Właściwości farmakodynamiczne leku lerkanidypina

Lerkanidypina, składnik aktywny produktu leczniczego Karnidin, należy do grupy farmakoterapeutycznej antagonistów wapnia, a dokładniej pochodnych dihydropirydyny. Zgodnie z klasyfikacją ATC, lerkanidypina oznaczona jest kodem C08CA13. Lek ten występuje w postaci tabletek powlekanych o dawkach 10 mg i 20 mg.¹

Mechanizm działania

Główny mechanizm działania lerkanidypiny polega na hamowaniu przezbłonowego transportu jonów wapnia do komórek mięśni gładkich naczyń krwionośnych oraz do mięśnia sercowego. Efekt hipotensyjny (obniżający ciśnienie tętnicze) wynika z bezpośredniego rozluźnienia mięśni gładkich naczyń, co w konsekwencji prowadzi do zmniejszenia całkowitego oporu obwodowego.²

Działanie farmakodynamiczne

Istotną cechą lerkanidypiny jest przedłużone działanie przeciwnadciśnieniowe, które utrzymuje się pomimo stosunkowo krótkiego okresu półtrwania leku w osoczu. Zjawisko to wynika z wysokiego współczynnika podziału błonowego. Lek charakteryzuje się dużą selektywnością naczyniową, dzięki czemu nie wykazuje niekorzystnego działania inotropowego (nie osłabia kurczliwości mięśnia sercowego). Warto podkreślić, że rozszerzenie naczyń krwionośnych pod wpływem lerkanidypiny następuje stopniowo, co rzadko prowadzi do ostrego spadku ciśnienia z towarzyszącą odruchową tachykardią u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym.³

Lerkanidypina występuje w formie racematu, czyli mieszaniny dwóch enancjomerów. Za aktywność hipotensyjną odpowiada głównie enancjomer (S), co jest charakterystyczne również dla innych asymetrycznych pochodnych 1,4-dihydropirydyny.⁴

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania

Skuteczność kliniczna i profil bezpieczeństwa lerkanidypiny w dawkach 10-20 mg podawanych raz na dobę zostały gruntownie przebadane w ramach licznych badań klinicznych. Przeprowadzono zarówno podwójnie zaślepione badania kontrolowane placebo, obejmujące 1200 pacjentów otrzymujących lerkanidypinę i 603 pacjentów przyjmujących placebo, jak również długoterminowe badania kliniczne z grupą kontrolną otrzymującą substancję czynną oraz badania bez grupy kontrolnej. Łącznie w tych badaniach wzięło udział 3676 pacjentów.⁵

W większości badań klinicznych uczestniczyli pacjenci z nadciśnieniem tętniczym pierwotnym o nasileniu od łagodnego do umiarkowanego. Populacje badane obejmowały pacjentów w podeszłym wieku oraz pacjentów z cukrzycą. Lerkanidypina była stosowana zarówno w monoterapii, jak i w skojarzeniu z innymi lekami przeciwnadciśnieniowymi, takimi jak:⁶

• inhibitory ACE (enzymu konwertującego angiotensynę)
• leki moczopędne
• beta-adrenolityki

Badania w szczególnych populacjach

Poza badaniami przeprowadzonymi w celu potwierdzenia głównych wskazań terapeutycznych, lerkanidypina była również oceniana w niewielkim, niekontrolowanym, lecz randomizowanym badaniu u pacjentów z ciężkim nadciśnieniem tętniczym. U tych pacjentów średnie ciśnienie rozkurczowe wynosiło 114,5 ± 3,7 mmHg. Wyniki badania wykazały normalizację ciśnienia tętniczego u 40% z 25 pacjentów przyjmujących lerkanidypinę w dawce 20 mg raz dziennie oraz u 56% z 25 pacjentów stosujących dawkę 10 mg dwa razy dziennie.⁷

W podwójnie ślepym, randomizowanym badaniu kontrolowanym placebo, przeprowadzonym u pacjentów z izolowanym nadciśnieniem skurczowym, lerkanidypina wykazała znaczącą skuteczność w obniżaniu ciśnienia skurczowego. Wartości spadły ze średniego początkowego poziomu 172,6 ± 5,6 mmHg do 140,2 ± 8,7 mmHg po zastosowaniu terapii.⁸

Należy zaznaczyć, że nie przeprowadzono badań klinicznych dotyczących stosowania lerkanidypiny w populacji pediatrycznej.⁹