opóźnione nudności i wymioty

Opóźnione nudności i wymioty (delayed nausea and vomiting, DNV) to zespół objawów występujących po upływie 24 godzin od rozpoczęcia chemioterapii przeciwnowotworowej, mogący trwać nawet do 5-7 dni po zakończeniu leczenia. Jest to częste i uciążliwe powikłanie, szczególnie po zastosowaniu wysokoemetogennych cytostatyków, takich jak cisplatyna, karboplatyna, cyklofosfamid czy doksorubicyna.

Patofizjologia opóźnionych nudności i wymiotów różni się od mechanizmu występującego w fazie ostrej. Główną rolę odgrywa tutaj substancja P i jej interakcja z receptorami neurokininy-1 (NK1) w ośrodkowym układzie nerwowym. Dodatkowo czynniki takie jak zaburzenia metaboliczne, kumulacja metabolitów leków oraz stres psychologiczny mogą nasilać objawy.

W profilaktyce i leczeniu DNV szczególnie skuteczne są antagoniści receptora NK1 (aprepitant, netupitant) stosowane w połączeniu z antagonistami receptora 5-HT3 oraz deksametazonem. Schemat przeciwwymiotny powinien być dobierany indywidualnie, uwzględniając potencjał emetogenny zastosowanego leczenia oraz indywidualne czynniki ryzyka pacjenta, takie jak płeć żeńska, młodszy wiek, wcześniejsze epizody choroby lokomocyjnej czy niepowodzenia w kontroli nudności w przeszłości.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl