Działania niepożądane
Lidocaini hydrochloridum Noridem 20 mg/ml

Lidokaina chlorowodorek wykazuje działania niepożądane ściśle zależne od dawki, drogi podania oraz indywidualnej wrażliwości pacjenta. Toksyczność miejscowa może pojawić się natychmiast po podaniu, natomiast ogólnoustrojowe działania niepożądane występują przy stężeniach przekraczających 5–10 mg/l, obejmując objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego (OUN) oraz układu sercowo-naczyniowego. W terapii przeciwarytmicznej dominują zaburzenia neurologiczne (dysforia, senność, zawroty głowy, drgawki) oraz kardiologiczne (bradykardia, blok przedsionkowo-komorowy, częstoskurcz komorowy). W znieczuleniu miejscowym i regionalnym obserwuje się przemijające objawy neurologiczne (często do 5 dni), rzadkie powikłania takie jak zespół ogona końskiego, parestezje, niedowład, a także reakcje anafilaktyczne manifestujące się pokrzywką, obrzękiem, skurczem oskrzeli i wstrząsem anafilaktycznym. U pacjentów w podeszłym wieku ryzyko działań niepożądanych jest zwiększone.

Pobierz ChPL PDF Lidocaini hydrochloridum Noridem – Roztwór do wstrzykiwań – 20 mg/ml
  1. Działania niepożądane Lidocaini hydrochloridum Noridem
    1. Działania niepożądane przy zastosowaniu jako środek do znieczulenia miejscowego i regionalnego
    2. Działania niepożądane przy zastosowaniu w leczeniu przeciwarytmicznym
    3. Działania niepożądane w grupach szczególnych
  2. Tabela działań niepożądanych lidokainy chlorowodorku
  3. Niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi lidokainy chlorowodorku
  4. Monitorowanie działań niepożądanych
    1. Kolejne rozdziały
Wskazania
  1. ciężki objawowy częstoskurcz komorowy
  2. tachyarytmia
  3. znieczulenie miejscowe
  4. znieczulenie regionalne
Substancja czynna
  1. lidokaina
Kategoria leku
  1. leki miejscowo znieczulające
  2. leki przeciwarytmiczne

Działania niepożądane Lidocaini hydrochloridum Noridem

Występowanie działań niepożądanych lidokainy chlorowodorku jest ściśle powiązane z zastosowaną dawką, drogą podania oraz indywidualną wrażliwością pacjenta. Toksyczność miejscowa może pojawić się bezpośrednio po podaniu leku. Ogólnoustrojowe działania niepożądane występują zazwyczaj przy stężeniach lidokainy przekraczających 5–10 mg/l i mogą dotyczyć zarówno ośrodkowego układu nerwowego (OUN), jak i układu sercowo-naczyniowego.1

Ogólnoustrojowe działania niepożądane częściej są obserwowane w przypadku zastosowania lidokainy jako leku przeciwarytmicznego. Natomiast spektrum działań niepożądanych po podaniu lidokainy jako leku miejscowo znieczulającego jest zasadniczo zbliżone do innych leków znieczulających o budowie amidowej.2

Działania niepożądane przy zastosowaniu jako środek do znieczulenia miejscowego i regionalnego

Przy stosowaniu lidokainy chlorowodorku jako środka do znieczulenia miejscowego i regionalnego mogą wystąpić różnorodne działania niepożądane, które są klasyfikowane zgodnie z częstością ich występowania.<sup data-drug="Lidocaini hydrochloridum Noridem" data-section="Działania niepożądane" title="Działania niepożądane wymieniono zgodnie z częstością ich występowania: Bardzo często (≥1/10), Często (≥1/100 to <1/10), Niezbyt często (≥1/1000 to <1/100), Rzadko (≥1/10 000 to <1/1000), Bardzo rzadko (3

Działania niepożądane przy zastosowaniu w leczeniu przeciwarytmicznym

Przy stosowaniu lidokainy chlorowodorku jako leku przeciwarytmicznego dominują działania niepożądane dotyczące układu nerwowego. W dalszej kolejności pojawia się wpływ na pracę serca i krążenie krwi. Większość obserwowanych reakcji jest związana z dużą szybkością wstrzyknięcia lub tempem wlewu.4

Działania niepożądane w grupach szczególnych

Dzieci i młodzież: Częstość występowania, rodzaj i nasilenie działań niepożądanych u dzieci prawdopodobnie są takie same jak u dorosłych.5

Pacjenci w podeszłym wieku: W tej populacji pacjentów częstość występowania działań niepożądanych może być zwiększona.6

