Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku

Przedkliniczne badania bezpieczeństwa mesalazyny, substancji czynnej produktu leczniczego PENTASA 4 g, granulat o przedłużonym uwalnianiu, obejmowały szereg aspektów, w tym ocenę toksyczności narządowej, potencjału mutagennego, klastogennego, karcynogennego oraz wpływu na rozrodczość i rozwój. Poniżej przedstawiono szczegółowe wyniki tych badań, które są istotne dla oceny bezpieczeństwa stosowania leku u pacjentów.¹

Toksyczność nerkowa

W badaniach przedklinicznych wykazano, że mesalazyna wykazuje działanie toksyczne na nerki u wszystkich badanych gatunków zwierząt. W modelach zwierzęcych określono parametr NOAEL (No Observed Adverse Effect Level – poziom niewywołujący dających się zaobserwować działań niepożądanych), który dla szczurów i małp przekraczał dawki terapeutyczne stosowane u ludzi o współczynnik w zakresie od 2 do 7,2. Oznacza to, że stężenia mesalazyny w osoczu, przy których nie obserwowano działań nefrotoksycznych u zwierząt były 2-7,2 razy wyższe niż te osiągane podczas standardowej terapii u ludzi.²

Toksyczność narządowa

W przeciwieństwie do wykazanej nefrotoksyczności, badania na modelach zwierzęcych nie ujawniły istotnych działań toksycznych mesalazyny w odniesieniu do:

• przewodu pokarmowego – nie zaobserwowano znaczących zmian patologicznych w obrębie błony śluzowej ani zaburzeń funkcji przewodu pokarmowego
• wątroby – nie wykazano hepatotoksyczności ani zaburzeń funkcji wątroby
• układu krwiotwórczego – nie stwierdzono istotnego wpływu na parametry hematologiczne ani funkcję szpiku kostnego

³

Potencjał mutagenny i klastogenny

Przeprowadzone badania genotoksyczności mesalazyny nie wykazały potencjału mutagennego ani klastogennego. Ocena obejmowała zarówno testy in vitro (na poziomie komórkowym) jak i badania in vivo (na modelach zwierzęcych). Wszystkie te badania dały wyniki negatywne, co wskazuje na brak zdolności mesalazyny do wywoływania mutacji genowych lub aberracji chromosomowych.⁴

Potencjał karcynogenny

Długoterminowe badania potencjału karcynogennego mesalazyny przeprowadzono na dwóch gatunkach gryzoni – myszach i szczurach. W żadnym z tych badań nie stwierdzono zwiększonej częstości występowania nowotworów, które mogłyby być przypisane działaniu mesalazyny. Wyniki te wskazują na brak potencjału tumorogennego związanego ze stosowaniem tej substancji.⁵

Wpływ na rozrodczość i rozwój

Ocena bezpieczeństwa mesalazyny w kontekście rozrodczości obejmowała badania wpływu na wszystkie etapy cyklu reprodukcyjnego. Badania na zwierzętach, którym podawano mesalazynę drogą doustną, nie wykazały szkodliwego wpływu na:

• płodność samców i samic – nie obserwowano zaburzeń zdolności do zapłodnienia
• przebieg ciąży – nie odnotowano komplikacji związanych z podawaniem leku
• rozwój zarodka i płodu – nie stwierdzono działania teratogennego ani embriotoksycznego
• poród – mesalazyna nie wpływała negatywnie na przebieg porodu
• rozwój pourodzeniowy – nie zaobserwowano zaburzeń rozwojowych u potomstwa

⁶

Wpływ na środowisko naturalne

Przeprowadzona ocena ryzyka środowiskowego dla mesalazyny wskazuje, że substancja ta stosowana w dawkach terapeutycznych nie stwarza zagrożenia dla środowiska naturalnego. Potwierdza to bezpieczeństwo ekologiczne leku w kontekście jego stosowania w populacji pacjentów.⁷