Działania niepożądane
Sugammadeks
Sugammadeks jest stosowany do odwrócenia blokady nerwowo-mięśniowej wywołanej przez rokuronium i wekuronium podczas zabiegów chirurgicznych. Profil bezpieczeństwa opiera się na danych z badań klinicznych fazy I-III obejmujących 3519 pacjentów. Najczęstsze działania niepożądane (≥ 1/100 do < 1/10) to kaszel, powikłania oddechowe i związane ze znieczuleniem, niedociśnienie oraz powikłania po zabiegu. Reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksja, występują niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) i mogą mieć ciężki przebieg, włącznie ze zgonem. W badaniach u zdrowych ochotników częstość nadwrażliwości wzrastała z dawką: 6,6% przy 4 mg/kg mc. i 9,5% przy 16 mg/kg mc., z pojedynczym przypadkiem anafilaksji (0,7%) przy dawce 16 mg/kg mc. Powikłania sercowe, takie jak znaczna bradykardia i zatrzymanie krążenia, zgłaszane sporadycznie po podaniu leku, pojawiają się w ciągu kilku minut od podania. Nawrót blokady nerwowo-mięśniowej obserwowano u 0,20% pacjentów w badaniach klinicznych.
- Działania niepożądane sugammadeksu
- Szczegółowe działania niepożądane i ich charakterystyka
- Reakcje nadwrażliwości
- Powikłania oddechowe związane ze znieczuleniem
- Powikłania związane ze znieczuleniem
- Powikłania związane z zabiegiem
- Znaczna bradykardia
- Nawrót blokady przewodnictwa nerwowo-mięśniowego
- Dane z badań u zdrowych ochotników
- Częstotliwość reakcji nadwrażliwości w randomizowanych badaniach
- Inne działania niepożądane u zdrowych ochotników
- Działania niepożądane u szczególnych grup pacjentów
- Pacjenci z chorobami płuc
- Dzieci i młodzież
- Pacjenci chorobliwie otyli
- Pacjenci z ciężkimi chorobami układowymi
- Tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych sugammadeksu
- Wnioski dotyczące bezpieczeństwa stosowania sugammadeksu
Działania niepożądane sugammadeksu
Sugammadeks jest substancją stosowaną do odwrócenia blokady nerwowo-mięśniowej wywołanej przez środki zwiotczające, zwłaszcza rokuronium i wekuronium, w trakcie zabiegów chirurgicznych. Ze względu na to, że sugammadeks podawany jest pacjentom jednocześnie z innymi lekami znieczulającymi i środkami blokującymi przewodnictwo nerwowo-mięśniowe, określenie bezpośredniego związku przyczynowego między podaniem sugammadeksu a działaniami niepożądanymi może być trudne.12
Najczęstsze działania niepożądane
Profil bezpieczeństwa sugammadeksu został oceniony na podstawie zbiorczej bazy danych z badań klinicznych fazy I-III, obejmującej 3519 indywidualnych pacjentów. Najczęściej zgłaszane działania niepożądane u pacjentów poddawanych zabiegom chirurgicznym to:34
- kaszel
- powikłania oddechowe związane ze znieczuleniem
- powikłania związane ze znieczuleniem
- niedociśnienie związane z zabiegiem
- powikłania związane z zabiegiem
5
Te działania niepożądane klasyfikowane są jako występujące często (≥ 1/100 do < 1/10) w oparciu o badania kontrolowane placebo, w których 1078 pacjentów otrzymywało sugammadeks, a 544 pacjentów otrzymywało placebo.6
Szczegółowe działania niepożądane i ich charakterystyka
Reakcje nadwrażliwości
U niektórych pacjentów obserwowano występowanie reakcji nadwrażliwości na sugammadeks, w tym przypadki anafilaksji. W badaniach klinicznych prowadzonych z udziałem pacjentów poddawanych zabiegom chirurgicznym, reakcje te zgłaszano niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100), natomiast częstość występowania reakcji nadwrażliwości w danych po wprowadzeniu produktu do obrotu nie jest znana.78
Reakcje nadwrażliwości mogą przybierać różne formy – od miejscowych reakcji skórnych do ciężkich reakcji ogólnoustrojowych, takich jak anafilaksja czy wstrząs anafilaktyczny. Co ważne, występowały one również u pacjentów, którzy wcześniej nie byli leczeni sugammadeksem.9
Objawy związane z reakcjami nadwrażliwości obejmują:10
- uderzenia gorąca
- pokrzywkę
- wysypkę rumieniowatą
- (ciężkie) niedociśnienie tętnicze krwi
- tachykardię
- obrzęk języka
- obrzęk gardła
- skurcz oskrzeli
- epizody obturacji płuc
11
Należy podkreślić, że ciężkie reakcje nadwrażliwości mogą zakończyć się zgonem, co stanowi poważne ryzyko kliniczne.12
Powikłania oddechowe związane ze znieczuleniem
Powikłania oddechowe związane ze znieczuleniem po zastosowaniu sugammadeksu obejmują:13
- krztuszenie się rurką do intubacji
- kaszel
- łagodne krztuszenie się
- przebudzenie w trakcie operacji
- kaszel podczas znieczulania lub w trakcie operacji
- spontaniczny oddech pacjenta, związany z zabiegiem znieczulenia
14
Powikłania związane ze znieczuleniem
Powikłania związane ze znieczuleniem, wskazujące na powrót czynności nerwowo-mięśniowych, mogą obejmować:15
- ruchy kończyn lub ciała
- kaszel w czasie procedury znieczulania lub w trakcie operacji
- grymasy twarzy
- ssanie rurki intubacyjnej
16
Powikłania związane z zabiegiem
Powikłania związane z zabiegiem mogą obejmować:17
- kaszel
- tachykardię
- bradykardię
- poruszanie się
- przyspieszone bicie serca
18
Znaczna bradykardia
W danych z okresu po wprowadzeniu sugammadeksu do obrotu raportowano sporadycznie przypadki znacznej bradykardii oraz bradykardii z zatrzymaniem krążenia. Te poważne zaburzenia rytmu serca pojawiały się w ciągu kilku minut po podaniu sugammadeksu.1920
Nawrót blokady przewodnictwa nerwowo-mięśniowego
Istotnym ryzykiem związanym ze stosowaniem sugammadeksu jest możliwość nawrotu blokady przewodnictwa nerwowo-mięśniowego. W badaniach klinicznych z udziałem pacjentów leczonych rokuronium lub wekuronium, podczas których sugammadeks był podawany w dawce zależnej od stopnia blokady przewodnictwa nerwowo-mięśniowego (n=2022), zaobserwowano nawrót blokady przewodnictwa nerwowo-mięśniowego z częstością 0,20%. Ocenę tę przeprowadzono na podstawie monitorowania przewodnictwa nerwowo-mięśniowego lub dowodów klinicznych.21
Dane z badań u zdrowych ochotników
Cenne informacje dotyczące bezpieczeństwa sugammadeksu pochodzą również z badań prowadzonych u zdrowych ochotników, gdzie można było lepiej ocenić potencjalne działania niepożądane związane bezpośrednio z lekiem.