Tabela działań niepożądanych lidokainy chlorowodorku

Układ/narząd Częstość występowania Działanie niepożądane Opis
Zaburzenia układu immunologicznego Rzadko Reakcje anafilaktyczne Objawiające się jako pokrzywka, obrzęk, skurcz oskrzeli, niewydolność oddechowa i objawy ze strony układu krążenia, aż po wstrząs anafilaktyczny.
Zaburzenia układu nerwowego
(znieczulenie miejscowe i regionalne)		 Często Przemijające objawy neurologiczne Występują do 5 dni, zwłaszcza po znieczuleniu podpajęczynówkowym i zewnątrzoponowym.
Rzadko Komplikacje neurologiczne Po blokach ośrodkowego układu nerwowego (głównie znieczuleniu podpajęczynówkowym) – trwałe znieczulenie, parestezja, niedowład aż po zespół ogona końskiego (obustronne osłabienie siły mięśniowej nóg aż po paraliż, znieczulenie siodłowe, nietrzymanie moczu i stolca), ból głowy z towarzyszącymi mu szumami usznymi i światłowstrętem. Urazy nerwów czaszkowych, głuchota nerwowo-czuciowa (w przypadku podania w głowę i okolice szyi).
Nieznana Zespół Hornera Związany ze znieczuleniem zewnątrzoponowym lub podaniem miejscowym w głowę i okolice szyi.
Zaburzenia układu nerwowego
(leczenie przeciwarytmiczne)		 Bardzo często Dysforia Zaburzenia nastroju objawiające się niepokojem i rozdrażnieniem.
Często Zaburzenia neurologiczne Senność, uczucie wirowania, zawroty głowy, dyzartria, szumy uszne, drżenie, mrowienie i parestezja (skóra), niewyraźne widzenie.
Rzadko Drgawki Drżenie mięśni aż po uogólnione drgawki, obniżony poziom świadomości aż po śpiączkę.
Zaburzenia psychiczne
(leczenie przeciwarytmiczne)		 Bardzo często Dysforia Zaburzenie nastroju charakteryzujące się złym samopoczuciem i niepokojem.
Często Zaburzenia psychiczne Dezorientacja, niepokój, rozdrażnienie, euforia, halucynacje i depresja.
Zaburzenia serca
(leczenie przeciwarytmiczne)		 Rzadko Bradykardia i blok przedsionkowo-komorowy Może prowadzić aż do zatrzymania akcji serca.
Bardzo rzadko Częstoskurcz komorowy Niebezpieczna szybka arytmia komorowa.
Zaburzenia naczyniowe
(leczenie przeciwarytmiczne)		 Rzadko Niedociśnienie Spadek ciśnienia tętniczego krwi poniżej wartości prawidłowych.
Zaburzenia żołądka i jelit
(znieczulenie miejscowe)		 Bardzo często Nudności, wymioty Występują szczególnie często po znieczuleniu podpajęczynówkowym czy zewnątrzoponowym.
Zaburzenia żołądka i jelit
(leczenie przeciwarytmiczne)		 Bardzo często Nudności, wymioty, dysfagia Dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, w tym trudności w połykaniu.
Zaburzenia układu oddechowego
(leczenie przeciwarytmiczne)		 Rzadko Depresja oddechowa Upośledzenie oddychania, które może prowadzić nawet do zatrzymania oddechu.
Urazy, zatrucia i powikłania po zabiegach
(znieczulenie miejscowe)		 Rzadko Urazy, podrażnienie korzeni, ucisk rdzenia kręgowego Przemijające podrażnienie korzeni wywołane znieczuleniem podpajęczynówkowym, ucisk rdzenia kręgowego w wyniku powstania krwiaka.
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
(znieczulenie miejscowe)		 Rzadko Dreszcze Występują po zastosowaniu zewnątrzoponowym.

Niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi lidokainy chlorowodorku

Stosowanie lidokainy chlorowodorku wiąże się z ryzykiem wystąpienia poważnych zaburzeń neurologicznych, szczególnie przy znieczuleniu regionalnym. Zespół ogona końskiego należy do najgroźniejszych powikłań znieczulenia podpajęczynówkowego, objawiając się obustronnym osłabieniem siły mięśniowej kończyn dolnych (aż do paraliżu), nietrzymaniem moczu i stolca, co może prowadzić do trwałego upośledzenia funkcji neurologicznych.7

Szczególnie niebezpieczne są reakcje anafilaktyczne, które choć występują rzadko, mogą prowadzić do zagrażającego życiu wstrząsu anafilaktycznego. W takich przypadkach konieczne jest natychmiastowe wdrożenie odpowiedniego postępowania ratunkowego.8

Przy stosowaniu lidokainy jako leku przeciwarytmicznego istnieje ryzyko wystąpienia poważnych zaburzeń rytmu serca i przewodzenia, takich jak bradykardia, blok przedsionkowo-komorowy czy częstoskurcz komorowy, które w skrajnych przypadkach mogą prowadzić do zatrzymania akcji serca.9

Zaburzenia ze strony OUN mogą manifestować się jako drżenia mięśni przechodzące w uogólnione drgawki, które stanowią poważne powikłanie, zwłaszcza jeśli towarzyszą im zaburzenia świadomości prowadzące do śpiączki.10

U pacjentów w podeszłym wieku istnieje zwiększone ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, co może być związane ze zmienioną farmakokinetyką leku w tej grupie wiekowej oraz współistniejącymi chorobami.11

Kolejnym potencjalnie zagrażającym życiu powikłaniem jest depresja oddechowa, która może prowadzić do zatrzymania oddechu, szczególnie przy stosowaniu lidokainy jako leku przeciwarytmicznego.12

Monitorowanie działań niepożądanych

Ze względu na potencjalne ryzyko wystąpienia poważnych działań niepożądanych lidokainy chlorowodorku, kluczowe jest prawidłowe monitorowanie pacjentów podczas terapii oraz zgłaszanie występujących działań niepożądanych. Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu, zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego.13

Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, Tel.: + 48 22 49 21 301; faks: + 48 22 49 21 309; Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl) lub bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego.14

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl