Dawkowanie i sposób podawania
Hemaglutynina włókienkowa

Dawkowanie i sposób podawania substancji hemaglutynina włókienkowa

Hemaglutynina włókienkowa to antygen krztuścowy będący składnikiem szczepionek przeciw krztuścowi (bezkomórkowych, złożonych), najczęściej występujący w połączeniu ze szczepionkami przeciw błonicy, tężcowi i czasem poliomyelitis (IPV). Dawkowanie tej substancji różni się w zależności od typu szczepionki, wieku pacjenta oraz zastosowania (szczepienie pierwotne, przypominające lub uzupełniające).^{1 2}

Zawartość hemaglutyniny włókienkowej w różnych szczepionkach

Ilość hemaglutyniny włókienkowej różni się w zależności od typu szczepionki i jej przeznaczenia (dla dzieci lub dla dorosłych):

• Szczepionki dla dorosłych i młodzieży (o zmniejszonej zawartości antygenów):
  • Adacel: 5 mikrogramów hemaglutyniny włókienkowej³
  • Adacel Polio: 5 mikrogramów hemaglutyniny włókienkowej⁴
  • Boostrix: 8 mikrogramów hemaglutyniny włókienkowej⁵
  • Boostrix Polio: 8 mikrogramów hemaglutyniny włókienkowej⁶
• Szczepionki dla dzieci (o pełnej zawartości antygenów):
  • Infanrix-IPV: 25 mikrogramów hemaglutyniny włókienkowej⁷
  • Pentaxim: 25 mikrogramów hemaglutyniny włókienkowej⁸
  • Tetraxim: 25 mikrogramów hemaglutyniny włókienkowej⁹

Dawkowanie szczepionek zawierających hemaglutynynę włókienkową

Dawkowanie szczepionek zawierających hemaglutynynę włókienkową jest zależne od wieku pacjenta, wskazania i typu szczepionki:

Dawkowanie u dzieci

Szczepienie pierwotne i uzupełniające dla szczepionek o pełnej zawartości antygenów:

• Infanrix-IPV: Pojedyncza dawka (0,5 ml), szczepienie pierwotne – 3 wstrzyknięcia z przerwami 1-2 miesięcznych, a następnie dawka uzupełniająca.¹⁰
• Pentaxim: 3 wstrzyknięcia w odstępach 1-2 miesięcy jako szczepienie pierwotne, następnie 1 wstrzyknięcie po roku po szczepieniu pierwotnym (zwykle pomiędzy 16 a 18 miesiącem życia).¹¹
• Tetraxim: Szczepienie pierwotne składa się z 2 dawek (podanych w odstępie co najmniej 2 miesięcy) lub z 3 dawek (podanych w odstępie co najmniej 1 miesiąca), a następnie dawka uzupełniająca od ukończenia 12. miesiąca życia.¹²

Szczepienie przypominające dla dzieci powyżej 4 lat:

• Tetraxim: Dzieciom w wieku od ukończenia 4. roku życia do ukończenia 13. roku życia należy podać pojedynczą dawkę (0,5 ml) w ramach szczepienia przypominającego.¹³
• Boostrix: Zalecana pojedyncza dawka (0,5 ml) u osób od 4 lat.¹⁴
• Boostrix Polio: Zalecana pojedyncza dawka (0,5 ml) u osób od 3 lat.¹⁵

Dawkowanie u młodzieży i dorosłych

Szczepienie przypominające dla szczepionek o zmniejszonej zawartości antygenów:

• Adacel: Jednorazowe wstrzyknięcie jednej dawki (0,5 ml) we wszystkich wskazanych grupach wiekowych.¹⁶
• Adacel Polio: Jednorazowe podanie jednej dawki (0,5 ml) we wszystkich wskazanych grupach wiekowych.¹⁷
• Boostrix: Zaleca się podanie pojedynczej dawki (0,5 ml) szczepionki.¹⁸
• Boostrix Polio: Zaleca się podanie pojedynczej dawki (0,5 ml) szczepionki.¹⁹

Powtórne szczepienia przypominające:

• Adacel i Adacel Polio: W celu wzmocnienia odporności przeciw błonicy, tężcowi i krztuścowi podawanie szczepionki można powtarzać w odstępach od 5 do 10 lat.^{20 21}
• Boostrix i Boostrix Polio: Powtórne szczepienia przeciwko błonicy, tężcowi i krztuścowi wykonywać należy w oficjalnie zalecanych odstępach czasowych (zwykle 10 lat).^{22 23}

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Kobiety w ciąży:

• Adacel i Adacel Polio: Można stosować u kobiet w ciąży podczas drugiego lub trzeciego trymestru ciąży, w celu zapewnienia biernej ochrony niemowląt przed krztuścem.^{24 25}
• Boostrix i Boostrix Polio: Można podawać kobietom ciężarnym w drugim i trzecim trymestrze ciąży.^{26 27}

Osoby o nieznanej historii szczepień lub z niepełnym cyklem szczepień:

• Adacel: Młodzieży i dorosłym o nieznanej historii szczepień lub którzy otrzymali niepełny cykl szczepienia podstawowego przeciw tężcowi lub błonicy, można podać jedną dawkę szczepionki, a następnie jedną dodatkową dawkę szczepionki zawierającej toksoid błoniczy i tężcowy (dT) miesiąc później, a trzecią dawkę 6 miesięcy po pierwszej.²⁸
• Adacel Polio: Młodzieży i dorosłym o nieznanej historii szczepień lub którzy otrzymali niepełny cykl szczepienia podstawowego toksoidem błoniczym lub tężcowym, można podać jedną dawkę szczepionki, a następnie jedną dodatkową dawkę szczepionki zawierającej toksoid błoniczy i tężcowy (dT) miesiąc później, a trzecią dawkę 6 miesięcy po pierwszej.²⁹
• Boostrix i Boostrix Polio: Mogą być stosowane jako część serii szczepień przeciwko błonicy, tężcowi i krztuścowi u młodzieży i osób dorosłych o nieznanej historii szczepień lub z nieukończonym cyklem szczepień. Zaleca się podanie dwóch dodatkowych dawek szczepionki zawierającej antygeny błonicy i tężca po 1 i 6 miesiącach od podania pierwszej dawki.^{30 31}

W przypadku zranień z ryzykiem tężca:

• Adacel i Adacel Polio: Można stosować w ramach postępowania z ranami niosącymi ryzyko zachorowania na tężec z lub bez jednoczesnego podania immunoglobuliny przeciwtężcowej.^{32 33}
• Boostrix i Boostrix Polio: Można podawać w ramach postępowania z ranami niosącymi ryzyko zachorowania na tężec u osób, które otrzymały wcześniej cykl szczepienia podstawowego toksoidem tężcowym, i u których istnieje wskazanie do szczepienia przypominającego przeciwko błonicy i krztuścowi. Równolegle należy podać immunoglobulinę przeciwtężcową, zgodnie z oficjalnymi zaleceniami.^{34 35}

Sposób podawania szczepionek zawierających hemaglutynynę włókienkową

Sposób podawania jest jednakowy dla wszystkich szczepionek zawierających hemaglutynynę włókienkową:

• Droga podania: Domięśniowo^{36 37 38 39 40 41 42}
• Miejsce podania:
  • U niemowląt i małych dzieci: Przednio-boczna część uda.^{43 44 45}
  • U dzieci starszych, młodzieży i dorosłych: Mięsień naramienny.^{46 47 48 49 50 51 52}
• Przeciwwskazania do podania w określone miejsca: Szczepionek nie należy podawać w pośladki.^{53 54}
• Przeciwwskazania do innych dróg podania: Nie należy wstrzykiwać śródskórnie lub podskórnie.^{55 56}
• Wyjątkowe sytuacje: Podawanie podskórne może być rozważone w wyjątkowych przypadkach.^{57 58}
• Bezwzględne przeciwwskazania: Nie należy podawać donaczyniowo.⁵⁹

Schemat dawkowania szczepionek zawierających hemaglutynynę włókienkową

Dodatkowe informacje dotyczące dawkowania

Szczepienia należy podawać zgodnie z oficjalnymi zaleceniami i (lub) lokalną praktyką dotyczącą stosowania szczepionek zawierających hemaglutynynę włókienkową.⁶⁰

Liczba i schemat podania dawek uzupełniających powinny być określone zgodnie z oficjalnymi zaleceniami.^{61 62}

Przed podaniem szczepionki, zwłaszcza w proszku i zawiesinie (jak Pentaxim), należy ją odpowiednio przygotować, zgodnie z instrukcjami zawartymi w charakterystyce produktu leczniczego.⁶³