zapalenie pnia mózgu
Zapalenie pnia mózgu (encephalitis rhombencephali) to poważne schorzenie neurologiczne charakteryzujące się stanem zapalnym obejmującym struktury pnia mózgu, w tym most, rdzeń przedłużony i śródmózgowie. Jest to rzadka, ale niebezpieczna forma zapalenia mózgu, która może prowadzić do ciężkich powikłań neurologicznych.
Etiologia zapalenia pnia mózgu obejmuje głównie czynniki infekcyjne (wirusy, takie jak enterowirusy, HSV, listeria monocytogenes), procesy autoimmunologiczne, paraneoplastyczne oraz powikłania poimmunizacyjne. Szczególnie groźne są infekcje enterowirusem 71 (EV71) oraz wirusem Zachodniego Nilu, które wykazują tropizm do struktur pnia mózgu.
Objawy kliniczne zapalenia pnia mózgu obejmują zaburzenia świadomości, deficyty nerwów czaszkowych, ataksję, dyzartrię, dysfagię, zaburzenia oddychania oraz nieprawidłowości w funkcjonowaniu układu autonomicznego. W ciężkich przypadkach może wystąpić zespół zamknięcia (locked-in syndrome) lub niewydolność oddechowa wymagająca wsparcia wentylacyjnego.
Diagnostyka opiera się na badaniach obrazowych (MRI z kontrastem wykazuje zmiany hiperintensywne w sekwencjach T2-zależnych i FLAIR w obrębie pnia mózgu), punkcji lędźwiowej (pleocytoza limfocytarna, podwyższony poziom białka) oraz badaniach molekularnych (PCR płynu mózgowo-rdzeniowego w kierunku czynników infekcyjnych).
Leczenie zapalenia pnia mózgu zależy od etiologii schorzenia. W przypadku infekcji wirusowych stosuje się leki przeciwwirusowe (acyklowir), w bakteryjnych – celowaną antybiotykoterapię, a w przypadku podłoża autoimmunologicznego – kortykosteroidy, immunoglobuliny dożylne lub plazmaferezę. Rokowanie jest poważne, a śmiertelność wynosi 20-30%. Przeżycie często wiąże się z trwałymi deficytami neurologicznymi.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Paraneoplastyczne zespoły nerwowe – Objawy
Paraneoplastyczne zespoły nerwowe (PZN) to rzadkie, podostre zaburzenia neurologiczne rozwijające się w przebiegu chorób nowotworowych, charakteryzujące się szybkim początkiem objawów neurologicznych, często poprzedzających rozpoznanie nowotworu w ponad 60% przypadków. PZN obejmują szerokie spektrum kliniczne, w tym paraneoplastyczne zapalenie móżdżku (PCD) z ataksją i dyzartrią, limbiczne zapalenie mózgu z zaburzeniami pamięci i napadami padaczkowymi, zapalenie pnia mózgu, encephalomyelitis, neuropatię czuciową, zespół Lamberta-Eatona (LEMS) występujący u 2-3% pacjentów z drobnokomórkowym rakiem płuca, miastenię gravis związaną z grasiczakiem, zespół sztywnego człowieka oraz dysautonomię. Objawy obejmują m.in. ataksję, osłabienie mięśniowe, zaburzenia koordynacji, dyzartrię, zaburzenia poznawcze, napady padaczkowe, halucynacje oraz dysfunkcje autonomiczne. Przebieg kliniczny jest zwykle agresywny, z szybkim rozwojem objawów w ciągu dni lub tygodni, co odróżnia PZN od innych schorzeń neurologicznych o wolniejszym przebiegu.
ataksja, autonomiczny układ nerwowy, choroba Parkinsona, drobnokomórkowy rak płuca, dysautonomia, dysfagia, dyzartria, encephalomyelitis, funkcja poznawcza, grasiczak, komórka Purkinjego, komórka układu odpornościowego, koordynacja mięśniowa, miastenia gravis, napad padaczkowy, napięcie mięśniowe, nerw obwodowy, neuromiotonia, neuropatia czuciowa, niewydolność nerek, niewydolność oddechowa, niewydolność serca, oczopląs, paraneoplastyczny zespół nerwowy, rdzeń kręgowy, zapalenie móżdżku, zapalenie nerwów, zapalenie pnia mózgu, zespół Lamberta-Eatona, zespół opsoklonii-mioklonii, zespół sztywnego człowieka