Specjalne ostrzeżenia
Palifren Long

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania produktu Palifren Long

Produkt leczniczy Palifren Long to zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu zawierająca palmitynian paliperydonu, dostępna w różnych dawkach (25, 50, 75, 100 i 150 mg). Podczas leczenia tym produktem należy zwrócić uwagę na szereg ostrzeżeń i zachować odpowiednie środki ostrożności, które zostały szczegółowo opisane poniżej.¹

Ograniczenia stosowania

Palifren Long nie powinien być stosowany w leczeniu pacjentów w stanie silnego pobudzenia lub w ostrych stanach psychotycznych, gdy konieczne jest natychmiastowe złagodzenie objawów. W takich przypadkach należy rozważyć alternatywne metody terapeutyczne.²

Zaburzenia kardiologiczne

Należy zachować szczególną ostrożność podczas stosowania paliperydonu u pacjentów z rozpoznaną chorobą układu sercowo-naczyniowego, wywiadem rodzinnym w kierunku wydłużenia odstępu QT lub podczas jednoczesnego stosowania innych leków wydłużających odstęp QT. Właściwości farmakologiczne paliperydonu mogą potencjalnie nasilać te zaburzenia.³

Zespoły neurologiczne

Złośliwy zespół neuroleptyczny

Podczas terapii paliperydonem raportowano przypadki złośliwego zespołu neuroleptycznego (NMS). Charakterystyczne objawy tego zespołu to:

• Podwyższona temperatura ciała
• Sztywność mięśni
• Niestabilność układu autonomicznego
• Zaburzenia świadomości
• Zwiększona aktywność fosfokinazy kreatynowej w surowicy

Ponadto może wystąpić mioglobinuria (rabdomioliza) oraz ostra niewydolność nerek. W przypadku wystąpienia objawów sugerujących NMS, należy natychmiast przerwać stosowanie paliperydonu i wdrożyć odpowiednie postępowanie medyczne.⁴

Późne dyskinezy i objawy pozapiramidowe

Leki o działaniu antagonistycznym wobec receptorów dopaminowych, w tym paliperydon, mogą wywoływać późne dyskinezy charakteryzujące się rytmicznymi, mimowolnymi ruchami, głównie w obrębie języka i/lub twarzy. W przypadku wystąpienia objawów późnych dyskinez należy rozważyć zaprzestanie podawania wszystkich leków przeciwpsychotycznych, w tym paliperydonu.⁵

Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów równocześnie przyjmujących leki psychostymulujące (np. metylofenidat) i paliperydon. Interakcja między tymi lekami może powodować nasilenie objawów pozapiramidowych podczas dostosowywania dawki jednego lub obu preparatów. W takich przypadkach zaleca się stopniowe odstawianie leku stymulującego.⁶

Zaburzenia hematologiczne

Podczas stosowania Palifren Long zaobserwowano przypadki leukopenii, neutropenii i agranulocytozy. Agranulocytoza po wprowadzeniu produktu do obrotu zgłaszana była bardzo rzadko (rzadziej niż u 1 na 10 000 pacjentów). Pacjentów z klinicznie istotną leukopenią w wywiadzie lub polekową leukopenią/neutropenią należy ściśle monitorować przez pierwsze miesiące terapii.<sup data-drug="Palifren Long" data-section="Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania" title="Podczas stosowania produktu leczniczego Palifren Long stwierdzano wystąpienie leukopenii, neutropenii i agranulocytozy. Agranulocytozę po wprowadzeniu produktu do obrotu zgłaszano bardzo rzadko (7

W przypadku znaczącego spadku liczby leukocytów, przy braku innych możliwych przyczyn, należy rozważyć zaprzestanie stosowania Palifren Long. Pacjenci z klinicznie istotną neutropenią wymagają dokładnej obserwacji pod kątem wystąpienia gorączki lub innych objawów infekcji oraz natychmiastowego leczenia w przypadku ich pojawienia się. U pacjentów z ciężką neutropenią (bezwzględna liczba neutrofilów < 1 x 10⁹/l) należy przerwać stosowanie produktu i monitorować liczbę leukocytów do czasu powrotu do wartości prawidłowych.<sup data-drug="Palifren Long" data-section="Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania" title="Należy rozważyć odstawienie produktu leczniczego Palifren Long przy pierwszym objawie istotnego klinicznie zmniejszenia liczby leukocytów, wobec braku innych czynników przyczynowych. Pacjentów ze znaczącą klinicznie neutropenią należy uważnie obserwować, czy nie występuje u nich gorączka lub inne objawy przedmiotowe lub podmiotowe infekcji, oraz podjąć natychmiastowe leczenie w razie wystąpienia takich objawów. U pacjentów z ciężką neutropenią (bezwzględna liczba neutrofilów 8

Reakcje nadwrażliwości

W okresie po wprowadzeniu produktu do obrotu raportowano rzadkie przypadki reakcji anafilaktycznych u pacjentów, którzy wcześniej tolerowali doustny rysperydon lub doustny paliperydon. Jeśli wystąpią reakcje nadwrażliwości, należy natychmiast przerwać stosowanie Palifren Long, wdrożyć odpowiednie środki wspomagające i prowadzić obserwację pacjenta do czasu ustąpienia objawów.⁹

Zaburzenia metaboliczne

Hiperglikemia i cukrzyca

W trakcie leczenia paliperydonem obserwowano przypadki hiperglikemii, rozwoju cukrzycy oraz zaostrzenia istniejącej już cukrzycy, w tym wystąpienie śpiączki cukrzycowej i kwasicy ketonowej. Zaleca się odpowiednią obserwację kliniczną zgodnie z wytycznymi dotyczącymi terapii przeciwpsychotycznej. Pacjentów otrzymujących Palifren Long należy monitorować pod kątem objawów hiperglikemii, takich jak:¹⁰

• Polidypsja (wzmożone pragnienie)
• Poliuria (zwiększone wydalanie moczu)
• Nadmierne łaknienie
• Osłabienie

U pacjentów z cukrzycą konieczne jest regularne sprawdzanie kontroli glikemii.¹¹

Zwiększenie masy ciała

Podczas stosowania produktu Palifren Long raportowano znaczne zwiększenie masy ciała. Zaleca się systematyczne monitorowanie masy ciała pacjentów.¹²

Hiperprolaktynemia i nowotwory zależne od prolaktyny

Należy zachować ostrożność podczas stosowania Palifren Long u pacjentów z wcześniej zdiagnozowanymi nowotworami potencjalnie zależnymi od prolaktyny. Badania hodowli tkankowych sugerują, że prolaktyna może stymulować wzrost komórek nowotworów piersi u ludzi. Chociaż badania kliniczne i epidemiologiczne nie wykazały jednoznacznego związku pomiędzy stosowaniem leków przeciwpsychotycznych a rozwojem takich nowotworów, zaleca się ostrożność u pacjentek z obciążającym wywiadem w tym kierunku.¹³

Hipotonia ortostatyczna

Ze względu na działanie blokujące receptory alfa-adrenergiczne, paliperydon może powodować hipotonię ortostatyczną u niektórych pacjentów. W badaniach kontrolowanych placebo z zastosowaniem doustnych tabletek paliperydonu o przedłużonym uwalnianiu w stałej dawce (3, 6, 9 i 12 mg) niedociśnienie ortostatyczne stwierdzono u 2,5% badanych przyjmujących paliperydon w porównaniu do 0,8% pacjentów otrzymujących placebo.¹⁴

Palifren Long należy stosować ostrożnie u pacjentów ze zdiagnozowaną chorobą układu sercowo-naczyniowego (takiej jak niewydolność serca, zawał lub niedokrwienie serca, zaburzenia przewodnictwa), chorobą naczyń mózgowych lub stanami predysponującymi do niedociśnienia (np. odwodnienie i hipowolemia).¹⁵

Drgawki

Należy zachować ostrożność w przypadku stosowania Palifren Long u pacjentów z wywiadem drgawkowym lub występowaniem stanów, które mogą obniżać próg drgawkowy.¹⁶

Zaburzenia czynności nerek

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek stężenia paliperydonu w osoczu są podwyższone. Zaleca się dostosowanie dawki u pacjentów z łagodnymi zaburzeniami czynności nerek. Palifren Long nie jest zalecany u pacjentów z umiarkowanymi lub ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny < 50 ml/min).<sup data-drug="Palifren Long" data-section="Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania" title="Stężenia paliperydonu w osoczu są zwiększone u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek i dlatego u pacjentów z łagodnymi zaburzeniami czynności nerek zaleca się dostosowanie dawki. Nie zaleca się stosowania produktu leczniczego Palifren Long u pacjentów z umiarkowanymi lub ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny 17

Zaburzenia czynności wątroby

Brak jest danych dotyczących pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (klasa C według klasyfikacji Childa-Pugha). Zaleca się zachowanie ostrożności podczas stosowania paliperydonu u takich pacjentów.¹⁸

Pacjenci w podeszłym wieku z otępieniem

Nie przeprowadzono badań dotyczących stosowania Palifren Long u pacjentów w podeszłym wieku z otępieniem. U tej grupy pacjentów, u których występuje zwiększone ryzyko udaru mózgu, należy zachować szczególną ostrożność podczas stosowania tego produktu.¹⁹

Poniższe informacje, chociaż uzyskane dla rysperydonu, uznaje się za wiążące również dla paliperydonu:²⁰

Śmiertelność ogólna

W metaanalizie 17 badań klinicznych z grupą kontrolną stwierdzono zwiększone ryzyko zgonu u pacjentów w podeszłym wieku z otępieniem leczonych atypowymi lekami przeciwpsychotycznymi (rysperydon, arypiprazol, olanzapina i kwetiapina) w porównaniu do grupy przyjmującej placebo. W grupie osób otrzymujących rysperydon śmiertelność wyniosła 4% wobec 3,1% u pacjentów przyjmujących placebo.²¹

Zdarzenia niepożądane naczyniowo-mózgowe

W randomizowanych badaniach klinicznych z kontrolą placebo przeprowadzonych w populacji pacjentów z otępieniem stosujących atypowe leki przeciwpsychotyczne (rysperydon, arypiprazol, olanzapina) stwierdzono około 3-krotne zwiększenie ryzyka zdarzeń niepożądanych naczyniowo-mózgowych. Mechanizm odpowiedzialny za ten wzrost ryzyka pozostaje nieznany.²²

Choroba Parkinsona i otępienie z ciałami Lewy’ego

Lekarz przepisujący Palifren Long pacjentom z chorobą Parkinsona lub otępieniem z obecnością ciał Lewy’ego (DLB) powinien dokładnie rozważyć stosunek korzyści do ryzyka ze względu na podwyższone ryzyko wystąpienia złośliwego zespołu neuroleptycznego (NMS) oraz zwiększoną wrażliwość na leki przeciwpsychotyczne u tych pacjentów. Zwiększona wrażliwość na leki przeciwpsychotyczne może manifestować się splątaniem, zaburzeniem świadomości, niestabilnością postawy z częstymi upadkami, co towarzyszy objawom pozapiramidowym.²³

Priapizm

Zgłaszano przypadki priapizmu wywołanego przez leki przeciwpsychotyczne (w tym rysperydon) o działaniu blokującym receptory alfa-adrenergiczne. Podczas obserwacji po wprowadzeniu do obrotu raportowano również przypadki priapizmu po zastosowaniu paliperydonu podawanego doustnie. Należy poinformować pacjentów, aby zgłosili się pilnie do lekarza, jeśli objawy priapizmu nie ustąpią w ciągu 4 godzin.²⁴

Regulacja temperatury ciała

Lekom przeciwpsychotycznym przypisuje się właściwość zakłócania zdolności organizmu do obniżania podstawowej temperatury ciała. Zaleca się zachowanie ostrożności w przypadku stosowania Palifren Long u pacjentów, którzy mogą znaleźć się w sytuacjach sprzyjających podwyższeniu temperatury ciała, takich jak:²⁵

• Intensywny wysiłek fizyczny
• Narażenie na działanie skrajnie wysokich temperatur
• Jednoczesne przyjmowanie leków o działaniu przeciwcholinergicznym
• Odwodnienie

Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa

W trakcie stosowania leków przeciwpsychotycznych zgłaszano przypadki żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (VTE). U pacjentów leczonych tymi lekami często występują nabyte czynniki ryzyka zakrzepicy z zatorami w układzie żylnym. Dlatego przed rozpoczęciem oraz w trakcie leczenia Palifren Long konieczne jest zidentyfikowanie wszystkich potencjalnych czynników zwiększających ryzyko VTE oraz wdrożenie odpowiednich środków zapobiegawczych.²⁶

Działanie przeciwwymiotne

W badaniach przedklinicznych z użyciem paliperydonu zaobserwowano działanie przeciwwymiotne. U ludzi działanie to może maskować objawy przedawkowania niektórych leków lub stany takie jak niedrożność jelit, zespół Reye’a i nowotwór mózgu.²⁷

Sposób podawania

Należy zachować szczególną ostrożność, aby uniknąć niezamierzonego podania Palifren Long do naczynia krwionośnego.²⁸

Śródoperacyjny zespół wiotkiej tęczówki

U pacjentów przyjmujących produkty lecznicze o działaniu antagonistycznym na receptory alfa-1a-adrenergiczne, takie jak Palifren Long, podczas operacji usunięcia zaćmy obserwowano śródoperacyjny zespół wiotkiej tęczówki (IFIS). Zespół ten może zwiększać ryzyko powikłań ocznych w trakcie i po zabiegu.²⁹

Przed zabiegiem należy poinformować wykonującego go okulistę o aktualnym lub wcześniejszym przyjmowaniu przez pacjenta leków o działaniu antagonistycznym na receptory alfa-1a-adrenergiczne. Nie ustalono potencjalnych korzyści z odstawienia tych leków przed zabiegiem usunięcia zaćmy – należy to rozważyć w kontekście ryzyka związanego z przerwaniem leczenia przeciwpsychotycznego.³⁰

Substancje pomocnicze

Produkt leczniczy Palifren Long zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na dawkę, dlatego uznaje się go za „wolny od sodu”.³¹