Przeciwwskazania stosowania leku Vicks AntiGrip Complex

Vicks AntiGrip Complex, zawierający w jednej saszetce 500 mg paracetamolu, 200 mg gwajafenezyny oraz 10 mg fenylefryny chlorowodorku, posiada szereg bezwzględnych przeciwwskazań do stosowania, które lekarz powinien rozważyć przed zaleceniem tego preparatu pacjentowi. Wszystkie przeciwwskazania wynikają z potencjalnego ryzyka dla pacjenta związanego z obecnością określonych schorzeń lub jednoczesnym stosowaniem innych leków.¹

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Podstawowym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość pacjenta na którykolwiek składnik preparatu – zarówno substancje czynne (paracetamol, gwajafenezynę, fenylefryny chlorowodorek), jak i substancje pomocnicze. W przypadku występowania u pacjenta alergii na którykolwiek składnik leku, należy bezwzględnie odstąpić od jego stosowania.²

Przeciwwskazania związane z zaburzeniami narządowymi

Lek Vicks AntiGrip Complex jest przeciwwskazany u pacjentów z następującymi schorzeniami:³

• Zaburzenia czynności wątroby – każdego stopnia, ze względu na obecność paracetamolu, który jest metabolizowany głównie w wątrobie i może nasilić jej uszkodzenie
• Ciężkie zaburzenia czynności nerek – z uwagi na ryzyko kumulacji metabolitów substancji czynnych
• Nadciśnienie tętnicze – ze względu na obecność fenylefryny o działaniu sympatykomimetycznym, która może powodować dalszy wzrost ciśnienia tętniczego
• Nadczynność tarczycy – fenylefryna może nasilać objawy tyreotoksykozy
• Cukrzyca – ze względu na możliwy wpływ fenylefryny na kontrolę glikemii
• Choroba serca – obecność fenylefryny może zwiększać obciążenie mięśnia sercowego i nasilać istniejące schorzenia kardiologiczne
• Jaskra z wąskim kątem przesączania – sympatykomimetyczne działanie fenylefryny może prowadzić do wzrostu ciśnienia wewnątrzgałkowego
• Porfiria – substancje zawarte w leku mogą prowokować ataki ostrej porfirii

Interakcje lekowe stanowiące przeciwwskazania

Lek Vicks AntiGrip Complex jest przeciwwskazany u pacjentów stosujących równocześnie:⁴

• Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne – ich jednoczesne stosowanie z fenylefryną może prowadzić do nasilenia działania presyjnego i wzrostu ryzyka zaburzeń rytmu serca
• Inhibitory monoaminooksydazy (IMAO) – zarówno obecnie, jak i w ciągu ostatnich 2 tygodni – ze względu na ryzyko przełomu nadciśnieniowego i hipertermii w interakcji z fenylefryną
• Leki blokujące receptory beta-adrenergiczne – mogą wchodzić w niebezpieczne interakcje z fenylefryną, prowadząc do wzrostu ciśnienia i zwolnienia rytmu serca
• Inne leki sympatykomimetyczne – równoczesne stosowanie może prowadzić do addytywnego działania sympatykomimetycznego i zwiększenia ryzyka działań niepożądanych ze strony układu sercowo-naczyniowego

Przeciwwskazania związane ze składnikami pomocniczymi

Należy zwrócić uwagę na obecność w preparacie substancji pomocniczych, które mogą stanowić przeciwwskazanie u niektórych grup pacjentów:⁵

• Sacharoza (2000 mg/saszetkę) – może być przeciwwskazana u pacjentów z nietolerancją fruktozy, zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy lub niedoborem sacharazy-izomaltazy
• Aspartam (E 951, 6 mg/saszetkę) – stanowi przeciwwskazanie u pacjentów z fenyloketonurią ze względu na zawartość fenyloalaniny
• Sód (157 mg/saszetkę) – należy uwzględnić zawartość sodu u pacjentów z zaleceniem ograniczenia podaży sodu w diecie (np. w ciężkiej niewydolności serca lub nadciśnieniu tętniczym)

Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tego leku?

Grupy szczególnego ryzyka

Poza bezwzględnymi przeciwwskazaniami, istnieją sytuacje, w których lekarz powinien rozważyć odradzenie stosowania leku Vicks AntiGrip Complex.⁶

• Pacjenci z łagodnymi lub umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek – ze względu na ryzyko kumulacji substancji czynnych i ich metabolitów
• Pacjenci z chorobami układu sercowo-naczyniowego o mniejszym nasileniu – ze względu na potencjalny efekt presyjny fenylefryny
• Pacjenci w podeszłym wieku – z uwagi na większą wrażliwość na działania niepożądane fenylefryny i potencjalnie zmniejszoną funkcję nerek i wątroby
• Pacjenci z chorobami dróg żółciowych (w tym kamicą żółciową) – ze względu na możliwe nasilenie objawów kolki żółciowej przez paracetamol
• Pacjenci z astmą oskrzelową – fenylefryna może nasilać skurcz oskrzeli

Sytuacje kliniczne wymagające szczególnej ostrożności

Lekarz powinien odradzić stosowanie leku w następujących okolicznościach:⁷

• Jednoczesne stosowanie innych leków zawierających paracetamol, ze względu na ryzyko przekroczenia maksymalnej dobowej dawki paracetamolu (4 g) i potencjalnego uszkodzenia wątroby
• Pacjenci z przerostem gruczołu krokowego – fenylefryna może nasilać objawy zatrzymania moczu
• Pacjenci z niedokrwistością – paracetamol może maskować objawy niedokrwistości hemolitycznej
• Stan po niedawno przebytym zawale mięśnia sercowego lub udarze mózgu
• Pacjenci z zaburzeniami rytmu serca
• Pacjenci z zespołem Raynauda – fenylefryna może nasilać objawy choroby

Interakcje lekowe wymagające ostrożności

Należy odradzić stosowanie leku także pacjentom przyjmującym:⁸

• Leki wpływające na metabolizm wątrobowy (np. barbiturany, karbamazepina, fenytoina, ryfampicyna) – mogą nasilać hepatotoksyczność paracetamolu poprzez indukcję enzymów cytochromu P450
• Warfaryna i inne leki przeciwzakrzepowe – długotrwałe stosowanie paracetamolu może zwiększać ryzyko krwawień
• Metoklopramid, domperydon – mogą przyspieszać wchłanianie paracetamolu
• Leki przeciwdepresyjne z grupy SSRI – w połączeniu z fenylefryną mogą zwiększać ryzyko zespołu serotoninowego
• Leki przeciwnadciśnieniowe – fenylefryna może osłabiać ich działanie
• Digoksyna i inne glikozydy nasercowe – w skojarzeniu z fenylefryną zwiększają ryzyko zaburzeń rytmu serca