Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Formaldehyd
Formaldehyd, stosowany w procesie produkcji wielu szczepionek (m.in. przeciw grypie, błonicy, tężcowi, krztuścowi, Haemophilus influenzae typ b) oraz w plastrach diagnostycznych TRUE Test 36, występuje w gotowych produktach leczniczych w śladowych ilościach. Dane przedkliniczne, obejmujące badania toksyczności ostrej, toksyczności po podaniu wielokrotnym oraz tolerancji miejscowej, nie wykazały istotnego zagrożenia dla człowieka. Szczegółowe analizy bezpieczeństwa szczepionek takich jak Infanrix-IPV, Boostrix Polio, Fluarix Tetra, VaxigripTetra oraz plastrów TRUE Test 36 potwierdziły brak niekorzystnych reakcji miejscowych oraz toksycznego wpływu na reprodukcję i rozwój zarodkowo-płodowy, nawet przy ekspozycji na formaldehyd w stężeniu do 180 µg/cm² (146 µg/płatek w przypadku TRUE Test 36).
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania formaldehydu
Formaldehyd jest związkiem wykorzystywanym w procesie wytwarzania wielu szczepionek, w tym szczepionek przeciw grypie, błonicy, tężcowi, krztuścowi, Haemophilus influenzae typ b oraz plastrów diagnostycznych do testów prowokacyjnych. Substancja ta występuje w śladowych ilościach w gotowych produktach leczniczych, co znajduje odzwierciedlenie w danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa jej stosowania.1 2 3 4 5
Toksyczność ostra i przewlekła
Dane niekliniczne pochodzące z konwencjonalnych badań farmakologicznych dotyczących toksyczności ostrej, toksyczności po podaniu wielokrotnym oraz tolerancji miejscowej dla produktów zawierających formaldehyd nie ujawniają żadnego szczególnego zagrożenia dla człowieka. Badania obejmowały ocenę bezpieczeństwa stosowania pod kątem toksyczności ostrej i przewlekłej, co potwierdzono w przypadku wszystkich analizowanych preparatów.6 7 8
W przypadku szczepionki Infanrix-IPV, przeprowadzone badania niekliniczne obejmujące ocenę bezpieczeństwa stosowania, swoistej toksyczności oraz zgodności składników, w tym formaldehydu, nie wykazały żadnego szczególnego zagrożenia dla pacjentów.9
Tolerancja miejscowa
Badania tolerancji miejscowej formaldehydu w składzie szczepionek nie wykazały niepokojących reakcji w miejscu podania, które mogłyby stanowić przeciwwskazanie do stosowania produktów zawierających śladowe ilości tej substancji. Odpowiednia tolerancja miejscowa została potwierdzona zarówno dla szczepionek przeciw grypie (VaxigripTetra, Fluarix Tetra), jak i dla innych preparatów zawierających formaldehyd.10 11
Wpływ na rozrodczość i rozwój
W przypadku szczepionki Boostrix Polio, zawierającej śladowe ilości formaldehydu, przeprowadzono kompleksowe badania toksycznego wpływu na reprodukcję, obejmujące ocenę wpływu na płodność, rozwój zarodkowo-płodowy oraz rozwój pourodzeniowy. Dane niekliniczne uzyskane dla tego preparatu nie wskazują na szczególne zagrożenie dla człowieka w odniesieniu do płodności samic szczurów i królików.12
Badania przeprowadzone na ciężarnych samicach szczurów i królików nie wykazały szkodliwego wpływu na rozwój zarodkowo-płodowy. Ponadto, ocena przebiegu porodu oraz rozwoju po urodzeniu (aż do zakończenia laktacji) u szczurów również nie ujawniła żadnych niepokojących sygnałów dotyczących bezpieczeństwa.13
Podobne wyniki uzyskano w badaniach szczepionek przeciw grypie (Fluarix Tetra, VaxigripTetra), które potwierdziły brak toksycznego wpływu śladowych ilości formaldehydu na rozrodczość i rozwój potomstwa.14 15
Szczególne badania bezpieczeństwa
W przypadku niektórych alergenów zawierających formaldehyd, jak w przypadku TRUE Test 36, dane przedkliniczne nie wskazują na ryzyko działania toksycznego, pomimo faktu, że w badaniach na zwierzętach wykazano, że niektóre testowane alergeny mogą wykazywać działanie rakotwórcze. Jednakże biorąc pod uwagę wielkość dawek, czas ekspozycji i inne przypadki ekspozycji na te same alergeny, uważa się, że obserwacje te nie stanowią dodatkowego istotnego ryzyka po zastosowaniu produktu w praktyce klinicznej.16
W plastrach TRUE Test 36, formaldehyd występuje w postaci N-hydroksymetylo imidu kwasu bursztynowego, w stężeniu 180 mikrogramów/cm² (146 mikrogramów/płatek). Pomimo tego stężenia, dane przedkliniczne potwierdzają bezpieczeństwo stosowania produktu.17
Ogólne wnioski z badań przedklinicznych
Podsumowując dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania formaldehydu w produktach leczniczych, należy podkreślić, że konwencjonalne badania farmakologiczne obejmujące toksyczność ostrą, toksyczność po podaniu wielokrotnym, tolerancję miejscową oraz wpływ na reprodukcję i rozwój, nie wykazały szczególnego zagrożenia dla człowieka.18 19 20 21 22
Śladowe ilości formaldehydu obecne w gotowych produktach leczniczych, takich jak szczepionki Act-HIB, Boostrix Polio, Fluarix Tetra, Infanrix-IPV, VaxigripTetra oraz w plastrach diagnostycznych TRUE Test 36, nie stanowią zagrożenia dla bezpieczeństwa pacjentów, co zostało potwierdzone w licznych badaniach przedklinicznych przeprowadzonych na różnych modelach zwierzęcych.
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania