choroba wątroby związana z niewydolnością jelitową

Choroba wątroby związana z niewydolnością jelitową (IFALD – Intestinal Failure-Associated Liver Disease) to zaburzenie wątrobowe występujące u pacjentów z niewydolnością przewodu pokarmowego, szczególnie u osób długotrwale żywionych parenteralnie. Patogeneza IFALD jest wieloczynnikowa i obejmuje zaburzenia metaboliczne, toksyczność składników żywienia pozajelitowego, translokację bakteryjną oraz dysfunkcję układu immunologicznego.

Obraz kliniczny IFALD obejmuje różne stopnie uszkodzenia wątroby – od łagodnego stłuszczenia poprzez cholestazę, aż do zwłóknienia i marskości wątroby. Diagnostyka opiera się na badaniach biochemicznych oceniających funkcję wątroby, obrazowaniu (USG, elastografia) oraz w wybranych przypadkach biopsji wątroby, która pozostaje złotym standardem diagnostycznym.

Leczenie IFALD koncentruje się na modyfikacji żywienia parenteralnego (optymalizacja składu emulsji tłuszczowych, redukcja węglowodanów), wsparciu funkcji jelit (cykliczny schemat żywienia, wprowadzanie żywienia dojelitowego gdy możliwe), kontroli zakażeń oraz farmakoterapii (kwas ursodeoksycholowy). W zaawansowanych przypadkach może być konieczny przeszczep jelita lub wątroby.

Zapobieganie IFALD polega na wczesnym rozpoznaniu czynników ryzyka, stosowaniu zrównoważonego żywienia parenteralnego z nowoczesnymi emulsjami lipidowymi (zawierającymi olej rybny), wdrażaniu żywienia dojelitowego tak szybko, jak to możliwe, oraz ścisłym monitorowaniu parametrów wątrobowych u pacjentów z niewydolnością jelit.