Przeciwwskazania stosowania leku Varenelle (drospirenon 3 mg + etynyloestradiol 0,02 mg)

Lek Varenelle, zawierający 3 mg drospirenonu i 0,02 mg etynyloestradiolu, należy do grupy złożonych hormonalnych środków antykoncepcyjnych. Istnieją określone stany kliniczne i okoliczności, w których stosowanie tego preparatu jest przeciwwskazane ze względu na możliwość wystąpienia poważnych działań niepożądanych lub niekorzystny wpływ na istniejące już schorzenia. W takich sytuacjach należy odradzić pacjentowi stosowanie leku Varenelle i rozważyć alternatywne metody antykoncepcji.¹

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania leku Varenelle jest nadwrażliwość na substancje czynne (drospirenon, etynyloestradiol) lub na którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie. Warto zauważyć, że tabletki zawierają laktozę jednowodną (44 mg w tabletkach różowych z substancją czynną i 89,5 mg w tabletkach placebo), co może stanowić istotną informację dla pacjentów z nietolerancją laktozy.²

Zaburzenia zakrzepowo-zatorowe

Istotną grupę przeciwwskazań stanowią stany związane z żylną chorobą zakrzepowo-zatorową (VTE). Należy bezwzględnie odradzić stosowanie leku w następujących przypadkach:³

• Czynna żylna choroba zakrzepowo-zatorowa (leczona przeciwzakrzepowymi produktami leczniczymi)
• Przebyta żylna choroba zakrzepowo-zatorowa, w tym zakrzepica żył głębokich (DVT) lub zatorowość płucna (PE)
• Znana dziedziczna lub nabyta predyspozycja do występowania żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej, np.:
  • Oporność na aktywne białko C (w tym czynnik V Leiden) – genetycznie uwarunkowana nieprawidłowość zwiększająca ryzyko zakrzepicy
  • Niedobór antytrombiny III – białka hamującego proces krzepnięcia
  • Niedobór białka C – naturalnego antykoagulantu
  • Niedobór białka S – kofaktora białka C
• Rozległy zabieg operacyjny związany z długotrwałym unieruchomieniem
• Wysokie ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej wskutek występowania wielu czynników ryzyka

⁴

Podobnie, przeciwwskazane jest stosowanie leku Varenelle w przypadku występowania lub ryzyka tętniczych zaburzeń zakrzepowo-zatorowych (ATE), takich jak:⁵

• Czynne tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe
• Przebyte tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe (np. zawał mięśnia sercowego)
• Objawy prodromalne tętniczych zaburzeń zakrzepowo-zatorowych (np. dławica piersiowa)
• Zaburzenia krążenia mózgowego – czynny udar, przebyty udar lub objawy prodromalne (np. przemijający napad niedokrwienny, TIA)
• Stwierdzona dziedziczna lub nabyta skłonność do występowania tętniczych zaburzeń zakrzepowo-zatorowych, np.:
  • Hiperhomocysteinemia – podwyższony poziom homocysteiny we krwi
  • Obecność przeciwciał antyfosfolipidowych (przeciwciała antykardiolipinowe, antykoagulant toczniowy)
• Migrena z ogniskowymi objawami neurologicznymi w wywiadzie

⁶

Szczególnie istotne jest też odradzenie stosowania leku w przypadku wysokiego ryzyka zaburzeń zakrzepowo-zatorowych tętnic z powodu występowania wielu czynników ryzyka lub obecności jednego z poważnych czynników ryzyka, takich jak:⁷

• Cukrzyca z powikłaniami naczyniowymi – uszkodzenia naczyń krwionośnych związane z długotrwałą hiperglikemią
• Ciężkie nadciśnienie tętnicze – znacznie podwyższone wartości ciśnienia tętniczego krwi
• Ciężka dyslipoproteinemia – zaburzenia lipidowe zwiększające ryzyko chorób sercowo-naczyniowych

Choroby wątroby i nerek

Przeciwwskazaniem do stosowania leku Varenelle są również:⁸

• Aktualna lub przebyta ciężka choroba wątroby, o ile parametry czynności wątroby nie powróciły do wartości prawidłowych
• Ciężka lub ostra niewydolność nerek – zaburzenia funkcji nerek uniemożliwiające prawidłowy metabolizm i wydalanie hormonów
• Aktualne lub przebyte guzy wątroby (łagodne lub złośliwe) – zmiany nowotworowe w obrębie miąższu wątroby

⁹

Interakcje lekowe

Istotnym przeciwwskazaniem jest jednoczesne stosowanie leku Varenelle z następującymi produktami leczniczymi:¹⁰

• Produkty lecznicze zawierające ombitaswir, parytaprewir, rytonawir, dazabuwir – leki stosowane w leczeniu wirusowego zapalenia wątroby typu C
• Produkty lecznicze zawierające glekaprewir, pibrentaswir – nowoczesne leki przeciwwirusowe
• Produkty lecznicze zawierające sofosbuwir, welpataswir i woksylaprewir – kombinacja leków przeciwwirusowych

Nowotwory i zaburzenia hormonalne

Lek Varenelle jest przeciwwskazany również w przypadku:¹¹

• Podejrzenia obecności lub obecności nowotworów złośliwych zależnych od hormonów płciowych (np. nowotwory narządów płciowych lub piersi) – ze względu na możliwość stymulacji hormonalnej wzrostu guza
• Krwawienia z dróg rodnych o nieustalonej etiologii – wymagające diagnostyki w celu wykluczenia podłoża nowotworowego

Postępowanie w przypadku wystąpienia przeciwwskazań

Jeżeli którykolwiek z wymienionych stanów wystąpi po raz pierwszy podczas stosowania leku Varenelle, należy natychmiast przerwać jego przyjmowanie i zalecić pacjentce alternatywną metodę antykoncepcji. Warto pamiętać, że wystąpienie przeciwwskazań u pacjentki stosującej dotychczas lek wymaga natychmiastowego zaprzestania jego stosowania i konsultacji lekarskiej w celu dobrania odpowiedniej metody antykoncepcji niezagrażającej zdrowiu i życiu pacjentki.¹²