Leki w grupie
„leki przeciwzapalne stosowane w chorobach jelit”

Leki przeciwzapalne stosowane w chorobach jelit to grupa preparatów farmakologicznych wykorzystywanych w leczeniu nieswoistych chorób zapalnych jelit (NChZJ), takich jak choroba Leśniowskiego-Crohna i wrzodziejące zapalenie jelita grubego. Działają one poprzez hamowanie procesów zapalnych w błonie śluzowej przewodu pokarmowego, zmniejszając stan zapalny, ból i inne objawy związane z tymi schorzeniami.

Do głównych podgrup leków przeciwzapalnych stosowanych w chorobach jelit należą: aminosalicylany (pochodne kwasu 5-aminosalicylowego), kortykosteroidy, leki immunosupresyjne oraz nowsze terapie biologiczne. Każda z tych grup ma odmienny mechanizm działania i zastosowanie w zależności od ciężkości i lokalizacji choroby.

Aminosalicylany to podstawowe leki w terapii NChZJ, szczególnie skuteczne we wrzodziejącym zapaleniu jelita grubego. Najważniejsze substancje z tej grupy to mesalazyna (preparaty: Pentasa, Salofalk, Asamax, Mezavant), sulfasalazyna (Sulfasalazin) oraz olsalazyna (Dipentum). Działają one miejscowo w jelicie, hamując wytwarzanie cytokin prozapalnych i wolnych rodników.

Kortykosteroidy (np. prednizon, metyloprednizolon, budezonid – Entocort, Cortiment) są stosowane w okresach zaostrzeń choroby ze względu na silne działanie przeciwzapalne. Budezonid ma tę zaletę, że działa głównie miejscowo, minimalizując działania ogólnoustrojowe.

Leki immunosupresyjne, takie jak azatiopryna (Imuran, Azathioprine), 6-merkaptopuryna (Mercaptopurine) oraz metotreksat, są stosowane w cięższych przypadkach lub gdy pacjent nie odpowiada na leczenie aminosalicylanami.

Leki biologiczne, w tym inhibitory TNF-alfa (infliksymab – Remicade, Inflectra; adalimumab – Humira, Hyrimoz; golimumab – Simponi), vedolizumab (Entyvio) czy ustekinumab (Stelara), są stosowane w przypadkach opornych na standardowe leczenie.

Największą zaletą stosowania leków przeciwzapalnych w chorobach jelit jest możliwość uzyskania i utrzymania remisji choroby, zapobieganie powikłaniom, zmniejszenie ryzyka operacji oraz poprawa jakości życia pacjentów. Leki nowszych generacji pozwalają na bardziej selektywne działanie, zmniejszając ryzyko działań niepożądanych.

Niebezpieczeństwa związane ze stosowaniem tych leków obejmują działania niepożądane specyficzne dla poszczególnych grup. Aminosalicylany mogą powodować bóle głowy, nudności czy reakcje alergiczne. Kortykosteroidy przy długotrwałym stosowaniu mogą prowadzić do osteoporozy, nadciśnienia, cukrzycy, wzrostu masy ciała czy zaburzeń nastroju. Leki immunosupresyjne zwiększają ryzyko infekcji i mogą powodować mielosupresję. Terapie biologiczne wiążą się z ryzykiem reakcji infuzyjnych, infekcji oportunistycznych oraz rzadko – nowotworów.

Wybór odpowiedniego leku przeciwzapalnego powinien być zindywidualizowany i zależeć od typu choroby, jej lokalizacji, nasilenia, wcześniejszej odpowiedzi na leczenie oraz profilu bezpieczeństwa danego leku u konkretnego pacjenta.

Lista leków w tej grupie

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl