Przedawkowanie
Vicks AntiGrip Complex 500 mg + 200 mg + 10 mg

Vicks AntiGrip Complex zawiera paracetamol (500 mg), gwajafenezynę (200 mg) oraz fenylefryny chlorowodorek (10 mg), a przedawkowanie każdej z tych substancji może prowadzić do poważnych, potencjalnie zagrażających życiu objawów. Szczególnie niebezpieczne jest przedawkowanie paracetamolu, które u dorosłych występuje przy dawce ≥10 g, a u pacjentów z czynnikami ryzyka (np. osoby starsze, dzieci, kobiety w ciąży, chorzy na wątrobę, przewlekli alkoholicy) już przy dawce ≥5 g, prowadząc do hepatotoksyczności i niewydolności wątroby. Objawy zatrucia paracetamolem mają charakter dwufazowy: w ciągu pierwszych 24 godzin pojawiają się nudności, wymioty, ból brzucha, a w okresie 12-72 godzin dochodzi do wzrostu transaminaz, bilirubiny i wydłużenia czasu protrombinowego, co może skutkować encefalopatią, krwotokami, hipoglikemią, obrzękiem mózgu i śpiączką. Fenylefryna może wywołać nadciśnienie, drgawki, zaburzenia rytmu serca i zapaść sercowo-naczyniową, natomiast gwajafenezyna w dużych dawkach powoduje zaburzenia neurologiczne i depresję oddechową, a długotrwałe stosowanie może prowadzić do kamicy nerkowej.

Pobierz ChPL PDF Vicks AntiGrip Complex – Proszek do sporządzania roztworu doustnego – 500 mg + 200 mg + 10 mg
  1. Przedawkowanie leku Vicks AntiGrip Complex
    1. Grupy szczególnego ryzyka
    2. Czynniki ryzyka uszkodzenia wątroby
  2. Objawy przedawkowania
    1. Objawy przedawkowania paracetamolu
    2. Objawy przedawkowania fenylefryny
    3. Objawy przedawkowania gwajafenezyny
  3. Postępowanie w przypadku przedawkowania
    1. Postępowanie w przedawkowaniu paracetamolu
    2. Postępowanie w przedawkowaniu fenylefryny
    3. Postępowanie w przedawkowaniu gwajafenezyny
  4. Tabela objawów przedawkowania
    1. Kolejne rozdziały
Wskazania
  1. ból o nasileniu łagodnym do umiarkowanego
  2. dreszcze
  3. gorączka
  4. grypa
  5. kaszel produktywny
  6. przekrwienie błony śluzowej nosa
  7. przeziębienie
Substancja czynna
  1. fenylefryna
  2. gwajafenezyna
  3. paracetamol
Kategoria leku
  1. leki przeciwbólowe
  2. leki przeciwgorączkowe
  3. leki sympatykomimetyczne
  4. leki wykrztuśne
  5. leki złożone na przeziębienie i grypę

Przedawkowanie leku Vicks AntiGrip Complex

Vicks AntiGrip Complex jest złożonym produktem leczniczym zawierającym trzy substancje czynne: paracetamol (500 mg), gwajafenezynę (200 mg) oraz fenylefryny chlorowodorek (10 mg). Każda z tych substancji w przypadku przedawkowania może wywoływać odmienne i potencjalnie zagrażające życiu objawy. Szczególnie istotne jest monitorowanie objawów związanych z przedawkowaniem paracetamolu, który może powodować nieodwracalne uszkodzenie wątroby.1

Grupy szczególnego ryzyka

Zwiększone ryzyko wystąpienia ciężkich następstw przedawkowania Vicks AntiGrip Complex dotyczy przede wszystkim:

W tych grupach przedawkowanie może prowadzić do zgonu, nawet przy niższych dawkach niż u osób bez czynników ryzyka.2

Czynniki ryzyka uszkodzenia wątroby

Uszkodzenie wątroby u dorosłych może wystąpić po zastosowaniu paracetamolu w dawce 10 g lub większej. Jednakże, u pacjentów z czynnikami ryzyka, już dawka 5 g może prowadzić do hepatotoksyczności. Szczególne ryzyko dotyczy pacjentów, którzy:3

W tych grupach pacjentów ryzyko hepatotoksyczności jest znacząco podwyższone.4

Objawy przedawkowania

Objawy przedawkowania Vicks AntiGrip Complex są związane z poszczególnymi składnikami produktu i mogą się manifestować z różnym nasileniem w zależności od przyjętej dawki oraz czasu, jaki upłynął od przyjęcia leku.5

Objawy przedawkowania paracetamolu

Zatrucie paracetamolem ma charakter dwufazowy. W ciągu pierwszych 24 godzin po przyjęciu leku objawy mogą obejmować:

  • Bladość
  • Nudności i wymioty
  • Jadłowstręt
  • Ból brzucha

Uszkodzenie wątroby może rozwinąć się w okresie od 12 do 72 godzin po zażyciu leku i objawia się:

W przebiegu zatrucia mogą wystąpić również zaburzenia metabolizmu glukozy i kwasica metaboliczna. W ciężkich przypadkach niewydolność wątroby może prowadzić do:

  • Encefalopatii
  • Krwotoków
  • Hipoglikemii
  • Obrzęku mózgu
  • Śpiączki
  • Zgonu

Ostra niewydolność nerek z ostrą martwicą kanalików nerkowych może rozwinąć się nawet przy braku ciężkiego uszkodzenia wątroby, manifestując się bólem w okolicy lędźwiowej, krwiomoczem oraz białkomoczem. Inne potencjalne powikłania obejmują zaburzenia rytmu serca i zapalenie trzustki.6

Objawy przedawkowania fenylefryny

Przedawkowanie fenylefryny chlorowodorku może skutkować następującymi objawami:

  • Drażliwość
  • Ból głowy (może być objawem nadciśnienia)
  • Drgawki
  • Kołatanie serca
  • Parestezje (zaburzenia czucia)
  • Wymioty
  • Podwyższone ciśnienie krwi z towarzyszącą odruchową bradykardią i zaburzeniami rytmu serca

W ciężkim przedawkowaniu może dojść do poważnego zwężenia naczyń obwodowych i trzewnych, skutkującego zapaścią sercowo-naczyniową, charakteryzującą się:

  • Ciężką bradykardią
  • Zmniejszonym wyrzutem serca
  • Redukcją przepływu krwi do kluczowych narządów

Objawy te stanowią bezpośrednie zagrożenie życia i wymagają natychmiastowej interwencji medycznej.7

Objawy przedawkowania gwajafenezyny

Przedawkowanie gwajafenezyny wykazuje różne nasilenie objawów w zależności od przyjętej dawki:

  • Przy niewielkim lub umiarkowanym przedawkowaniu:
    • Zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego
    • Zawroty głowy
    • Senność
    • Zaburzenia żołądkowo-jelitowe
  • Przy bardzo dużych dawkach:
    • Pobudzenie
    • Dezorientacja
    • Depresja oddechowa

Dodatkowo, u pacjentów przyjmujących duże ilości produktów zawierających gwajafenezynę przez dłuższy czas, może dojść do tworzenia się kamieni nerkowych.8

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Leczenie przedawkowania Vicks AntiGrip Complex wymaga kompleksowego podejścia, dostosowanego do specyfiki zatrucia poszczególnymi składnikami preparatu.9

Postępowanie w przedawkowaniu paracetamolu

Kluczowe znaczenie ma szybka interwencja, nawet przy braku wczesnych objawów klinicznych. Pacjenta należy natychmiast skierować do szpitala, ponieważ początkowe objawy mogą być ograniczone do nudności i wymiotów, nie odzwierciedlając ciężkości zatrucia i ryzyka uszkodzenia narządów.10

Zalecane postępowanie obejmuje:

  1. Podanie węgla aktywowanego w ciągu 2 godzin od spożycia
  2. Oznaczenie stężenia paracetamolu w osoczu po 4 godzinach od połknięcia (wcześniejsze pomiary nie są wiarygodne)
  3. Zastosowanie antidotum:
    • N-acetylocysteina – podawana dożylnie według ustalonego schematu dawkowania
    • Metionina – alternatywa przy braku możliwości natychmiastowego transportu do szpitala

Najwyższą skuteczność ochronną uzyskuje się, podając antidotum w ciągu 8 godzin od spożycia paracetamolu, jednak można je stosować do 24 godzin po przyjęciu, z malejącą skutecznością po upływie tego czasu. W przypadku niepewności co do momentu zażycia paracetamolu, należy niezwłocznie podać N-acetylocysteinę.11

W przypadku pacjentów z objawami ciężkiej niewydolności wątroby po upływie ponad 24 godzin od połknięcia, zaleca się konsultację z oddziałem toksykologicznym lub oddziałem leczenia chorób wątroby.12

Postępowanie w przedawkowaniu fenylefryny

Leczenie przedawkowania fenylefryny obejmuje:

  • Leczenie objawowe
  • Ogólne leczenie podtrzymujące
  • Opanowanie nadciśnienia tętniczego przy użyciu antagonistów receptorów alfa, np. fentolaminy podawanej dożylnie
  • W przypadku bradykardii można podać atropinę w celu zwiększenia częstości akcji serca, jeśli samo obniżenie ciśnienia krwi nie przynosi pożądanego efektu odruchowego

Kluczowe jest monitorowanie funkcji układu sercowo-naczyniowego i szybka interwencja w przypadku wystąpienia zapaści krążeniowej.13

Postępowanie w przedawkowaniu gwajafenezyny

Postępowanie w przypadku przedawkowania gwajafenezyny jest głównie objawowe i obejmuje:

  • Płukanie żołądka (w przypadku niedawnego spożycia)
  • Ogólne leczenie podtrzymujące
  • Monitorowanie funkcji oddechowej w przypadku dużego przedawkowania, ze względu na ryzyko depresji oddechowej

Dodatkowo należy obserwować pacjenta pod kątem objawów neurologicznych, takich jak senność, zawroty głowy lub pobudzenie.14

Tabela objawów przedawkowania

Substancja czynna Dawka toksyczna Objawy przedawkowania Postępowanie
Paracetamol Dorośli: ≥10 g
Z czynnikami ryzyka: ≥5 g		 0-24 h: bladość, nudności, wymioty, jadłowstręt, ból brzucha
12-72 h: zwiększenie poziomu transaminaz, bilirubiny, wydłużenie czasu protrombinowego
Ciężkie zatrucie: niewydolność wątroby, encefalopatia, krwotoki, hipoglikemia, obrzęk mózgu, śpiączka
Powikłania: ostra niewydolność nerek, martwica kanalików nerkowych, zaburzenia rytmu serca, zapalenie trzustki 		1. Natychmiastowe skierowanie do szpitala
2. Węgiel aktywowany (do 2h po spożyciu)
3. Oznaczenie stężenia w osoczu po 4h
4. N-acetylocysteina dożylnie (najskuteczniejsza do 8h po spożyciu)
5. Alternatywnie metionina doustnie
Fenylefryny chlorowodorek Nie określono jednoznacznie Łagodne/umiarkowane: drażliwość, ból głowy, drgawki, kołatanie serca, parestezje, wymioty, nadciśnienie z bradykardią, zaburzenia rytmu
Ciężkie: zwężenie naczyń obwodowych i trzewnych, zapaść sercowo-naczyniowa, ciężka bradykardia, zmniejszony wyrzut serca 		1. Leczenie objawowe i podtrzymujące
2. Kontrola nadciśnienia antagonistą receptorów alfa (fentolaminą dożylnie)
3. W przypadku utrzymującej się bradykardii podanie atropiny
Gwajafenezyna Nie określono jednoznacznie Łagodne/umiarkowane: zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, senność, zaburzenia żołądkowo-jelitowe
Duże dawki: pobudzenie, dezorientacja, depresja oddechowa
Długotrwałe stosowanie dużych dawek: kamienie nerkowe 		1. Leczenie objawowe
2. Płukanie żołądka (przy niedawnym spożyciu)
3. Ogólne leczenie podtrzymujące
4. Monitorowanie funkcji oddechowej

Niezależnie od rodzaju przedawkowania, kluczową rolę odgrywa czas interwencji. Wczesne rozpoznanie przedawkowania i szybkie wdrożenie odpowiedniego leczenia w warunkach szpitalnych znacząco poprawia rokowanie pacjenta.15

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 15.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl