Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Bibloc 1,25 mg

Wpływ bisoprololu na płodność, ciążę i laktację

Stosowanie leków z grupy beta-adrenolityków, takich jak bisoprolol fumaran (Bibloc), wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w ciąży oraz karmiących piersią. Lekarz przepisujący ten lek powinien dokładnie przekazać pacjentce wszystkie istotne informacje dotyczące potencjalnego wpływu leku na płodność, przebieg ciąży oraz karmienie piersią, a także omówić stosunek korzyści do ryzyka związanego z jego stosowaniem.¹

Stosowanie bisoprololu w czasie ciąży

Działanie farmakologiczne bisoprololu może wywierać niekorzystny wpływ zarówno na przebieg ciąży, jak i na rozwój płodu lub noworodka. Leki blokujące receptory beta-adrenergiczne wykazują zdolność do zmniejszania przepływu krwi przez łożysko, co w konsekwencji może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak:²

• Opóźnienie wzrostu płodu – zmniejszony przepływ łożyskowy może ograniczać dostarczanie składników odżywczych niezbędnych do prawidłowego rozwoju
• Śmierć wewnątrzmaciczna – w skrajnych przypadkach niedotlenienie płodu może prowadzić do jego obumarcia
• Poronienie – zaburzenia krążenia maciczno-łożyskowego zwiększają ryzyko samoistnego poronienia
• Przedwczesny poród – bisoprolol może zwiększać prawdopodobieństwo przedwczesnego zakończenia ciąży

Należy poinformować pacjentkę, że u płodu lub noworodka mogą występować działania niepożądane związane ze stosowaniem bisoprololu, z których najczęstsze to:³

• Hipoglikemia – obniżony poziom glukozy we krwi, który może powodować zaburzenia neurologiczne
• Bradykardia – zwolniona akcja serca, mogąca prowadzić do niedotlenienia tkanek

Zalecenia dla kobiet w ciąży

Generalnie nie zaleca się stosowania bisoprololu w okresie ciąży, chyba że jest to bezwzględnie konieczne z punktu widzenia stanu zdrowia matki. Lekarz powinien rozważyć wszystkie potencjalne korzyści i ryzyka przed podjęciem decyzji o włączeniu leczenia.⁴

Jeżeli konieczne jest zastosowanie leku z grupy beta-adrenolityków w okresie ciąży, preferowane są preparaty o selektywnym działaniu beta-1-adrenolitycznym, do których należy bisoprolol. Selektywność wobec receptorów beta-1 minimalizuje potencjalne działania niepożądane związane z blokowaniem receptorów beta-2.⁵

Monitorowanie pacjentki w ciąży

W przypadku podjęcia decyzji o stosowaniu bisoprololu podczas ciąży, konieczne jest wdrożenie odpowiedniego monitorowania stanu zdrowia matki i płodu:⁶

• Regularna kontrola przepływu maciczno-łożyskowego – za pomocą badań ultrasonograficznych z wykorzystaniem efektu Dopplera
• Monitorowanie rozwoju płodu – regularne pomiary biometryczne płodu w celu wykrycia ewentualnego opóźnienia wzrostu wewnątrzmacicznego
• Ocena dobrostanu płodu – regularne badania KTG (kardiotokografia) w celu oceny czynności serca płodu

W przypadku zaobserwowania szkodliwego wpływu leku na przebieg ciąży lub rozwój płodu, należy rozważyć modyfikację terapii lub zastosowanie alternatywnej metody leczenia.⁷

Opieka nad noworodkiem

Noworodek, którego matka przyjmowała bisoprolol w okresie ciąży, powinien pozostawać pod ścisłym nadzorem medycznym po urodzeniu. Szczególną uwagę należy zwrócić na możliwość wystąpienia objawów niepożądanych, które najczęściej pojawiają się w ciągu pierwszych 3 dni życia:⁸

• Hipoglikemia – wymaga regularnego monitorowania poziomu glukozy we krwi i ewentualnego podawania roztworu glukozy
• Bradykardia – konieczna jest stała obserwacja akcji serca noworodka oraz podejmowanie odpowiednich działań w przypadku jej istotnego zwolnienia

Stosowanie bisoprololu podczas karmienia piersią

Obecnie brak jest wystarczających danych dotyczących przenikania bisoprololu do mleka kobiecego. Z uwagi na brak wiedzy o potencjalnym wpływie leku na karmione dziecko, nie zaleca się karmienia piersią podczas terapii bisoprololem.⁹

Lekarz powinien poinformować pacjentkę o konieczności wyboru pomiędzy kontynuacją karmienia piersią a leczeniem bisoprololem, biorąc pod uwagę znaczenie terapii dla matki oraz korzyści wynikające z karmienia naturalnego dla dziecka.

Podsumowanie zaleceń dla lekarzy

Lekarz prowadzący kobietę w ciąży lub karmiącą piersią powinien:¹⁰

1. Dokładnie wyjaśnić pacjentce potencjalne ryzyko związane ze stosowaniem bisoprololu w czasie ciąży
2. Rozważyć stosunek korzyści do ryzyka przed przepisaniem leku
3. Wdrożyć odpowiednie monitorowanie stanu zdrowia matki i płodu w przypadku konieczności stosowania bisoprololu
4. Poinformować pacjentkę o konieczności rezygnacji z karmienia piersią podczas terapii
5. Upewnić się, że noworodek będzie pozostawał pod ścisłą obserwacją medyczną po urodzeniu

Właściwa komunikacja z pacjentką oraz staranne monitorowanie jej stanu zdrowia i rozwoju płodu pozwalają na zminimalizowanie ryzyka związanego ze stosowaniem bisoprololu u kobiet w ciąży, gdy terapia tym lekiem jest niezbędna ze względów medycznych.