Dawkowanie i sposób podawania
Lizynopryl

Dawkowanie i sposób podawania lizynoprylu – informacje ogólne

Lizynopryl to inhibitor konwertazy angiotensyny (ACE) powszechnie stosowany w leczeniu nadciśnienia tętniczego, niewydolności serca oraz w innych wskazaniach kardiologicznych. Substancja podawana jest doustnie, zazwyczaj raz na dobę, w pojedynczej dawce dobowej. Dla uzyskania optymalnego efektu terapeutycznego zaleca się przyjmowanie leku codziennie o tej samej porze.^{1 2}

Pokarm nie wpływa istotnie na wchłanianie lizynoprylu z przewodu pokarmowego, dlatego lek można przyjmować niezależnie od posiłków.^{3 4}

Dawkowanie w nadciśnieniu tętniczym

Dawkowanie u dorosłych pacjentów z nadciśnieniem tętniczym

U pacjentów z nadciśnieniem tętniczym, którzy nie otrzymują leków moczopędnych, zalecana dawka początkowa lizynoprylu wynosi 10 mg raz na dobę. Jeśli po upływie 2-4 tygodni nie uzyska się pożądanego działania leczniczego, dawkę można zwiększyć.⁵

Zazwyczaj skuteczna dawka podtrzymująca mieści się w zakresie 10-20 mg na dobę. Zalecana maksymalna dawka dobowa wynosi 40 mg, podawana jednorazowo. Ewentualne zwiększenie dawki leku należy ustalać w oparciu o pomiar ciśnienia tętniczego krwi bezpośrednio przed podaniem następnej dawki.^{6 7}

U niektórych pacjentów oczekiwane zmniejszenie ciśnienia tętniczego występuje po 2-4 tygodniach leczenia dawkami podtrzymującymi. Działanie hipotensyjne leku może się zmniejszać w miarę zbliżania się do momentu przyjęcia następnej dawki, niezależnie od jej wielkości, ale jest to najczęściej obserwowane w przypadku dawki 10 mg.⁸

Pacjenci przyjmujący leki moczopędne

U pacjentów przyjmujących leki moczopędne istnieje zwiększone ryzyko wystąpienia objawowego niedociśnienia po rozpoczęciu leczenia lizynoprylem. Jeżeli jest to możliwe, zaleca się odstawienie leku moczopędnego na 2-3 dni przed rozpoczęciem leczenia lizynoprylem.^{9 10}

U pacjentów, u których przed rozpoczęciem leczenia lizynoprylem nie można odstawić leku moczopędnego, zaleca się rozpoczęcie leczenia od mniejszej dawki początkowej wynoszącej 5 mg, pod ścisłą kontrolą lekarską. W takim przypadku należy kontrolować ciśnienie tętnicze krwi do czasu wystąpienia oczekiwanego obniżenia ciśnienia i dodatkowo przez jedną godzinę.^{11 12}

Nadciśnienie naczyniowo-nerkowe

U pacjentów z nadciśnieniem naczyniowo-nerkowym, zwłaszcza z obustronnym zwężeniem tętnic nerkowych lub zwężeniem tętnicy zaopatrującej jedyną nerkę, istnieje zwiększone ryzyko nadmiernego obniżenia ciśnienia krwi oraz pogorszenia czynności nerek po podaniu lizynoprylu. W tej grupie pacjentów zaleca się podanie mniejszej dawki początkowej wynoszącej 2,5 mg lub 5 mg. Dawkę dobową można stopniowo zwiększać, dostosowując ją do wartości ciśnienia tętniczego.^{13 14}

Dawkowanie w niewydolności serca

U pacjentów z niewydolnością serca zalecana dawka początkowa wynosi 2,5 mg na dobę podawana jednorazowo rano. Dobowe dawki podtrzymujące zwykle wynoszą od 5 mg do 20 mg, podawane jednorazowo.^{15 16}

W badaniach klinicznych dawki były zwiększane stopniowo, co 4 tygodnie. Nie należy zwiększać kolejnych dawek lizynoprylu o więcej niż 10 mg. Wielkość dawki należy dostosowywać indywidualnie, oceniając nasilenie objawów niewydolności serca.^{17 18}

Leczenie niewydolności serca lizynoprylem należy rozpoczynać w warunkach szpitalnych pod ścisłą kontrolą lekarską, szczególnie u pacjentów z grup zwiększonego ryzyka: leczonych dużymi dawkami pętlowych leków moczopędnych, pacjentów z hipowolemią, hiponatremią, skurczowym ciśnieniem tętniczym <90 mmHg, pacjentów z zaburzeniami czynności nerek oraz osób w podeszłym wieku.^{80 mg furosemidu na dobę) lub kilkoma lekami moczopędnymi jednocześnie, pacjentów z hipowolemią, hiponatremią (stężenie sodu w surowicy <130 mEq/l) lub skurczowym ciśnieniem tętniczym krwi 150 μmol/l) oraz osób w podeszłym wieku (powyżej 65 lat).”>19}

Lizynopryl można stosować w skojarzeniu z lekami moczopędnymi i preparatami naparstnicy.^{20 21}

Dawkowanie w ostrym zawale mięśnia sercowego

U hemodynamicznie stabilnych pacjentów leczenie lizynoprylem należy rozpocząć w ciągu 24 godzin od wystąpienia objawów zawału serca. Schemat dawkowania:^{22 23}

• pierwsza dawka: 5 mg podawane doustnie²⁴
• po 24 godzinach: 5 mg²⁵
• po 48 godzinach: 10 mg²⁶
• następnie: 10 mg raz na dobę przez 6 tygodni²⁷

U pacjentów z niskim ciśnieniem skurczowym krwi (≤120 mmHg) na początku leczenia lub przez 3 pierwsze dni od wystąpienia zawału należy zastosować mniejszą dawkę dobową lizynoprylu, wynoszącą 2,5 mg.^{28 29}

W przypadku wystąpienia niedociśnienia (ciśnienie skurczowe ≤100 mmHg) jednorazową dawkę podtrzymującą należy zmniejszyć do 5 mg lub 2,5 mg na dobę. Jeśli wystąpi długotrwałe i nasilone niedociśnienie (ciśnienie skurczowe <90 mmHg utrzymujące się dłużej niż 1 godzinę) lek należy odstawić.<sup data-drug="LisiHEXAL 10" data-section="Dawkowanie i sposób podawania" title="W przypadku wystąpienia niedociśnienia tętniczego (utrzymujące się ponad 1 godzinę ciśnienie skurczowe 30 ³¹

Leczenie należy kontynuować przez 6 tygodni. U pacjentów, u których wystąpią objawy niewydolności serca, należy kontynuować leczenie lizynoprylem, stosując dawkowanie jak w niewydolności serca.³²

Dawkowanie w nefropatii cukrzycowej

U pacjentów z nadciśnieniem tętniczym i cukrzycą typu 2 z początkową nefropatią, jednorazowa dobowa dawka początkowa wynosi 10 mg. Dawkę można zwiększyć do 20 mg na dobę, jeżeli jest to konieczne do osiągnięcia ciśnienia rozkurczowego w pozycji siedzącej poniżej 90 mmHg.<sup data-drug="LisiHEXAL 10" data-section="Dawkowanie i sposób podawania" title="Mikroalbuminuria w przebiegu nefropatii cukrzycowej. Dawka początkowa wynosi 2,5 mg lizynoprylu na dobę. U chorych z prawidłowym ciśnieniem tętniczym krwi i cukrzycą insulinozależną zwykle stosuje się 10 mg na dobę. Dawka dobowa może być zwiększona do 20 mg w celu osiągnięcia ciśnienia rozkurczowego <75 mmHg. U chorych z nadciśnieniem tętniczym i cukrzycą insulinoniezależną zwykle stosuje się 10 mg na dobę. W razie konieczności dawkę dobową można zwiększyć do 20 mg w celu osiągnięcia ciśnienia rozkurczowego 33 ³⁴

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Dawkowanie u pacjentów z niewydolnością nerek

Ponieważ lizynopryl jest wydalany przez nerki, u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek dawkę należy dostosować do wartości klirensu kreatyniny. Poniższa tabela przedstawia zalecane dawki początkowe u pacjentów z różnym stopniem niewydolności nerek:<sup data-drug="LisiHEXAL 10" data-section="Dawkowanie i sposób podawania" title="Dawki początkowe lizynoprylu u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. Klirens kreatyniny Crcl[ml/min] – Początkowa dawka dobowa [mg]. 30 < Crcl ≤ 80: 5-10. 10 ≤ Crcl ≤ 30: 2,5-5. 35 ³⁶

Wielkość dawki podtrzymującej i/lub odstępy między dawkami należy dostosować do wartości ciśnienia tętniczego. Maksymalna dobowa dawka podtrzymująca lizynoprylu u pacjentów z niewydolnością nerek wynosi 40 mg.^{37 38}

Lizynopryl jest eliminowany z osocza krwi w czasie hemodializy. Pacjentom poddawanym dializie należy podać odpowiednią dawkę dobową lizynoprylu po zabiegu dializy.^{39 40}

Dawkowanie u pacjentów z niewydolnością wątroby

Nie ustalono jednoznacznych zaleceń dotyczących dawkowania lizynoprylu u pacjentów z łagodną do umiarkowanej niewydolnością wątroby. Zaleca się ostrożne dostosowywanie dawki, a leczenie należy rozpoczynać od najmniejszej zalecanej dawki.^{41 42}

Dawkowanie u pacjentów w podeszłym wieku

Pacjenci w podeszłym wieku powinni być leczeni z zachowaniem ostrożności. Badania kliniczne nie wykazały zmian skuteczności lub profilu bezpieczeństwa stosowania lizynoprylu wynikających z wieku pacjenta. Jednakże, maksymalne stężenie lizynoprylu w surowicy krwi było około dwukrotnie większe u pacjentów w podeszłym wieku niż u pacjentów młodszych. ^{65 lat). Pacjenci w wieku podeszłym powinni być leczeni z zachowaniem ostrożności. Przeprowadzone badania kliniczne nie wykazały zmian skuteczności lub profilu bezpieczeństwa stosowania amlodypiny lub lizynoprylu wynikających z wieku pacjenta.”>43 44}

W przypadku pogorszenia czynności nerek związanego z wiekiem, dawkę należy dostosować indywidualnie na podstawie klirensu kreatyniny i uzyskiwanych wartości ciśnienia tętniczego.⁴⁵

Dawkowanie u dzieci i młodzieży z nadciśnieniem tętniczym

Lizynopryl może być stosowany u dzieci i młodzieży w wieku od 6 do 16 lat z nadciśnieniem tętniczym. Zalecane dawkowanie zależy od masy ciała pacjenta:<sup data-drug="LisiHEXAL 10" data-section="Dawkowanie i sposób podawania" title="Nadciśnienie tętnicze u dzieci i młodzieży w wieku od 6 do 16 lat: Zalecana dawka początkowa wynosi 2,5 mg raz na dobę u pacjentów o masie ciała od 20 do <50 kg i 5 mg raz na dobę u pacjentów o masie ciała ≥50 kg. Dawkę należy dostosowywać indywidualnie aż do maksymalnej dawki dobowej, która wynosi 20 mg u pacjentów o masie ciała od 20 do 46 <sup data-drug="Lisinopril Grindeks" data-section="Dawkowanie i sposób podawania" title="Dzieci i młodzież w wieku 6-16 lat z nadciśnieniem tętniczym. Zalecana dawka początkowa wynosi 2,5 mg raz na dobę u pacjentów o masie ciała od 20 do < 50 kg oraz 5 mg raz na dobę u pacjentów o masie ciała ≥ 50 kg. Dawkę należy dostosować indywidualnie, do dawki maksymalnej wynoszącej 20 mg na dobę u pacjentów o masie ciała od 20 do 47

• Pacjenci o masie ciała od 20 do <50 kg:
  • Dawka początkowa: 2,5 mg raz na dobę
  • Dawka maksymalna: 20 mg raz na dobę
• Pacjenci o masie ciała ≥50 kg:
  • Dawka początkowa: 5 mg raz na dobę
  • Dawka maksymalna: 40 mg raz na dobę

U dzieci z zaburzeniami czynności nerek należy rozważyć zastosowanie mniejszej dawki początkowej lub wydłużenie odstępu pomiędzy dawkami.^{48 49}

W badaniach klinicznych u dzieci i młodzieży nie badano stosowania dawek większych niż 0,61 mg/kg m.c. (lub większych niż 40 mg).^{50 51}

Nie zaleca się stosowania lizynoprylu u dzieci w wieku poniżej 6 lat lub u dzieci z ciężką niewydolnością nerek (GFR <30 ml/min/1,73 m²).<sup data-drug="LisiHEXAL 10" data-section="Dawkowanie i sposób podawania" title="Nie zaleca się stosowania lizynoprylu u dzieci w wieku poniżej 6 lat lub u dzieci z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (GFR 52 <sup data-drug="Lisinopril Grindeks" data-section="Dawkowanie i sposób podawania" title="Nie zaleca się stosowania produktu leczniczego Lisinopril Grindeks u dzieci w wieku poniżej 6 lat lub z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (GFR 53

Dawkowanie preparatów złożonych zawierających lizynopryl

Na rynku dostępne są również preparaty złożone zawierające lizynopryl w połączeniu z innymi substancjami czynnymi, takimi jak amlodypina (np. Dironorm, Lisinopril/Amlodipine Alkaloid), hydrochlorotiazyd (np. Skopryl plus) czy torasemid (np. Toralis). Są one stosowane głównie w leczeniu nadciśnienia tętniczego, gdy monoterapia jest niewystarczająca.^{54 55}

Preparaty złożone nie są na ogół odpowiednie do rozpoczynania leczenia. Powinny być stosowane jedynie u pacjentów, u których, w wyniku stopniowego zwiększania dawek poszczególnych składników, ustalono już optymalną dawkę podtrzymującą odpowiadającą zawartości substancji czynnych w danym preparacie złożonym.^{56 57}

Podobnie jak w przypadku lizynoprylu w monoterapii, preparaty złożone podaje się doustnie, zwykle raz na dobę, a pokarm nie wpływa na ich wchłanianie.^{58 59}

Jeżeli konieczne jest dostosowanie dawki, należy rozważyć powrót do stosowania poszczególnych składników produktu leczniczego osobno, z odpowiednim stopniowym zwiększaniem dawek.^{60 61}