Interakcje
Lizynopryl

Interakcje substancji z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Lizynopryl jest inhibitorem konwertazy angiotensyny (ACE) powszechnie stosowanym w leczeniu nadciśnienia tętniczego, niewydolności serca oraz po zawale mięśnia sercowego. Ze względu na mechanizm działania oraz szerokie zastosowanie kliniczne, lizynopryl wchodzi w interakcje z wieloma produktami leczniczymi, co wymaga szczególnej uwagi podczas prowadzenia terapii. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące interakcji lizynoprylu z innymi produktami leczniczymi.¹

Interakcje z lekami przeciwnadciśnieniowymi

Podczas jednoczesnego stosowania lizynoprylu z innymi lekami przeciwnadciśnieniowymi (np. triazotan glicerolu i inne azotany lub inne leki rozszerzające naczynia krwionośne) może wystąpić nasilone działanie hipotensyjne. Efekt ten ma charakter addytywny i może prowadzić do istotnego klinicznie obniżenia ciśnienia tętniczego.²

Podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAA)

Dane z badań klinicznych wykazały, że podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAA) poprzez jednoczesne zastosowanie inhibitorów ACE, antagonistów receptora angiotensyny II lub aliskirenu związana jest z większą częstością występowania działań niepożądanych, takich jak:

• niedociśnienie tętnicze
• hiperkaliemia
• zaburzenia czynności nerek (włącznie z ostrą niewydolnością nerek)

³

Jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE (w tym lizynoprylu) lub antagonistów receptora angiotensyny II z aliskirenem jest przeciwwskazane u pacjentów z cukrzycą typu 2.⁴

Leki zwiększające ryzyko obrzęku naczynioruchowego

Jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE z sakubitrylem/walsartanem jest przeciwwskazane, ponieważ zwiększa ryzyko obrzęku naczynioruchowego.⁵

Jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE z innymi grupami leków może prowadzić do zwiększenia ryzyka obrzęku naczynioruchowego:

• inhibitory mTOR (np. temsyrolimus, syrolimus, ewerolimus)
• inhibitory obojętnej endopeptydazy (NEP) (np. racekadotryl)
• tkankowy aktywator plazminogenu
• wildagliptyna

⁶

Interakcje z lekami moczopędnymi

Dodanie leku moczopędnego do schematu leczenia obejmującego lizynopryl powoduje zazwyczaj addytywny efekt przeciwnadciśnieniowy. U pacjentów przyjmujących leki moczopędne, zwłaszcza u tych, u których niedawno rozpoczęto leczenie diuretykami, może sporadycznie wystąpić nadmierne zmniejszenie ciśnienia tętniczego po wprowadzeniu lizynoprylu.⁷

Możliwość wystąpienia objawowego niedociśnienia tętniczego po podaniu lizynoprylu można zminimalizować poprzez:

• przerwanie stosowania diuretyku przed rozpoczęciem leczenia lizynoprylem
• odpowiednie nawodnienie pacjenta
• stopniowe wprowadzanie lizynoprylu, rozpoczynając od mniejszych dawek

⁸

Suplementy potasu, leki moczopędne oszczędzające potas i inne leki wpływające na stężenie potasu

Mimo że stężenie potasu w surowicy zazwyczaj utrzymuje się w granicach normy, u niektórych pacjentów leczonych lizynoprylem może wystąpić hiperkaliemia. Leki moczopędne oszczędzające potas (np. spironolakton, eplerenon, triamteren lub amiloryd), suplementy potasu lub substytuty soli kuchennej zawierające potas mogą prowadzić do istotnego zwiększenia stężenia potasu w surowicy, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek.⁹

Należy również zachować ostrożność podając lizynopryl jednocześnie z innymi lekami zwiększającymi stężenie potasu w surowicy, takimi jak:

• trimetoprym i ko-trimoksazol (trimetoprym z sulfametoksazolem) – trimetoprym działa jak lek moczopędny oszczędzający potas
• cyklosporyna
• heparyna

¹⁰

Z tego względu leczenie skojarzone lizynoprylem i wymienionymi wyżej lekami nie jest zalecane. Jeśli jednoczesne stosowanie jest wskazane, należy zachować ostrożność i często kontrolować stężenie potasu w surowicy.¹¹

Jednocześnie warto zauważyć, że jeżeli lizynopryl jest stosowany jednocześnie z lekiem moczopędnym powodującym utratę potasu, hipokaliemia spowodowana lekiem moczopędnym może ulec złagodzeniu.¹²

Interakcje z litem

Opisywano przemijające zwiększenie stężenia litu w surowicy i nasilenie jego toksyczności podczas jednoczesnego stosowania z inhibitorami ACE. Jednoczesne stosowanie tiazydowych leków moczopędnych może dodatkowo zwiększać ryzyko toksyczności litu oraz nasilać już zwiększoną toksyczność litu spowodowaną przez inhibitory ACE.¹³

Nie zaleca się jednoczesnego stosowania lizynoprylu z litem; jeśli jest to konieczne, należy starannie monitorować stężenie litu w surowicy.¹⁴

Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ)

Podczas jednoczesnego stosowania inhibitorów ACE z niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi (np. kwas acetylosalicylowy w dawkach przeciwzapalnych, inhibitory COX-2 oraz niewybiórcze NLPZ) może wystąpić osłabienie działania przeciwnadciśnieniowego. Jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE i NLPZ może również zwiększać ryzyko:

• pogorszenia czynności nerek, włącznie z ostrą niewydolnością nerek
• zwiększenia stężenia potasu w surowicy

¹⁵

Powyższe ryzyko jest szczególnie istotne u pacjentów, u których wcześniej występowało zaburzenie czynności nerek. Działania te są zwykle odwracalne. Leczenie skojarzone należy stosować ostrożnie, szczególnie u osób w podeszłym wieku. Należy odpowiednio nawadniać pacjentów oraz rozważyć monitorowanie czynności nerek po rozpoczęciu leczenia skojarzonego oraz okresowo podczas jego stosowania.¹⁶

Interakcje z solami złota

U pacjentów przyjmujących inhibitory ACE częściej zgłaszano występowanie reakcji jak po podaniu azotanów (objawy rozszerzenia naczyń krwionośnych, obejmujące zaczerwienienie twarzy, nudności, zawroty głowy i niedociśnienie tętnicze, które może być bardzo ciężkie) po zastosowaniu soli złota w iniekcjach (na przykład sodu aurotiojabłczanu).¹⁷

Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, leki przeciwpsychotyczne i leki znieczulające

Jednoczesne stosowanie niektórych leków znieczulających, trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych i leków przeciwpsychotycznych z inhibitorami ACE może powodować dalsze obniżenie ciśnienia tętniczego.¹⁸

Sympatykomimetyki

Sympatykomimetyki mogą osłabiać przeciwnadciśnieniowe działanie inhibitorów ACE.¹⁹

Leki przeciwcukrzycowe

Badania epidemiologiczne wykazały, że jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE i leków przeciwcukrzycowych (insulina, doustne leki hipoglikemizujące) może nasilać działanie zmniejszające stężenie glukozy w surowicy i zwiększać ryzyko hipoglikemii. To zjawisko wydaje się być bardziej prawdopodobne podczas pierwszych tygodni leczenia skojarzonego oraz u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek.²⁰

Inne leki

Lizynopryl może być stosowany jednocześnie z kwasem acetylosalicylowym (w dawkach kardiologicznych), lekami trombolitycznymi, beta-adrenolitykami i/lub azotanami.²¹

Interakcje z alkoholem

Spożywanie alkoholu podczas terapii lizynoprylem wymaga szczególnej ostrożności ze względu na możliwość wystąpienia interakcji, które mogą prowadzić do nasilenia działania hipotensyjnego i zwiększonego ryzyka niedociśnienia ortostatycznego. Alkohol powoduje rozszerzenie naczyń krwionośnych, co w połączeniu z działaniem lizynoprylu może prowadzić do nadmiernego spadku ciśnienia tętniczego.

Główne zagrożenia związane z jednoczesnym stosowaniem lizynoprylu i alkoholu obejmują:

• Nasilone działanie hipotensyjne – zarówno lizynopryl, jak i alkohol obniżają ciśnienie tętnicze, co może prowadzić do nadmiernego spadku ciśnienia
• Zwiększone ryzyko niedociśnienia ortostatycznego – manifestującego się zawrotami głowy, omdleniami przy zmianie pozycji ciała
• Nasilenie działań niepożądanych ze strony ośrodkowego układu nerwowego – senność, zaburzenia koordynacji
• Odwodnienie – alkohol ma działanie moczopędne, co może nasilać efekt hipotensyjny lizynoprylu

Pacjenci przyjmujący lizynopryl powinni zostać poinformowani o konieczności ograniczenia spożycia alkoholu oraz o objawach mogących świadczyć o nadmiernym spadku ciśnienia tętniczego.

Tabela interakcji lizynoprylu z innymi lekami

Szczegółowe zalecenia dotyczące zarządzania interakcjami

Najważniejsze przeciwwskazania i ostrzeżenia

Podczas stosowania lizynoprylu należy unikać następujących połączeń lekowych:

• Sakubitryl/walsartan – bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na istotnie zwiększone ryzyko obrzęku naczynioruchowego; należy zachować minimum 36 godzin odstępu między zakończeniem terapii jednym lekiem a rozpoczęciem drugim
• Aliskiren u pacjentów z cukrzycą typu 2 lub zaburzeniami czynności nerek (GFR <60 ml/min/1,73 m²) – przeciwwskazane ze względu na zwiększone ryzyko hiperkaliemii, niedociśnienia i pogorszenia czynności nerek
• Leki moczopędne oszczędzające potas i suplementy potasu – niezalecane ze względu na zwiększone ryzyko hiperkaliemii; jeśli konieczne, należy stosować je ostrożnie i często monitorować stężenie potasu w surowicy

²²

Leki wymagające szczególnej ostrożności

Podczas jednoczesnego stosowania lizynoprylu z poniższymi lekami wymagane jest zachowanie szczególnej ostrożności:

• Lit – monitorowanie stężenia litu w surowicy i ewentualne dostosowanie dawki
• NLPZ – monitorowanie funkcji nerek, odpowiednie nawodnienie pacjenta, szczególna ostrożność u osób starszych i z istniejącymi zaburzeniami czynności nerek
• Leki przeciwcukrzycowe – monitorowanie stężenia glukozy we krwi, szczególnie w pierwszych tygodniach leczenia
• Inhibitory mTOR, racekadotryl, wildagliptyna – monitorowanie pod kątem objawów obrzęku naczynioruchowego

²³

Zalecenia dotyczące interakcji z alkoholem

Ze względu na ryzyko nasilonego działania hipotensyjnego podczas jednoczesnego stosowania lizynoprylu i alkoholu, pacjentom zaleca się:

• Ograniczenie spożycia alkoholu, a najlepiej jego unikanie
• Zwrócenie uwagi na objawy niedociśnienia, takie jak zawroty głowy, omdlenia, szczególnie przy zmianie pozycji ciała
• Zapewnienie odpowiedniego nawodnienia podczas ewentualnego spożywania alkoholu
• Szczególną ostrożność u pacjentów stosujących jednocześnie inne leki obniżające ciśnienie tętnicze

W przypadku wystąpienia objawów niedociśnienia po spożyciu alkoholu podczas terapii lizynoprylem, pacjent powinien położyć się z nogami uniesionymi powyżej poziomu serca i skontaktować się z lekarzem.