rozpad białek

Rozpad białek, znany również jako proteoliza lub degradacja białek, jest kluczowym procesem biologicznym polegającym na rozszczepieniu wiązań peptydowych w białkach przez enzymy proteolityczne, zwane proteazami. Jest to niezbędny element homeostazy komórkowej, zapewniający kontrolę jakości białek oraz regulację ich stężenia w organizmie.

W organizmie człowieka rozpad białek zachodzi w kilku systemach, z których najważniejsze to system ubikwityna-proteasom oraz degradacja lizosomalna. System ubikwityna-proteasom selektywnie znakuje białka przeznaczone do degradacji przez dołączanie łańcuchów ubikwityny, a następnie kompleks proteasomu 26S rozpoznaje i degraduje te białka. Z kolei degradacja lizosomalna obejmuje rozkład białek w kwaśnym środowisku lizosomów przy udziale hydrolaz.

Zaburzenia procesu rozpadu białek mają istotne znaczenie w patogenezie wielu chorób. Nieprawidłowa akumulacja białek może prowadzić do chorób neurodegeneracyjnych, takich jak choroba Alzheimera, Parkinsona czy Huntingtona. Z drugiej strony, nadmierna degradacja białek może być związana z procesami nowotworowymi czy atrofią mięśniową. W praktyce klinicznej modulacja systemów degradacji białek stanowi obiecujący cel terapeutyczny, czego przykładem są inhibitory proteasomu stosowane w leczeniu szpiczaka mnogiego.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl