Dawkowanie i sposób podawania
Formaldehyd
Formaldehyd występuje w śladowych ilościach jako pozostałość procesu wytwarzania w wielu szczepionkach, takich jak Act-HiB, Boostrix Polio, Fluarix Tetra, Infanrix-IPV oraz VaxigripTetra. Dawkowanie tych preparatów jest ściśle określone, np. Act-HiB podaje się w dawkach 0,5 ml według schematów zależnych od wieku (od 3 dawek u niemowląt do pojedynczej dawki u dzieci do 5 lat), natomiast Boostrix Polio i Infanrix-IPV stosuje się w pojedynczej dawce 0,5 ml u dzieci powyżej 3 lat i niemowląt odpowiednio. Szczepionki przeciw grypie Fluarix Tetra i VaxigripTetra podaje się domięśniowo w dawce 0,5 ml, z koniecznością podania drugiej dawki u dzieci poniżej 9 lat, które nie były wcześniej szczepione. Formaldehyd w tych preparatach nie jest składnikiem czynnym, a jedynie pozostałością produkcyjną, co należy uwzględnić podczas oceny ryzyka alergii i działań niepożądanych.
- Dawkowanie i sposób podawania formaldehydu
- Dawkowanie w szczepionce Act-HiB
- Dawkowanie w szczepionce Boostrix Polio
- Dawkowanie w szczepionce Fluarix Tetra
- Dawkowanie w szczepionce Infanrix-IPV
- Dawkowanie w szczepionce VaxigripTetra
- Dawkowanie w produkcie TRUE Test 36
- Szczegółowa tabela dawkowania formaldehydu w produktach leczniczych
- Zalecenia do uwzględnienia podczas wywiadu medycznego
Dawkowanie i sposób podawania formaldehydu
Formaldehyd jest substancją pomocniczą, która może występować w śladowych ilościach w różnych szczepionkach i produktach diagnostycznych. Stanowi on element procesu wytwarzania, a nie substancję czynną podawaną celowo w określonej dawce terapeutycznej. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące obecności formaldehydu w poszczególnych produktach leczniczych oraz zasady ich dawkowania.123
Dawkowanie w szczepionce Act-HiB
Act-HiB jest szczepionką zawierającą 10 mikrogramów polisacharydu otoczkowego Haemophilus influenzae typ b skoniugowanego z 18-30 mikrogramów toksoidu tężcowego w jednej dawce (0,5 ml). Szczepionka może zawierać śladowe ilości formaldehydu jako pozostałość procesu wytwarzania.4
Schemat dawkowania szczepionki Act-HiB:
- Do 6. miesiąca życia: 3 kolejne dawki po 0,5 ml podawane w odstępie 1 lub 2 miesięcy oraz dawka uzupełniająca (czwarta dawka) rok po trzeciej dawce5
- Między 6. a 12. miesiącem życia: 2 dawki po 0,5 ml podawane w odstępie 1 miesiąca oraz dawka uzupełniająca (0,5 ml) w 18. miesiącu życia6
- Od 1. do 5. roku życia: 1 dawka po 0,5 ml7
Sposób podawania: Domięśniowo (preferowane) lub głęboko podskórnie. Zaleca się podanie w środkową część przednio-bocznej powierzchni mięśnia czworogłowego uda u niemowląt i małych dzieci i w okolicę mięśnia naramiennego u starszych dzieci. Nie podawać donaczyniowo.8
Dawkowanie w szczepionce Boostrix Polio
Boostrix Polio to szczepionka przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi i poliomyelitis, która może zawierać śladowe ilości formaldehydu, neomycyny i polimyksyny, używanych w procesie wytwarzania.9
Dawkowanie: Zaleca się podanie pojedynczej dawki (0,5 ml) szczepionki. Boostrix Polio można stosować u osób w wieku od lat 3.10
Szczególne przypadki stosowania:
- Może być podawany kobietom ciężarnym w drugim i trzecim trymestrze ciąży, zgodnie z oficjalnymi zaleceniami11
- Może być stosowany jako część cyklu szczepień u młodzieży i osób dorosłych o nieznanej historii szczepień – zaleca się podanie dwóch dodatkowych dawek szczepionki zawierającej antygeny błonicy i tężca po 1 i 6 miesiącach od podania pierwszej dawki12
- Może być stosowany w ramach postępowania z ranami niosącymi ryzyko zachorowania na tężec, z równoczesnym podaniem immunoglobuliny przeciwtężcowej zgodnie z oficjalnymi zaleceniami13
Sposób podawania: Szczepionka Boostrix Polio powinna być podawana głęboko domięśniowo, najlepiej w okolice mięśnia naramiennego.14
Dawkowanie w szczepionce Fluarix Tetra
Fluarix Tetra to szczepionka przeciw grypie, która może zawierać śladowe ilości formaldehydu, gentamycyny siarczanu oraz innych substancji pomocniczych używanych w procesie wytwarzania.15
Dawkowanie:
- Dorośli: 0,5 ml16
- Dzieci od ukończenia 6. miesiąca życia: 0,5 ml17
- Dzieciom w wieku poniżej 9 lat, które nie były uprzednio szczepione przeciw grypie, należy podać drugą dawkę po upływie co najmniej 4 tygodni od podania pierwszej dawki18
Sposób podawania: Szczepionkę podaje się domięśniowo.19
Dawkowanie w szczepionce Infanrix-IPV
Infanrix-IPV to szczepionka przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi i poliomyelitis, która może zawierać śladowe ilości formaldehydu, neomycyny i polimyksyny używanych w procesie wytwarzania.20
Dawkowanie: Należy podać pojedynczą dawkę (0,5 ml) szczepionki.21
Sposób podawania: Infanrix-IPV powinien być podawany domięśniowo w mięsień naramienny, ale u bardzo małych dzieci szczepionkę można podawać w przednio-boczną część uda. Nie podawać donaczyniowo.22
Dawkowanie w szczepionce VaxigripTetra
VaxigripTetra to szczepionka przeciw grypie, która może zawierać pozostałości formaldehydu, neomycyny i octoxynolu-9, stosowanych podczas procesu wytwarzania.23
Dawkowanie:
- Dorośli: jedna dawka 0,5 ml24
- Dzieci od ukończenia 6. miesiąca życia do ukończenia 17. roku życia: jedna dawka 0,5 ml25
- Dzieciom w wieku poniżej 9 lat, które uprzednio nie były szczepione, należy podać drugą dawkę 0,5 ml po co najmniej 4 tygodniach26
Sposób podawania: Szczepionkę podaje się jako wstrzyknięcie domięśniowe lub podskórne. Preferowanymi miejscami podania domięśniowego są przednio-boczna część uda (lub mięsień naramienny, jeśli masa mięśniowa jest odpowiednia) u dzieci od ukończenia 6. miesiąca życia do ukończenia 35. miesiąca życia, lub mięsień naramienny u dzieci od 36. miesiąca życia i u dorosłych.27
Dawkowanie w produkcie TRUE Test 36
TRUE Test 36 jest plasterem do testów prowokacyjnych, który zawiera formaldehyd jako jedną z substancji testujących. W przeciwieństwie do szczepionek, formaldehyd w tym przypadku jest aktywną substancją testującą, a nie tylko pozostałością procesu produkcji.28
Dawka formaldehydu w produkcie TRUE Test 36: Zgodnie z charakterystyką produktu, płatek testowy nr 21 zawiera 180 mikrogramów formaldehydu na cm² (co odpowiada 146 mikrogramom na płatek). Należy zauważyć, że aktualnie preparat zawiera N-hydroksymetylo imid kwasu bursztynowego.29
Sposób podawania TRUE Test 36:
- Otworzyć opakowanie i wyjąć panel30
- Zdjąć folię chroniącą powierzchnię panelu. Wykonać to ostrożnie, by nie dotknąć testujących substancji31
- Nakleić plaster na górną część pleców pacjenta lub jeżeli jest wskazane na zewnętrzną cześć ramienia32
- Plaster powinien pozostawać na skórze przez 48 godzin33
- Po tym okresie test jest usuwany. Reakcje należy ocenić po 30 minutach po usunięciu plastra i ponownie po 1-2 dniach34
- Formaldehyd może powodować reakcje, które ujawniają się dopiero po 4-5 dniach po aplikacji testu. Należy zweryfikować opóźnioną reakcję podczas dodatkowej wizyty u lekarza w 5-7 dniu35
TRUE Test 36 jest zalecany do stosowania wyłącznie u dorosłych, ponieważ nie określono bezpieczeństwa stosowania i skuteczności TRUE Testu 36 u dzieci.36
Szczegółowa tabela dawkowania formaldehydu w produktach leczniczych
| Nazwa produktu | Postać | Zawartość formaldehydu | Grupa wiekowa | Dawkowanie | Droga podania |
|---|---|---|---|---|---|
| Act-HiB | Proszek i rozpuszczalnik do sporządzania roztworu do wstrzykiwań | Śladowe ilości (pozostałość procesu wytwarzania) |
|
|
Domięśniowo (preferowane) lub głęboko podskórnie |
| Boostrix Polio | Zawiesina do wstrzykiwań w ampułko-strzykawce | Śladowe ilości (pozostałość procesu wytwarzania) | Od 3. roku życia | Pojedyncza dawka 0,5 ml | Głęboko domięśniowo, najlepiej w okolice mięśnia naramiennego |
| Fluarix Tetra | Zawiesina do wstrzykiwań w ampułko-strzykawce | Śladowe ilości (pozostałość procesu wytwarzania) |
|
|
Domięśniowo |
| Infanrix-IPV | Zawiesina do wstrzykiwań w ampułkostrzykawce | Śladowe ilości (pozostałość procesu wytwarzania) | Dzieci (brak dokładnych danych o grupie wiekowej) | Pojedyncza dawka 0,5 ml | Domięśniowo w mięsień naramienny (u małych dzieci w przednio-boczną część uda) |
| VaxigripTetra | Zawiesina do wstrzykiwań w ampułko-strzykawce | Śladowe ilości (pozostałość procesu wytwarzania) |
|
|
Domięśniowo lub podskórnie |
| TRUE Test 36 | Plaster do prób prowokacyjnych | 180 mikrogramów/cm² (146 mikrogramów/płatek)* | Wyłącznie dorośli | Aplikacja na 48 godzin, ocena po 30 min od usunięcia oraz po 1-2 dniach. Weryfikacja opóźnionej reakcji w 5-7 dniu | Aplikacja na skórę (górna część pleców lub zewnętrzna część ramienia) |
* Aktualnie preparat zawiera N-hydroksymetylo imid kwasu bursztynowego37
Zalecenia do uwzględnienia podczas wywiadu medycznego
Podczas wywiadu medycznego przed podaniem produktów zawierających formaldehyd, należy zwrócić szczególną uwagę na następujące aspekty:
Wywiad alergiczny
Konieczne jest zebranie dokładnego wywiadu dotyczącego reakcji alergicznych, szczególnie na formaldehyd, który może występować w wielu produktach codziennego użytku. W przypadku podejrzenia alergii na formaldehyd, można rozważyć wykonanie testu diagnostycznego TRUE Test 36, który zawiera formaldehyd jako jedną z substancji testujących.38
Wywiad szczepionkowy
Konieczne jest zebranie dokładnego wywiadu dotyczącego wcześniejszych szczepień oraz ewentualnych niepożądanych reakcji poszczepiennych. Jest to szczególnie istotne w przypadku dzieci poniżej 9 lat, dla których schemat dawkowania szczepionek przeciw grypie (Fluarix Tetra, VaxigripTetra) zależy od historii wcześniejszych szczepień.3940
Postępowanie z ranami
W przypadku ran niosących ryzyko zachorowania na tężec, szczepionka Boostrix Polio może być podana osobom, które otrzymały wcześniej cykl szczepienia podstawowego toksoidem tężcowym. Konieczne jest równoległe podanie immunoglobuliny przeciwtężcowej, zgodnie z oficjalnymi zaleceniami.41
Ciąża
W przypadku kobiet ciężarnych, szczepionka Boostrix Polio może być podawana w drugim i trzecim trymestrze ciąży, zgodnie z oficjalnymi zaleceniami.42
Kontakt z chorym na inwazyjną chorobę wywołaną przez Haemophilus influenzae typ b
W przypadku kontaktu z pacjentem z inwazyjną chorobą wywołaną przez Haemophilus influenzae typ b (np. rodzeństwo lub inne dzieci, które miały kontakt z chorym) należy zastosować szczepienie Act-HiB zgodnie ze schematem dla wieku dziecka, które miało kontakt, zgodnie z oficjalnymi zaleceniami. Osoba chorująca (ang. index case) musi także być zaszczepiona.43
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania