Właściwości farmakokinetyczne
Anastrozol

Właściwości farmakokinetyczne anastrozolu

Anastrozol jest substancją aktywną o specyficznych właściwościach farmakokinetycznych, które mają znaczenie dla jego skuteczności klinicznej. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis charakterystyki farmakokinetycznej tej substancji, z uwzględnieniem procesów wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i eliminacji, a także różnic w poszczególnych grupach pacjentów.¹

Wchłanianie

Anastrozol charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z przewodu pokarmowego. Maksymalne stężenie substancji w osoczu występuje zwykle w ciągu 2 godzin od przyjęcia leku na czczo.^{2 3}

Przyjmowanie pokarmu wywiera wpływ na parametry wchłaniania anastrozolu – nieznacznie zmniejsza szybkość wchłaniania, jednak nie wpływa na stopień wchłaniania substancji. Ta niewielka zmiana w szybkości wchłaniania nie ma istotnego klinicznie wpływu na stężenie anastrozolu w osoczu w stanie stacjonarnym przy podawaniu leku raz na dobę.^{4 5}

Po siedmiu dniach regularnego podawania anastrozolu raz na dobę, stężenie leku w osoczu osiąga około 90-95% stężenia w stanie stacjonarnym, a kumulacja jest 3 do 4 razy większa niż po podaniu pojedynczej dawki.^{6 7}

Nie ma dowodów na to, aby parametry farmakokinetyczne anastrozolu zależały od czasu podawania lub wielkości dawki.^{8 9}

Dystrybucja

Anastrozol wiąże się z białkami osocza w ograniczonym stopniu – tylko w 40%.^{10 11} Ta stosunkowo niska zdolność wiązania z białkami oznacza, że większa część anastrozolu krąży we krwi w postaci wolnej, gotowej do działania farmakologicznego i metabolizmu.

Metabolizm i eliminacja

Anastrozol charakteryzuje się powolną eliminacją z organizmu – jego okres półtrwania w osoczu wynosi od 40 do 50 godzin.^{12 13}

U kobiet po menopauzie anastrozol podlega intensywnemu metabolizmowi. Mniej niż 10% podanej dawki wydalane jest z moczem w postaci niezmienionej w ciągu 72 godzin od przyjęcia.^{14 15}

Metabolizm anastrozolu przebiega na drodze kilku procesów:¹⁶

• N-dealkilacji
• hydroksylacji
• glukuronidacji

¹⁷

Metabolity powstałe w wyniku tych przemian są wydalane głównie z moczem.¹⁸ Głównym metabolitem anastrozolu występującym w osoczu jest triazol, który – co istotne z punktu widzenia mechanizmu działania leku – nie hamuje aktywności aromatazy.^{19 20}

Wpływ zaburzeń czynności narządów wydalniczych

Zaburzenia czynności wątroby

W przypadku pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby obserwuje się zmienione parametry farmakokinetyczne anastrozolu. U ochotników ze stabilną marskością wątroby klirens (CL/F) anastrozolu po podaniu doustnym był o około 30% niższy niż u osób zdrowych z grupy kontrolnej (badanie 1033IL/0014).^{21 22}

Pomimo zmniejszonego klirensu, stężenia anastrozolu w osoczu u osób z marskością wątroby były podobne do obserwowanych u zdrowych ochotników.^{23 24}

Stężenia anastrozolu w osoczu obserwowane podczas długoterminowych badań skuteczności u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby były porównywalne do stężeń obserwowanych u pacjentów bez zaburzeń czynności wątroby.^{25 26}

Zaburzenia czynności nerek

W badaniu 1033IL/0018 u ochotników z ciężką niewydolnością nerek (GFR<30 ml/min) klirens anastrozolu po podaniu doustnym nie różnił się od klirensu u osób zdrowych.^{27 28}

Wyjaśnieniem tego zjawiska jest fakt, że anastrozol eliminowany jest głównie na drodze metabolizmu wątrobowego, a nie przez wydalanie nerkowe.²⁹

Stężenia anastrozolu w osoczu obserwowane u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek podczas długoterminowych badań skuteczności były podobne do stężeń obserwowanych u osób bez takich zaburzeń.^{30 31}

Należy jednak zaznaczyć, że u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek anastrozol powinien być stosowany ostrożnie.^{32 33}

Farmakokinetyka w specjalnych grupach pacjentów

Wpływ wieku

U kobiet po menopauzie farmakokinetyka anastrozolu nie zależy od wieku.^{34 35}

Dzieci i młodzież

Badania farmakokinetyczne wykazały różnice w metabolizmie anastrozolu u dzieci i młodzieży w porównaniu do dorosłych. W grupie chłopców z ginekomastią w okresie pokwitania (10-17 lat) anastrozol był szybko wchłaniany, rozlegle dystrybuowany i wydalany powoli, a jego okres półtrwania wynosił około 2 dni, co jest znacząco krótsze niż u dorosłych kobiet po menopauzie.^{36 37}

U dziewcząt (3-10 lat) zaobserwowano mniejszy klirens anastrozolu niż u starszych chłopców, co skutkowało większą ekspozycją na substancję czynną.^{38 39}

Podobnie jak u chłopców, u dziewcząt anastrozol był rozlegle dystrybuowany i wydalany powoli.^{40 41}

Parametry farmakokinetyczne anastrozolu