Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Romazic

Stosowanie rozuwastatyny wiąże się z ryzykiem wystąpienia specyficznych działań niepożądanych, które wymagają szczególnej uwagi klinicznej. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące potencjalnych zagrożeń oraz zalecanych środków ostrożności przy stosowaniu produktu leczniczego Romazic.¹

Działanie na nerki

Podczas leczenia rozuwastatyną w dużych dawkach (szczególnie 40 mg) obserwowano przemijającą lub sporadyczną proteinurię pochodzenia głównie kanalikowego, wykrywaną za pomocą testów paskowych. Nie wykazano, aby proteinuria była związana z rozwojem ostrej lub postępującej choroby nerek. Należy jednak pamiętać, że częstość występowania ciężkich działań niepożądanych dotyczących nerek po wprowadzeniu leku do obrotu jest większa po zastosowaniu dawki 40 mg.²

U pacjentów leczonych dawką 30 mg lub 40 mg zaleca się regularne monitorowanie czynności nerek podczas rutynowych wizyt kontrolnych.³

Działanie na mięśnie

Terapia rozuwastatyną może wpływać na mięśnie szkieletowe, szczególnie przy dawkach przekraczających 20 mg. Obserwowano bóle mięśni, miopatię oraz rzadko rabdomiolizę. Jednoczesne stosowanie ezetymibu z inhibitorem reduktazy HMG-CoA (w tym z rozuwastatyną) wiązało się z bardzo rzadkimi przypadkami rabdomiolizy. W takich skojarzeniach należy zachować szczególną ostrożność ze względu na potencjalne interakcje farmakodynamiczne.⁴

Podobnie jak w przypadku innych inhibitorów reduktazy HMG-CoA, częstość występowania rabdomiolizy związanej z rozuwastatyną po wprowadzeniu jej do obrotu jest większa przy stosowaniu dawki 40 mg.⁵

Monitorowanie aktywności kinazy kreatynowej (CK)

Przy pomiarze aktywności kinazy kreatynowej (CK) należy przestrzegać następujących zasad:⁶

• Nie należy oznaczać aktywności CK po intensywnym wysiłku fizycznym lub gdy występują inne możliwe przyczyny zwiększenia jej aktywności, ponieważ może to prowadzić do nieprawidłowej interpretacji wyników.
• Jeśli przed rozpoczęciem leczenia aktywność CK była znacznie zwiększona (>5 × GGN), należy wykonać badanie kontrolne po 5-7 dniach.
• Nie należy rozpoczynać leczenia, jeśli w badaniu kontrolnym aktywność CK przekracza pięciokrotnie górną granicę normy (GGN).

Czynniki ryzyka miopatii i środki ostrożności

Przed rozpoczęciem leczenia

Rozuwastatynę, podobnie jak inne statyny, należy stosować ostrożnie u pacjentów z czynnikami predysponującymi do wystąpienia miopatii lub rabdomiolizy. Do takich czynników należą:⁷

• Zaburzenia czynności nerek – u pacjentów z niewydolnością nerek dochodzi do zmniejszonego wydalania rozuwastatyny, co może prowadzić do zwiększonego stężenia leku w organizmie
• Niedoczynność tarczycy – może prowadzić do zaburzeń metabolizmu lipidów i zwiększonej wrażliwości na działania niepożądane statyn
• Genetycznie uwarunkowane choroby mięśni u pacjenta lub członków jego rodziny – osoby z genetycznymi predyspozycjami mogą być bardziej podatne na miotoksyczność
• Wystąpienie objawów uszkodzenia mięśni po zastosowaniu innego inhibitora reduktazy HMG-CoA lub leków z grupy fibratów – wskazuje na indywidualną podatność na miotoksyczność
• Nadużywanie alkoholu – może nasilać hepatotoksyczność i miotoksyczność
• Wiek powyżej 70 lat – osoby starsze mogą mieć zmienioną farmakokinetykę leku i większą podatność na działania niepożądane
• Sytuacje, w których może dojść do zwiększenia stężenia substancji czynnej w osoczu
• Jednoczesne stosowanie leków z grupy fibratów – zwiększa ryzyko miotoksyczności poprzez interakcje

U tych pacjentów należy dokładnie rozważyć ryzyko i potencjalne korzyści leczenia. W trakcie terapii zaleca się ścisłą obserwację pacjenta. Istotnym jest, że u pacjentów z czynnikami predysponującymi do miopatii i/lub rabdomiolizy stosowanie dawek 30 mg i 40 mg jest przeciwwskazane.^{W trakcie leczenia}

Pacjent powinien być poinformowany o konieczności natychmiastowego zgłoszenia lekarzowi:⁹

• Niewyjaśnionych bólów mięśni
• Osłabienia siły mięśniowej
• Kurczów mięśniowych

Szczególnie istotne jest zgłoszenie tych objawów, jeśli towarzyszą im złe samopoczucie lub gorączka. U takich pacjentów należy wykonać badanie aktywności kinazy kreatynowej.¹¹

Jeśli u pacjenta nie występują objawy kliniczne, rutynowa kontrola aktywności CK nie jest konieczna.¹²

Immunozależna miopatia martwicza (IMNM)

Bardzo rzadko zgłaszano występowanie immunozależnej miopatii martwiczej (IMNM) podczas lub po zakończeniu leczenia statynami, w tym rozuwastatyną. IMNM charakteryzuje się klinicznie:¹³

• Osłabieniem mięśni proksymalnych
• Zwiększoną aktywnością kinazy kreatynowej w surowicy

Co istotne, objawy te utrzymują się pomimo zaprzestania leczenia statynami. W przypadku podejrzenia IMNM konieczne jest przerwanie terapii statyną i wdrożenie odpowiedniego postępowania diagnostycznego oraz leczniczego.¹⁴

Interakcje lekowe zwiększające ryzyko miopatii

Dane z badań klinicznych nie wykazały zwiększonego działania rozuwastatyny na mięśnie szkieletowe przy jednoczesnym stosowaniu z innymi lekami. Jednak u pacjentów leczonych jednocześnie innymi inhibitorami reduktazy HMG-CoA i następującymi lekami stwierdzano zwiększoną częstość występowania zapalenia mięśni i miopatii:¹⁵

• Pochodne kwasu fibrynowego (fibraty), w tym gemfibrozyl
• Cyklosporyna
• Kwas nikotynowy
• Leki przeciwgrzybicze z grupy azoli
• Inhibitory proteazy
• Antybiotyki makrolidowe

Szczególną uwagę należy zwrócić na gemfibrozyl, który stosowany jednocześnie z innymi inhibitorami reduktazy HMG-CoA zwiększa ryzyko wystąpienia miopatii. Z tego powodu nie zaleca się jednoczesnego stosowania gemfibrozylu i rozuwastatyny.¹⁶

Przy rozważaniu jednoczesnego stosowania leków z grupy fibratów lub kwasu nikotynowego z rozuwastatyną należy dokładnie ocenić korzyści wynikające ze zmiany stężenia lipidów względem ryzyka takiego połączenia. Jednoczesne stosowanie rozuwastatyny w dawce 30 mg lub 40 mg oraz leków z grupy fibratów jest przeciwwskazane.¹⁷

Jednoczesne stosowanie z kwasem fusydowym

Produkt Romazic nie powinien być stosowany jednocześnie z kwasem fusydowym podawanym ogólnoustrojowo ani w okresie 7 dni po zakończeniu leczenia kwasem fusydowym.¹⁸

U pacjentów, u których podawanie ogólnoustrojowo kwasu fusydowego jest konieczne, leczenie statynami należy przerwać na czas terapii kwasem fusydowym. Istnieją doniesienia o przypadkach rabdomiolizy (w tym niektórych zakończonych zgonem) wśród pacjentów leczonych równocześnie kwasem fusydowym i statynami.¹⁹

Pacjent powinien być poinformowany o konieczności natychmiastowego zgłoszenia się do lekarza w przypadku wystąpienia objawów osłabienia, bólu lub tkliwości mięśni. Leczenie statynami można wznowić po upływie siedmiu dni od podania ostatniej dawki kwasu fusydowego.²⁰

W wyjątkowych okolicznościach, gdy konieczne jest podawanie ogólnoustrojowe kwasu fusydowego przez dłuższy czas, np. w leczeniu ciężkich zakażeń, jednoczesne stosowanie produktu Romazic i kwasu fusydowego należy rozważyć wyłącznie indywidualnie i pod ścisłym nadzorem lekarza.²¹

Stany ostre wykluczające stosowanie rozuwastatyny

Produktu Romazic nie należy stosować w przypadku wystąpienia ostrych, ciężkich objawów mogących wskazywać na miopatię lub predysponujących do wystąpienia wtórnej niewydolności nerek na skutek rabdomiolizy, takich jak:²²

• Posocznica
• Niedociśnienie
• Rozległy zabieg chirurgiczny
• Uraz
• Ciężkie zaburzenia metaboliczne, wewnątrzwydzielnicze i elektrolitowe
• Niekontrolowana padaczka

Działanie na czynność wątroby

Rozuwastatynę, podobnie jak inne statyny, należy stosować ostrożnie u pacjentów nadużywających alkoholu i/lub mających w wywiadzie chorobę wątroby.²³

Zaleca się wykonanie badań czynności wątroby:

• przed rozpoczęciem leczenia
• 3 miesiące po rozpoczęciu terapii

Należy przerwać leczenie lub zmniejszyć dawkę rozuwastatyny, jeśli aktywność aminotransferaz w surowicy jest ponad 3-krotnie większa niż górna granica normy.²⁴

Warto podkreślić, że częstość występowania ciężkich działań niepożądanych ze strony wątroby (głównie zwiększenie aktywności aminotransferaz wątrobowych) po wprowadzeniu rozuwastatyny do obrotu, jest większa po dawce 40 mg.²⁵

U pacjentów z wtórną hipercholesterolemią spowodowaną niedoczynnością tarczycy lub zespołem nerczycowym przed rozpoczęciem leczenia rozuwastatyną należy zastosować odpowiednie leczenie choroby podstawowej.²⁶

Wpływ rasy na farmakokinetykę rozuwastatyny

W badaniach farmakokinetycznych wykazano zwiększoną ekspozycję na rozuwastatynę u pacjentów pochodzenia azjatyckiego w porównaniu z rasą kaukaską. Należy to uwzględnić przy doborze dawki leku.²⁷

Stosowanie z inhibitorami proteazy

U pacjentów przyjmujących rozuwastatynę równolegle z różnymi inhibitorami proteaz w skojarzeniu z rytonawirem obserwowano zwiększoną ekspozycję ogólnoustrojową na rozuwastatynę.²⁸

Przy włączaniu produktu Romazic u pacjentów z zakażeniem HIV przyjmujących inhibitory proteaz należy rozważyć zarówno korzyść wynikającą ze zmniejszenia stężeń lipidów, jak i możliwość zwiększenia stężeń rozuwastatyny w osoczu. Równoczesne stosowanie rozuwastatyny z niektórymi inhibitorami proteaz nie jest zalecane, jeśli dawkowanie rozuwastatyny nie zostanie odpowiednio dostosowane.²⁹

Śródmiąższowe zapalenie płuc

W wyjątkowych przypadkach donoszono o występowaniu śródmiąższowego zapalenia płuc podczas stosowania niektórych statyn, szczególnie w terapii długoterminowej.³⁰

Objawy mogą obejmować:

• Duszność
• Nieproduktywny kaszel
• Pogorszenie ogólnego stanu zdrowia (zmęczenie, zmniejszenie masy ciała i gorączkę)

Jeśli istnieje podejrzenie, że u pacjenta rozwinęło się śródmiąższowe zapalenie płuc, należy przerwać leczenie statynami.³¹

Cukrzyca

Dane z badań klinicznych sugerują, że wszystkie leki z grupy statyn, w tym rozuwastatyna, mogą zwiększać stężenie glukozy we krwi i u niektórych pacjentów z wysokim ryzykiem wystąpienia cukrzycy mogą powodować hiperglikemię o nasileniu wymagającym odpowiedniej opieki diabetologicznej.³²

Ten potencjalny wzrost ryzyka jest jednak przeważany przez korzyści wynikające ze zmniejszenia ryzyka rozwoju chorób naczyniowych, dlatego nie powinno to być powodem przerwania leczenia statynami.³³

Pacjenci z grupy ryzyka cukrzycy (stężenie glukozy na czczo 5,6-6,9 mmol/l, BMI >30 kg/m², zwiększone stężenie triglicerydów, nadciśnienie tętnicze) powinni być poddani kontroli klinicznej i biochemicznej zgodnie z lokalnymi wytycznymi.³⁵

Ciężkie skórne reakcje niepożądane

Podczas stosowania rozuwastatyny obserwowano ciężkie skórne działania niepożądane, w tym zespół Stevensa-Johnsona (SJS) i reakcję polekową z eozynofilią i objawami ogólnymi (DRESS), które mogą zagrażać życiu lub doprowadzić do zgonu.³⁶

Przepisując produkt leczniczy, należy poinformować pacjenta o przedmiotowych i podmiotowych objawach ciężkich reakcji skórnych oraz uważnie go obserwować w czasie leczenia. Jeśli objawy przedmiotowe i podmiotowe wskazują na wystąpienie tych reakcji, należy natychmiast przerwać stosowanie produktu Romazic i rozważyć alternatywne leczenie.³⁷

Bezwzględnie nie należy ponownie stosować produktu Romazic u pacjenta, u którego wystąpiła ciężka reakcja, taka jak SJS lub DRESS.³⁸

Stosowanie u dzieci i młodzieży

Ocena wzrostu, masy ciała, indeksu BMI i stopnia rozwoju drugorzędowych cech płciowych według skali Tannera u dzieci w wieku 6-17 lat stosujących rozuwastatynę jest ograniczona do 2-letniego okresu obserwacji. Po dwóch latach stosowania leczenia w ramach badań klinicznych, nie wykryto wpływu na wzrost, masę ciała, indeks BMI lub dojrzałość płciową.³⁹

W badaniach klinicznych u dzieci i młodzieży przyjmującej rozuwastatynę przez 52 tygodnie, wzrost aktywności kinazy kreatyniny >10 × GGN oraz objawy mięśniowe po ćwiczeniach lub zwiększonej aktywności fizycznej obserwowano częściej niż w badaniach klinicznych u osób dorosłych.^{Nietolerancja laktozy}

Produkt Romazic zawiera laktozę jednowodną i nie powinien być stosowany u pacjentów z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy.⁴¹

Romazic 15 mg zawiera 124,717 mg laktozy jednowodnej w każdej tabletce, a Romazic 30 mg zawiera 249,435 mg laktozy jednowodnej w każdej tabletce.⁴²

Zawartość sodu

Produkt zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na tabletkę, dlatego uznaje się go za „wolny od sodu”.⁴³