Częstotliwość reakcji nadwrażliwości w randomizowanych badaniach
W randomizowanym badaniu prowadzonym metodą podwójnie ślepej próby badano częstość występowania reakcji nadwrażliwości na sugammadeks u zdrowych ochotników, którym podano:22
- placebo (n=76)
- sugammadeks w dawce 4 mg/kg mc. (n=151)
- sugammadeks w dawce 16 mg/kg mc. (n=148)
Częstość występowania zatwierdzonych przypadków nadwrażliwości w poszczególnych grupach wynosiła:
- placebo: 1,3%
- sugammadeks w dawce 4 mg/kg mc.: 6,6%
- sugammadeks w dawce 16 mg/kg mc.: 9,5%
23
Nie zgłoszono przypadków anafilaksji po przyjęciu placebo lub sugammadeksu w dawce 4 mg/kg mc. Po przyjęciu pierwszej dawki sugammadeksu, wynoszącej 16 mg/kg mc., wystąpił pojedynczy przypadek zatwierdzonej anafilaksji (częstość występowania 0,7%).24
We wcześniejszym badaniu o zbliżonym schemacie wystąpiły trzy zatwierdzone przypadki anafilaksji, wszystkie po podaniu sugammadeksu w dawce 16 mg/kg mc. (częstość występowania wynosiła 2,0%).25
Nie stwierdzono zwiększonej częstości występowania lub ciężkiego nasilenia nadwrażliwości w przypadku wielokrotnego podawania sugammadeksu.26
Inne działania niepożądane u zdrowych ochotników
W zbiorczej bazie danych z badań fazy 1 zaobserwowano także inne działania niepożądane występujące często (≥ 1/100 do < 1/10) lub bardzo często (≥ 1/10), które pojawiały się częściej u pacjentów przyjmujących sugammadeks niż u pacjentów z grupy placebo. Należą do nich:27
- zaburzenia smaku (10,1%)
- ból głowy (6,7%)
- nudności (5,6%)
- pokrzywka (1,7%)
- świąd (1,7%)
- zawroty głowy (1,6%)
- wymioty (1,2%)
- ból brzucha (1,0%)
28
Działania niepożądane u szczególnych grup pacjentów
Pacjenci z chorobami płuc
U pacjentów z powikłaniami płucnymi w wywiadzie należy zwrócić szczególną uwagę na możliwość wystąpienia skurczu oskrzeli jako działania niepożądanego związanego z sugammadeksem. W danych z okresu po wprowadzeniu produktu do obrotu oraz w specjalnym badaniu klinicznym prowadzonym u pacjentów z powikłaniami płucnymi w przeszłości, skurcz oskrzeli był zgłaszany jako zdarzenie niepożądane potencjalnie związane z leczeniem.29
Dzieci i młodzież
W badaniach z udziałem dzieci i młodzieży w wieku od 2 do 17 lat profil bezpieczeństwa stosowania sugammadeksu (do 4 mg/kg mc.) był zasadniczo podobny do profilu obserwowanego u osób dorosłych.30
Pacjenci chorobliwie otyli
W specjalnym badaniu klinicznym przeprowadzonym z udziałem pacjentów z chorobliwą otyłością, profil bezpieczeństwa sugammadeksu był zasadniczo podobny do profilu obserwowanego u pacjentów dorosłych w połączonych badaniach fazy 1-3.31
Pacjenci z ciężkimi chorobami układowymi
W badaniu z udziałem pacjentów z ciężką chorobą układową (klasa ASA 3 lub 4 według klasyfikacji Amerykańskiego Towarzystwa Anestezjologów) profil działań niepożądanych był zasadniczo podobny do obserwowanego u ogólnej populacji dorosłych pacjentów.32
Tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych sugammadeksu
| Klasyfikacja układów i narządów | Częstość występowania | Działania niepożądane | Opis działania niepożądanego |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia układu immunologicznego | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | Reakcje nadwrażliwości na produkt leczniczy | Od miejscowych reakcji skórnych po ciężkie reakcje ogólnoustrojowe: uderzenia gorąca, pokrzywka, wysypka rumieniowata, niedociśnienie tętnicze, tachykardia, obrzęk języka/gardła, skurcz oskrzeli, obturacja płuc. Ciężkie reakcje mogą prowadzić do zgonu. |
| Rzadko (≥ 1/10 000 do < 1/1000) | Anafilaksja | Reakcje anafilaktyczne i wstrząs anafilaktyczny. Obserwowane głównie przy dawce 16 mg/kg mc. | |
| Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia | Często (≥ 1/100 do < 1/10) | Kaszel | Kaszel jako izolowany objaw lub element szerszych powikłań oddechowych. |
| Urazy, zatrucia i powikłania po zabiegach | Często (≥ 1/100 do < 1/10) | Powikłania oddechowe związane ze znieczuleniem | Krztuszenie się rurką do intubacji, kaszel, łagodne krztuszenie się, przebudzenie w trakcie operacji, spontaniczny oddech pacjenta. |
| Często (≥ 1/100 do < 1/10) | Powikłania związane ze znieczuleniem | Ruchy kończyn lub ciała, kaszel w trakcie procedury, grymasy twarzy, ssanie rurki intubacyjnej – objawy wskazujące na powrót czynności nerwowo-mięśniowych. | |
| Często (≥ 1/100 do < 1/10) | Niedociśnienie związane z zabiegiem i powikłania po zabiegu | Kaszel, tachykardia, bradykardia, poruszanie się, przyspieszone bicie serca. | |
| Zaburzenia serca | Rzadko (w raportach po wprowadzeniu do obrotu) | Znaczna bradykardia i bradykardia z zatrzymaniem krążenia | Występuje w ciągu kilku minut po podaniu sugammadeksu. Może mieć poważne konsekwencje kliniczne. |
| Zaburzenia układu nerwowo-mięśniowego | Niezbyt często (0,20% pacjentów) | Nawrót blokady przewodnictwa nerwowo-mięśniowego | Ryzyko ponownego pojawienia się zwiotczenia mięśni po wcześniejszym odwróceniu blokady. Stwierdzane na podstawie monitorowania przewodnictwa nerwowo-mięśniowego lub objawów klinicznych. |
| Zaburzenia układu pokarmowego (głównie w badaniach fazy 1) | Bardzo często (10,1%) | Zaburzenia smaku | Zgłaszane głównie w badaniach z udziałem zdrowych ochotników. |
| Często (5,6%) | Nudności | Zgłaszane głównie w badaniach z udziałem zdrowych ochotników. | |
| Często (1,2%) | Wymioty | Zgłaszane głównie w badaniach z udziałem zdrowych ochotników. | |
| Często (1,0%) | Ból brzucha | Zgłaszane głównie w badaniach z udziałem zdrowych ochotników. | |
| Zaburzenia układu nerwowego i skóry (głównie w badaniach fazy 1) | Często (6,7%) | Ból głowy | Zgłaszane głównie w badaniach z udziałem zdrowych ochotników. |
| Często (1,7%) | Pokrzywka, świąd | Miejscowe reakcje skórne obserwowane głównie w badaniach z udziałem zdrowych ochotników. | |
| Często (1,6%) | Zawroty głowy | Zgłaszane głównie w badaniach z udziałem zdrowych ochotników. |
Wnioski dotyczące bezpieczeństwa stosowania sugammadeksu
Sugammadeks jest substancją, której profil bezpieczeństwa został dokładnie przebadany w badaniach klinicznych oraz monitorowany po wprowadzeniu do obrotu. Najczęściej obserwowane działania niepożądane mają zazwyczaj charakter przejściowy i wiążą się głównie z powikłaniami oddechowymi oraz powikłaniami związanymi ze znieczuleniem.33
Szczególną uwagę należy zwrócić na możliwość wystąpienia reakcji nadwrażliwości, które choć obserwowane niezbyt często, mogą mieć ciężki przebieg i w skrajnych przypadkach prowadzić do zgonu. Istotne klinicznie są również przypadki znacznej bradykardii oraz bradykardii z zatrzymaniem krążenia zgłaszane po wprowadzeniu leku do obrotu, które mogą wystąpić w krótkim czasie po podaniu sugammadeksu.34
Należy również pamiętać o możliwości nawrotu blokady przewodnictwa nerwowo-mięśniowego, co może stanowić zagrożenie dla pacjenta i wymaga odpowiedniego monitorowania stanu klinicznego po zastosowaniu leku.35
Profil bezpieczeństwa sugammadeksu jest podobny u dzieci i młodzieży, pacjentów chorobliwie otyłych oraz pacjentów z ciężkimi chorobami układowymi w porównaniu do ogólnej populacji dorosłych pacjentów.363738
U pacjentów z chorobami płuc w wywiadzie należy zachować szczególną ostrożność ze względu na możliwość wystąpienia skurczu oskrzeli jako działania niepożądanego związanego z leczeniem sugammadeksem.39
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania