Właściwości farmakodynamiczne
Eltrombopag

Eltrombopag, będący doustnym, niepeptydowym agonistą receptora trombopoetyny (TPO-R), wykazuje unikalny mechanizm działania poprzez interakcję z przezbłonową domeną TPO-R, co prowadzi do aktywacji kaskad sygnałowych indukujących proliferację i różnicowanie megakariocytów w szpiku kostnym. W przeciwieństwie do endogennej trombopoetyny, eltrombopag wiąże się z innym miejscem na receptorze, nie konkurując bezpośrednio o miejsce wiązania, co skutkuje aktywacją podobnych, lecz nie identycznych szlaków sygnałowych. Substancja ta jest stosowana w leczeniu pierwotnej małopłytkowości immunologicznej (ITP) u dorosłych pacjentów, szczególnie u tych, którzy nie odpowiedzieli na leczenie pierwszego rzutu lub doświadczyli nawrotu choroby.

Właściwości farmakodynamiczne eltrombopagu

Eltrombopag, substancja czynna zawarta w produkcie leczniczym Eltrombopag Glenmark, jest doustnym, niepeptydowym agonistą receptora trombopoetyny, należącym do grupy farmakoterapeutycznej leków przeciwkrwotocznych, podgrupy innych leków hemostatycznych działających ogólnie (kod ATC: B02BX05). 1

Mechanizm działania

Trombopoetyna (TPO) pełni kluczową rolę jako główna cytokina zaangażowana w regulację megakariopoezy i wytwarzania płytek krwi, będąc endogennym ligandem dla receptora trombopoetyny (TPO-R). Eltrombopag działa poprzez interakcję z przezbłonową domeną ludzkiego receptora trombopoetyny, co inicjuje kaskady sygnałowe podobne, ale nie identyczne, do tych wyzwalanych przez endogenną trombopoetynę. W rezultacie dochodzi do indukcji proliferacji i różnicowania komórek progenitorowych w szpiku kostnym. 2

Warto podkreślić, że działanie eltrombopagu różni się od działania endogennej trombopoetyny, mimo że docelowy receptor jest ten sam. Substancja ta nie konkuruje bezpośrednio z endogenną trombopoetyną o miejsce wiązania z receptorem, lecz oddziałuje na inny fragment przezbłonowej domeny receptora, co prowadzi do aktywacji podobnych, ale nie identycznych szlaków sygnałowych wewnątrzkomórkowych. 3

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania

Badania dotyczące małopłytkowości immunologicznej (pierwotnej)

Skuteczność i bezpieczeństwo stosowania eltrombopagu u dorosłych pacjentów z wcześniej leczoną pierwotną małopłytkowością immunologiczną (ITP) zostały kompleksowo ocenione w szeregu badań klinicznych. Program badawczy obejmował zarówno badania randomizowane, kontrolowane placebo, prowadzone metodą podwójnie ślepej próby (fazy III), jak i badania otwarte: 4

  • Dwa randomizowane badania III fazy, kontrolowane placebo, prowadzone metodą podwójnie ślepej próby:
    • RAISE (TRA102537)
    • TRA100773B
  • Dwa badania otwarte:
    • REPEAT (TRA108057)
    • EXTEND (TRA105325)

5

Całkowita liczba pacjentów z pierwotną małopłytkowością immunologiczną, którzy otrzymywali eltrombopag w ramach tych badań, była znacząca: 277 pacjentów leczono przez co najmniej 6 miesięcy, a 202 pacjentów kontynuowało leczenie przez co najmniej rok. 6

Dodatkowo, przeprowadzono badanie II fazy TAPER (CETB115J2411) z jedną grupą badaną, które miało na celu ocenę bezpieczeństwa i skuteczności eltrombopagu oraz jego zdolności do wywoływania trwałej odpowiedzi po zakończeniu leczenia. Badanie objęło 105 dorosłych pacjentów z ITP, u których doszło do nawrotu choroby lub u których nie wystąpiła odpowiedź na leczenie pierwszego rzutu kortykosteroidami. 7

Badania kontrolowane placebo, przeprowadzone metodą podwójnie ślepej próby

Szczególnie istotne jest badanie RAISE, w którym wzięło udział 197 pacjentów z pierwotną małopłytkowością immunologiczną. Pacjentów randomizowano w stosunku 2:1 do grup otrzymujących eltrombopag (n=135) lub placebo (n=62). 8

Randomizację stratyfikowano uwzględniając trzy kluczowe czynniki:

  • Status splenektomii
  • Leczenie pierwotnej małopłytkowości immunologicznej stosowane w momencie rozpoczęcia badania
  • Początkową liczbę płytek krwi

9

W badaniu RAISE zastosowano indywidualne dostosowanie dawki eltrombopagu. Wszyscy pacjenci rozpoczynali leczenie od dawki 50 mg, która następnie była modyfikowana na podstawie liczby płytek krwi w ciągu 6-miesięcznego okresu leczenia. Zauważalna była zróżnicowana dystrybucja dawek stosowanych od dnia 29. do zakończenia leczenia: 10

Dawka eltrombopagu Odsetek pacjentów
≤25 mg 15-28%
50 mg (dawka początkowa) 19-56%*
75 mg 29-53%

* Wartość obliczona na podstawie danych o pozostałych grupach dawkowania

11

  1. 18.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl