Specjalne ostrzeżenia
Aporoza

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania leku Aporoza

Produkt leczniczy Aporoza (rozuwastatyna) wymaga zachowania szczególnych środków ostrożności podczas stosowania ze względu na możliwość wystąpienia poważnych działań niepożądanych. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące bezpieczeństwa stosowania leku oraz zalecane środki ostrożności.¹

Wpływ na nerki

U pacjentów przyjmujących rozuwastatynę w dużych dawkach, szczególnie 40 mg, obserwowano sporadyczne lub przemijające występowanie białkomoczu, głównie pochodzenia kanalikowego, wykrywanego za pomocą testu paskowego. Chociaż nie stwierdzono, aby białkomocz poprzedzał rozwój ostrej lub postępującej choroby nerek, to odsetek zgłaszanych ciężkich działań niepożądanych dotyczących nerek po wprowadzeniu leku do obrotu był wyższy u pacjentów przyjmujących dawkę 40 mg.²

W przypadku pacjentów leczonych rozuwastatyną w dawce 40 mg zaleca się regularną kontrolę czynności nerek podczas rutynowych wizyt lekarskich.³

Wpływ na mięśnie szkieletowe

Działania niepożądane dotyczące mięśni szkieletowych, takie jak bóle mięśni, miopatia oraz rzadko rabdomioliza, obserwowano u pacjentów stosujących wszystkie dawki rozuwastatyny, zwłaszcza dawki powyżej 20 mg. Odsetek zgłaszanych przypadków rabdomiolizy po wprowadzeniu leku do obrotu był większy u pacjentów przyjmujących lek w dawce 40 mg.⁴

Zgłaszano bardzo rzadko przypadki rabdomiolizy przy jednoczesnym stosowaniu ezetymibu z inhibitorami reduktazy HMG-CoA. W przypadku jednoczesnego stosowania obu leków należy zachować ostrożność ze względu na możliwość wystąpienia interakcji farmakodynamicznej.⁵

Pomiar aktywności kinazy kreatynowej (CK)

Przy pomiarze aktywności kinazy kreatynowej należy przestrzegać następujących zasad:⁶

• Nie należy badać aktywności kinazy kreatynowej (CK) po wytężonym wysiłku fizycznym lub kiedy występują inne możliwe przyczyny zwiększenia aktywności CK, gdyż może to prowadzić do nieprawidłowej interpretacji wyniku badania.⁷
• Jeśli przed rozpoczęciem leczenia aktywność kinazy kreatynowej była znacznie zwiększona (> 5 x GGN), należy po 5–7 dniach wykonać badanie kontrolne.⁸
• Nie należy rozpoczynać leczenia, jeśli w badaniu kontrolnym CK > 5 x GGN.⁹

Czynniki ryzyka miopatii i rabdomiolizy przed rozpoczęciem leczenia

Rozuwastatynę, podobnie jak inne inhibitory reduktazy HMG-CoA, należy stosować ostrożnie u pacjentów z czynnikami predysponującymi do wystąpienia miopatii lub rabdomiolizy. Do tych czynników należą:¹⁰

• Niewydolność nerek – zaburzenie czynności nerek może prowadzić do zwiększonego stężenia rozuwastatyny w organizmie, co zwiększa ryzyko miopatii.¹¹
• Niedoczynność tarczycy – zaburzenia czynności tarczycy mogą predysponować do wystąpienia miopatii.¹²
• Genetycznie uwarunkowane choroby mięśni u pacjenta lub członków jego rodziny – mogą zwiększać ryzyko wystąpienia objawów mięśniowych.¹³
• Wcześniejsze uszkodzenie mięśni po zastosowaniu innego inhibitora reduktazy HMG-CoA lub leku z grupy fibratów – wskazuje na indywidualną podatność na powikłania mięśniowe.¹⁴
• Nadużywanie alkoholu – może zwiększać ryzyko miopatii.¹⁵
• Wiek powyżej 70 lat – osoby starsze mogą być bardziej podatne na działania niepożądane dotyczące mięśni.¹⁶
• Sytuacje mogące prowadzić do zwiększonego stężenia leku we krwi (patrz punkty 4.2, 4.5 i 5.2 ChPL).¹⁷
• Jednoczesne stosowanie leków z grupy fibratów – które mogą zwiększać ryzyko miopatii.¹⁸

U pacjentów z powyższymi czynnikami ryzyka należy dokładnie rozważyć potencjalne korzyści i ryzyko leczenia, a podczas terapii zaleca się ścisłą obserwację kliniczną. Jeśli aktywność CK jest znacznie zwiększona (> 5 x GGN), nie należy rozpoczynać leczenia rozuwastatyną.¹⁹

Monitorowanie w trakcie leczenia

Pacjent powinien zostać poinformowany o konieczności niezwłocznego powiadomienia lekarza w przypadku wystąpienia:²⁰

• Niewyjaśnionych bólów mięśni
• Osłabienia siły mięśniowej
• Skurczów mięśni

Szczególnie istotne jest zgłoszenie tych objawów, jeśli towarzyszą im złe samopoczucie lub gorączka. W takich przypadkach należy wykonać badanie aktywności kinazy kreatynowej.²¹

Terapię rozuwastatyną należy przerwać, jeżeli:²²

• Aktywność kinazy kreatynowej jest znacząco zwiększona (> 5 x GGN)
• Objawy ze strony mięśni są nasilone i powodują dolegliwości podczas codziennych czynności (nawet wtedy, gdy CK ≤ 5 x GGN)

Po ustąpieniu objawów klinicznych i normalizacji aktywności kinazy kreatynowej można rozważyć ponowne zastosowanie rozuwastatyny lub innego inhibitora reduktazy HMG-CoA w najmniejszej dawce, z zachowaniem ścisłej kontroli.²³

Rutynowa kontrola aktywności kinazy kreatynowej nie jest konieczna, jeśli u pacjenta nie występują objawy kliniczne.²⁴

Martwicza miopatia zależna od układu immunologicznego (IMNM)

Istnieją bardzo rzadkie doniesienia o występowaniu martwiczej miopatii zależnej od układu immunologicznego (ang. immune-mediated necrotising myopathy, IMNM) podczas lub po leczeniu statynami, w tym rozuwastatyną. IMNM charakteryzuje się:²⁵

• Proksymalnym osłabieniem mięśni
• Podwyższonym poziomem kinazy kreatynowej w surowicy
• Utrzymywaniem się objawów pomimo przerwania leczenia statyną

Interakcje lekowe zwiększające ryzyko miopatii

Dane z badań klinicznych nie wskazują na zwiększone ryzyko uszkodzenia mięśni szkieletowych podczas stosowania rozuwastatyny z innymi lekami. Jednakże u pacjentów leczonych innymi inhibitorami reduktazy HMG-CoA stwierdzano zwiększoną częstość występowania zapalenia mięśni i miopatii, gdy stosowano je jednocześnie z:²⁶

• Pochodnymi kwasu fibrynowego, w tym gemfibrozylem
• Cyklosporyną
• Kwasem nikotynowym
• Lekami przeciwgrzybiczymi z grupy azoli
• Inhibitorami proteazy
• Antybiotykami makrolidowymi

Gemfibrozyl stosowany jednocześnie z niektórymi inhibitorami reduktazy HMG-CoA zwiększa ryzyko wystąpienia miopatii. Dlatego nie zaleca się jednoczesnego stosowania gemfibrozylu z rozuwastatyną. Należy dokładnie rozważyć korzyści ze zmiany stężenia lipidów wobec ryzyka związanego z jednoczesnym stosowaniem leków z grupy fibratów lub niacyny z rozuwastatyną.²⁷

Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie rozuwastatyny w dawce 40 mg oraz leków z grupy fibratów.²⁸

Jednoczesne stosowanie z kwasem fusydowym

Nie należy podawać rozuwastatyny jednocześnie z kwasem fusydowym podawanym ogólnoustrojowo lub w ciągu 7 dni po zakończeniu leczenia kwasem fusydowym. U pacjentów, u których stosowanie ogólnoustrojowego kwasu fusydowego jest konieczne, leczenie statyną należy przerwać na czas terapii kwasem fusydowym.²⁹

Zgłaszano przypadki rabdomiolizy (w tym niektóre przypadki śmiertelne) u pacjentów otrzymujących jednocześnie kwas fusydowy i statyny. Pacjent powinien zostać poinformowany o konieczności natychmiastowej konsultacji z lekarzem w przypadku wystąpienia objawów osłabienia, bólu lub tkliwości mięśni.³⁰

Terapia statynami może być ponownie wprowadzona 7 dni po ostatniej dawce kwasu fusydowego. W wyjątkowych okolicznościach, gdy potrzebne jest długotrwałe stosowanie kwasu fusydowego podawanego ogólnoustrojowo, np. w leczeniu ciężkich zakażeń, konieczność jednoczesnego podawania rozuwastatyny i kwasu fusydowego należy rozważać indywidualnie dla każdego pacjenta i pod ścisłym nadzorem lekarza.³¹

Przeciwwskazania do stosowania

Nie należy stosować rozuwastatyny, jeśli u pacjenta występują objawy mogące świadczyć o ostrej, ciężkiej miopatii lub w sytuacji predysponującej do wystąpienia wtórnej niewydolności nerek na skutek rabdomiolizy, takie jak:³²

• Posocznica
• Niedociśnienie
• Rozległy zabieg chirurgiczny
• Uraz
• Ciężkie zaburzenia metaboliczne, wewnątrzwydzielnicze i elektrolitowe
• Niekontrolowane drgawki

Miastenia

W kilku przypadkach zaobserwowano, że statyny mogą wywoływać miastenię de novo lub nasilać już występującą miastenię lub miastenię oczną. W przypadku nasilenia objawów należy przerwać stosowanie produktu Aporoza. Odnotowano nawroty choroby po ponownym podaniu tej samej lub innej statyny.³³

Ciężkie skórne reakcje niepożądane

Podczas stosowania rozuwastatyny występowały ciężkie skórne działania niepożądane, w tym:

• Zespół Stevensa-Johnsona (SJS)
• Reakcja polekowa z eozynofilią i objawami ogólnymi (DRESS)

Powyższe reakcje mogą zagrażać życiu lub zakończyć się zgonem. Przepisując lek, należy poinformować pacjenta o objawach ciężkich reakcji skórnych oraz uważnie go obserwować w czasie leczenia. Jeśli wystąpią objawy wskazujące na wystąpienie tych reakcji, należy natychmiast przerwać stosowanie leku Aporoza i rozważyć alternatywne leczenie.³⁴

Jeśli u pacjenta wystąpiła ciężka reakcja, taka jak SJS lub DRESS podczas stosowania leku Aporoza, nie należy nigdy ponownie stosować tego leku u tego pacjenta.³⁵

Wpływ na czynność wątroby

Rozuwastatyna, podobnie jak inne inhibitory reduktazy HMG-CoA, powinna być stosowana ostrożnie u pacjentów nadużywających alkoholu i/lub pacjentów, u których występuje choroba wątroby w wywiadzie.³⁶

Zaleca się wykonanie badań czynności wątroby przed rozpoczęciem leczenia i 3 miesiące po jego rozpoczęciu. Należy przerwać leczenie lub zmniejszyć dawkę rozuwastatyny, jeśli aktywność aminotransferaz w surowicy jest 3-krotnie większa niż górna granica normy. Odsetek zgłaszanych ciężkich działań niepożądanych ze strony wątroby (głównie zwiększona aktywność aminotransferaz) po wprowadzeniu leku do obrotu był wyższy u pacjentów przyjmujących lek w dawce 40 mg.³⁷

U pacjentów z wtórną hipercholesterolemią spowodowaną niedoczynnością tarczycy lub zespołem nerczycowym przed rozpoczęciem leczenia rozuwastatyną należy zastosować odpowiednie leczenie choroby podstawowej.³⁸

Wpływ rasy

W badaniach farmakokinetyki wykazano zwiększoną ekspozycję na lek u pacjentów rasy azjatyckiej w porównaniu z pacjentami rasy białej. Należy to uwzględnić przy dawkowaniu rozuwastatyny (patrz punkty 4.2, 4.3 i 5.2 ChPL).³⁹

Stosowanie z inhibitorami proteazy

U pacjentów otrzymujących rozuwastatynę jednocześnie z różnymi inhibitorami proteazy w kombinacji z rytonawirem obserwowano zwiększoną ogólnoustrojową ekspozycję na rozuwastatynę. Należy rozważyć zarówno obniżenie stężenia lipidów poprzez zastosowanie rozuwastatyny u pacjentów zakażonych HIV otrzymujących inhibitory proteazy, jak i zwiększenie stężenia rozuwastatyny w osoczu podczas rozpoczynania i zwiększania dawek rozuwastatyny u pacjentów leczonych inhibitorami proteazy. Jednoczesne stosowanie z niektórymi inhibitorami proteazy nie jest zalecane, chyba że dostosowano dawkę rozuwastatyny (patrz punkty 4.2 i 4.5 ChPL).⁴⁰

Śródmiąższowe zapalenie płuc

Zgłaszano pojedyncze przypadki śródmiąższowego zapalenia płuc związanego ze stosowaniem niektórych statyn, zwłaszcza podczas długotrwałej terapii. Objawy mogą obejmować:

• Duszność
• Nieproduktywny kaszel
• Pogorszenie ogólnego stanu zdrowia (zmęczenie, zmniejszenie masy ciała, gorączka)

W przypadku podejrzenia śródmiąższowego zapalenia płuc u pacjenta, należy przerwać leczenie statynami.⁴¹

Ryzyko rozwoju cukrzycy

Niektóre wyniki badań sugerują, że statyny jako grupa leków zwiększają stężenie glukozy we krwi i u niektórych pacjentów z grupy wysokiego ryzyka wystąpienia cukrzycy w przyszłości mogą powodować hiperglikemię wymagającą odpowiedniej opieki diabetologicznej.⁴²

Ryzyko to jest jednak równoważone przez zmniejszenie ryzyka dla układu naczyniowego podczas stosowania statyn i dlatego nie powinno być ono powodem przerwania leczenia statynami. Pacjenci z grupy ryzyka (stężenie glukozy na czczo od 5,6 – 6,9 mmol/l, BMI >30 kg/m², zwiększone stężenie triglicerydów, nadciśnienie tętnicze) powinni być monitorowani pod względem klinicznym i biochemicznym zgodnie z wytycznymi.⁴³

W badaniu JUPITER raportowana całkowita częstość występowania cukrzycy wynosiła 2,8% dla rozuwastatyny i 2,3% dla placebo, głównie u pacjentów ze stężeniem glukozy na czczo od 5,6 – 6,9 mmol/l.⁴⁴

Stosowanie u dzieci i młodzieży

Ocena wzrostu, masy ciała, BMI (indeksu masy ciała) i dojrzałości drugorzędowych cech płciowych według skali Tannera u dzieci w wieku od 6 do 17 lat stosujących rozuwastatynę jest ograniczona do okresu 2 lat. Po dwuletnich badaniach nie stwierdzono wpływu na wzrost, wagę, BMI lub dojrzewanie płciowe.⁴⁵

W badaniach klinicznych u dzieci i młodzieży przyjmującej rozuwastatynę przez 52 tygodnie, zwiększenie aktywności kinazy kreatyniny >10 x GGN oraz objawy mięśniowe następujące po ćwiczeniach lub zwiększonej aktywności fizycznej obserwowane były częściej w porównaniu do obserwowanych w badaniach klinicznych dotyczących osób dorosłych.⁴⁶

Informacje o substancjach pomocniczych

Laktoza: Lek Aporoza zawiera laktozę. Pacjenci z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, całkowitym niedoborem laktazy lub zaburzeniami wchłaniania glukozy-galaktozy nie powinni przyjmować tego leku.⁴⁷

Barwniki azowe: Produkt leczniczy zawiera barwniki azowe, czerwień Allura AC (E129), lak, i żółcień pomarańczową FCF (E110), lak, które mogą powodować reakcje uczuleniowe.⁴⁸