania leku Ceftriaxone TZF