Wpływ leku Abrea na płodność, ciążę i laktację

Kwas acetylosalicylowy (ASA) jako składnik aktywny produktu leczniczego Abrea (75 mg, 100 mg, 160 mg tabletki dojelitowe) wymaga szczególnej uwagi w kontekście jego stosowania u kobiet w ciąży oraz karmiących piersią. Właściwe przekazanie informacji na temat bezpieczeństwa stosowania leku w tych okresach jest obowiązkiem lekarza prowadzącego terapię.¹

Stosowanie leku Abrea w ciąży – zależność od dawkowania

Bezpieczeństwo stosowania kwasu acetylosalicylowego w ciąży jest ściśle uzależnione od stosowanej dawki oraz okresu ciąży. Należy przekazać pacjentce precyzyjne informacje uwzględniające te czynniki.²

Małe dawki (do 100 mg na dobę)

Dawki kwasu acetylosalicylowego nieprzekraczające 100 mg na dobę, stosowane w ograniczonym zakresie w położnictwie, są uznawane za relatywnie bezpieczne. Należy jednak poinformować pacjentkę, że ich stosowanie wymaga specjalnego nadzoru medycznego w trakcie całej ciąży.³

Dawki od 100 do 500 mg na dobę

W przypadku dawek z zakresu 100-500 mg na dobę brakuje wystarczającego doświadczenia klinicznego dotyczącego bezpieczeństwa stosowania. Lekarz powinien poinformować pacjentkę, że do tego zakresu dawkowania stosuje się takie same zalecenia ostrożności jak przy dawkach 500 mg i wyższych. Należy więc rozważyć potencjalne ryzyko i korzyści ze stosowania leku.⁴

Dawki 500 mg na dobę i większe

Przy dawkach 500 mg i większych należy poinformować pacjentkę o mechanizmie działania kwasu acetylosalicylowego polegającym na hamowaniu syntezy prostaglandyn, co może niekorzystnie wpływać na przebieg ciąży oraz rozwój zarodka i płodu.⁵

Stosowanie w pierwszym i drugim trymestrze ciąży

Lekarz powinien przekazać pacjentce następujące informacje odnośnie stosowania leku w pierwszym i drugim trymestrze ciąży:

• Dane epidemiologiczne wskazują na zwiększone ryzyko poronienia oraz wad rozwojowych serca i wytrzewienia po zastosowaniu inhibitorów syntezy prostaglandyny we wczesnym okresie ciąży.⁶
• Bezwzględne ryzyko wad rozwojowych układu sercowo-naczyniowego zwiększa się z poziomu mniejszego niż 1% do poziomu około 1,5%.⁷
• Ryzyko zwiększa się wraz z wielkością dawki i czasem trwania leczenia.⁸
• Badania na zwierzętach wykazały zwiększoną liczbę strat przed- i poimplantacyjnych, zwiększoną śmiertelność zarodków i płodów oraz większą częstość występowania wad rozwojowych, w tym dotyczących układu sercowo-naczyniowego.⁹

W pierwszym i drugim trymestrze ciąży nie należy podawać kwasu acetylosalicylowego, chyba że jest to bezwzględnie konieczne. Jeśli kobieta stosuje lek w tym okresie lub planuje ciążę, dawka powinna być możliwie najmniejsza, a czas stosowania jak najkrótszy.¹⁰

Stosowanie w trzecim trymestrze ciąży

Lekarz musi bezwzględnie poinformować pacjentkę, że stosowanie kwasu acetylosalicylowego w dawkach 100 mg na dobę i większych jest przeciwwskazane w trzecim trymestrze ciąży.¹¹

Należy wyjaśnić, że stosowanie inhibitorów syntezy prostaglandyny w tym okresie może narazić płód na:

• Działanie toksyczne na serce i płuca, w tym przedwczesne zamknięcie przewodu tętniczego i nadciśnienie płucne.¹²
• Zaburzenia czynności nerek, które mogą postępować w kierunku niewydolności nerek z małowodziem.¹³

Jednocześnie należy poinformować, że stosowanie leku w trzecim trymestrze ciąży może narazić matkę i noworodka na:

• Wydłużenie czasu krwawienia i działanie przeciwagregacyjne, które może wystąpić nawet po stosowaniu małych dawek.¹⁴
• Zahamowanie skurczów macicy, prowadzące do opóźnienia i wydłużenia porodu.¹⁵

Stosowanie leku Abrea podczas karmienia piersią

Podczas konsultacji z kobietą karmiącą piersią, lekarz powinien przekazać następujące informacje:

• Niewielkie ilości salicylanów i ich metabolitów przenikają do mleka kobiecego.¹⁶
• Krótkotrwałe stosowanie zalecanych dawek nie wymaga czasowego przerwania karmienia piersią, ponieważ dotychczas nie zgłaszano działań niepożądanych u dziecka.¹⁷
• W przypadku stosowania długotrwałego i/lub stosowania dużych dawek, karmienie piersią należy przerwać.¹⁸

Rekomendacje dla praktyki klinicznej

Lekarz powinien udokumentować przekazanie powyższych informacji pacjentce i upewnić się, że zrozumiała ona zarówno potencjalne korzyści, jak i ryzyko związane ze stosowaniem produktu leczniczego Abrea w okresie ciąży lub karmienia piersią.¹⁹