zapalenie całej błony naczyniowej
Zapalenie całej błony naczyniowej (panuveitis) to poważny stan zapalny obejmujący wszystkie warstwy błony naczyniowej oka: tęczówkę, ciało rzęskowe oraz naczyniówkę. W przeciwieństwie do innych form zapalenia błony naczyniowej, które dotyczą tylko określonych części, panuveitis charakteryzuje się stanem zapalnym rozprzestrzeniającym się na całą błonę naczyniową.
Etiologia zapalenia całej błony naczyniowej jest zróżnicowana i może obejmować choroby autoimmunologiczne (np. sarkoidoza, choroba Behçeta), infekcje (np. toksoplazmoza, gruźlica, kiła), a także być manifestacją chorób ogólnoustrojowych. U niektórych pacjentów przyczyna pozostaje nieustalona (idiopatyczna panuveitis).
Objawy kliniczne obejmują znaczne pogorszenie ostrości wzroku, światłowstręt, ból oka, przekrwienie spojówek oraz obecność komórek zapalnych w ciele szklistym. W badaniu okulistycznym można zaobserwować zapalenie komory przedniej, zmętnienie ciała szklistego oraz zmiany na dnie oka. Diagnostyka wymaga kompleksowego podejścia, włączając badania laboratoryjne, obrazowe oraz często konsultacje wielospecjalistyczne.
Leczenie zapalenia całej błony naczyniowej zależy od przyczyny i obejmuje stosowanie leków przeciwzapalnych (kortykosteroidy miejscowe i ogólne), immunosupresyjnych oraz w przypadkach infekcyjnych – odpowiedniej terapii przeciwdrobnoustrojowej. Nieleczone lub niewłaściwie leczone zapalenie może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak jaskra, zaćma, obrzęk plamki żółtej czy nawet trwała utrata wzroku.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Uwiteus – Epidemiologia
Zapalenie błony naczyniowej (uveitis) stanowi istotne wyzwanie zdrowotne, będąc jedną z głównych przyczyn utraty wzroku na świecie. Częstość występowania tej choroby waha się globalnie od 69 do 204 przypadków na 100 000 osób, a zapadalność wynosi od 17 do 52 przypadków na 100 000 osób rocznie. W USA roczna zapadalność wynosi 18,9-52/100 000, a częstość występowania nieinfekcyjnego uveitis u dorosłych to 121/100 000, u dzieci 29/100 000. Choroba najczęściej dotyczy osób w wieku produkcyjnym (20-60 lat), ze średnim wiekiem diagnozy około 37 lat. Etiologia jest zróżnicowana: idiopatyczne przypadki stanowią 25,7-70%, infekcyjne około 20%, a immunologiczne związane m.in. z HLA-B27 i chorobą Behçeta. Zapalenie przedniej części błony naczyniowej jest najczęstszą formą (27,8-72% przypadków), a zapalenie tylnej części – najrzadszą. Występują istotne różnice geograficzne i demograficzne, w tym predyspozycje rasowe i wpływ chorób układowych (np. sarkoidoza, spondyloartropatie). Zapalenie błony naczyniowej u dzieci stanowi 2-14% przypadków, z JIA jako najczęstszą przyczyną układową (14,8%).
białaczka, borelioza, choroba autoimmunologiczna, choroba Behçeta, choroba Leśniowskiego-Crohna, gruźlica, HLA-B27, kiła, młodzieńcze idiopatyczne zapalenie stawów, panuveitis, reaktywne zapalenie stawów, sarkoidoza, ślepota prawna, spondyloartropatia, stwardnienie rozsiane, toczeń rumieniowaty układowy, toksokaroza, toksoplazmoza oczna, uraz oka, utrata wzroku, wirus opryszczki pospolitej, wirus ospy wietrznej i półpaśca, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaćma, zapadalność, zapalenie błony naczyniowej, zapalenie całej błony naczyniowej, zapalenie przedniej części błony naczyniowej, zapalenie wnętrza gałki ocznej, zespół TINU, zespół Vogt-Koyanagi-Harada, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa - Leksykon chorób i schorzeń
Uwiteus – Diagnostyka i diagnoza
Uveitis to zapalenie błony naczyniowej oka obejmujące tęczówkę, ciało rzęskowe i naczyniówkę, stanowiące piątą przyczynę utraty wzroku w krajach rozwiniętych, odpowiadające za około 20% przypadków ślepoty prawnej. Rocznie diagnozuje się około 4 miliony nowych przypadków na świecie, w USA od 80 000 do 168 000. Klasyfikacja uveitis opiera się na lokalizacji anatomicznej (przednie, pośrednie, tylne, panuveitis), przebiegu czasowym (ostre <12 tyg., przewlekłe >12 tyg.), patologii (ziarniniakowe vs nieziarniniakowe) oraz zajęciu jednego lub obu oczu. Diagnostyka opiera się na badaniu w lampie szczelinowej, ocenie ostrości wzroku, tonometrii Goldmanna oraz badaniu dna oka. W diagnostyce różnicowej uwzględnia się przyczyny idiopatyczne (50-70%), autoimmunologiczne (np. spondyloartropatie HLA-B27, sarkoidoza, choroba Behçeta), zakaźne (HSV, VZV, kiła, gruźlica, toksoplazmoza), pourazowe, polekowe i nowotworowe. Badania laboratoryjne obejmują m.in. morfologię, OB, CRP, ACE, serologie, badania genetyczne HLA oraz obrazowe (retinografia, OCT, angiografia fluoresceinowa i indocyjaninowa, USG B-scan).
angiografia fluoresceinowa, angiografia indocyjaninowa, błona naczyniowa, choroba Behçeta, ciało rzęskowe, cytomegalowirus, hypopyon, iridocyclitis, iritis, lampa szczelinowa, męty w polu widzenia, młodzieńcze idiopatyczne zapalenie stawów, naczyniówka, oftalmoskop, optyczna koherentna tomografia, panuveitis, pars planitis, perymetria, pośrednie zapalenie błony naczyniowej, precypitaty keratyczne, przeciwciała przeciwjądrowe, przednie zapalenie błony naczyniowej, reakcja łańcuchowa polimerazy, retinitis, spondyloartropatia, światłowstręt, tęczówka, toczeń rumieniowaty układowy, tylne zapalenie błony naczyniowej, ultrasonografia B-scan, zapalenie błony naczyniowej, zapalenie całej błony naczyniowej, zespół Reitera, zespół Sjögrena, zespół Vogt-Koyanagi-Harada