Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Jodek sodu

Jodek sodu (Na131I) jest stosowany w medycynie nuklearnej zarówno diagnostycznie, jak i terapeutycznie, zawierając radioaktywny izotop jodu 131I, który emituje promieniowanie gamma i beta. Dane przedkliniczne wskazują na minimalną toksyczność ostrą tej substancji, co wynika z bardzo niskiej zawartości jodu w produktach leczniczych (np. Theracap131 zawiera ≤20 μg sodu jodku na kapsułkę), znacznie poniżej dziennego spożycia jodu z diety (40-500 μg/dobę). Brak jest jednak danych dotyczących toksyczności po wielokrotnym podaniu, wpływu na reprodukcję, a także właściwości mutagennych i rakotwórczych jodku sodu Na131I, co stanowi istotną lukę w ocenie bezpieczeństwa przedklinicznego.

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania jodku sodu – wprowadzenie

Jodek sodu (Na131I) jest substancją wykorzystywaną w medycynie nuklearnej zarówno w celach diagnostycznych, jak i terapeutycznych. Zawiera promieniotwórczy izotop jodu 131I, który rozpada się do stabilnego ksenonu-131, emitując promieniowanie gamma i beta. W kontekście bezpieczeństwa przedklinicznego dostępne dane są ograniczone, jednak można wyciągnąć pewne wnioski na podstawie charakterystyk produktów leczniczych zawierających tę substancję.1

Toksyczność ostra jodku sodu

W przypadku produktów zawierających jodek sodu Na131I toksyczność ostra jest uznawana za minimalną ze względu na niewielką ilość jodu w stosunku do dziennego spożycia z dietą. Ilość jodu zawarta w produktach leczniczych jest znacząco mniejsza w porównaniu z ilościami zwykle przyjmowanymi w pokarmie, które wynoszą od 40 do 500 μg na dobę. Z tego powodu nie istnieje realne ryzyko ostrego zatrucia jodem pochodzącym z tych produktów leczniczych.2 3 4

Przykładowo, w przypadku produktu Theracap131, każda kapsułka zawiera nie więcej niż 20 μg sodu jodku, co stanowi ilość znacząco mniejszą od dziennego spożycia jodu z pokarmem.5

Toksyczność po wielokrotnym podaniu

Dane dotyczące toksyczności jodku sodu po wielokrotnym podaniu są ograniczone. W dokumentacji produktów leczniczych zawierających jodek sodu Na131I, jednoznacznie wskazuje się na brak danych dotyczących toksyczności po wielokrotnym podaniu tej substancji.6 7 8

W przypadku produktu Vitreolent, zawierającego potasu jodek i sodu jodek, również nie prowadzono badań na zwierzętach dotyczących toksyczności ostrej i przewlekłej. Jednakże, w praktyce klinicznej nie stwierdzono występowania ostrych lub poważnych przypadków działań niepożądanych związanych ze stosowaniem tego produktu leczniczego.9

Wpływ na reprodukcję u zwierząt

Brak jest danych przedklinicznych dotyczących wpływu jodku sodu Na131I na reprodukcję u zwierząt. Charakterystyki produktów leczniczych zawierających tę substancję jednoznacznie wskazują na brak takich danych.10 11 12

Właściwości mutagenne jodku sodu

W badaniach przedklinicznych nie określono właściwości mutagennych jodku sodu Na131I. Dokumentacja produktów leczniczych zawierających tę substancję wskazuje na brak danych w tym zakresie.13 14 15

Właściwości rakotwórcze jodku sodu

Podobnie jak w przypadku właściwości mutagennych, brak jest danych przedklinicznych dotyczących właściwości rakotwórczych jodku sodu Na131I. Charakterystyki produktów leczniczych zawierających tę substancję jednoznacznie wskazują na brak takich danych.16 17 18

Wnioski dotyczące przedklinicznych danych bezpieczeństwa jodku sodu

Na podstawie dostępnych danych przedklinicznych można stwierdzić, że jodek sodu Na131I w ilościach stosowanych w produktach leczniczych nie stanowi istotnego zagrożenia pod względem toksyczności ostrej, gdyż ilość jodu jest znacząco mniejsza niż ilości przyjmowane w codziennej diecie (40-500 μg na dobę).19 20

Istnieje jednak istotna luka w danych przedklinicznych dotyczących toksyczności po wielokrotnym podaniu, wpływu na reprodukcję u zwierząt oraz właściwości mutagennych i rakotwórczych jodku sodu Na131I. W dokumentacji wszystkich analizowanych produktów leczniczych zawierających tę substancję jednoznacznie wskazuje się na brak takich danych.21 22 23

Warto zauważyć, że w przypadku produktu Vitreolent (zawierającego potasu jodek i sodu jodek), pomimo braku formalnych badań przedklinicznych, wieloletnia praktyka kliniczna nie wykazała występowania ostrych lub poważnych przypadków działań niepożądanych związanych ze stosowaniem tego produktu leczniczego, co pośrednio może wskazywać na akceptowalny profil bezpieczeństwa jodku sodu w tej postaci.24

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl