Właściwości farmakokinetyczne
Hydroxychloroquine Adamed 200 mg

Właściwości farmakokinetyczne hydroksychlorochiny

Hydroksychlorochina zawarta w produkcie Hydroxychloroquine Adamed 200 mg, tabletki powlekane, wykazuje charakterystyczny profil farmakokinetyczny obejmujący procesy wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i eliminacji, które warunkują jej działanie terapeutyczne i efekty niepożądane. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis właściwości farmakokinetycznych tego leku.¹

Wchłanianie hydroksychlorochiny

Hydroksychlorochina charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym, odbywającym się głównie w górnym odcinku jelita. Biodostępność leku wynosi 70-80%, a okres półtrwania wchłaniania to 4 ± 1,3 godziny. Maksymalne stężenia leku obserwuje się w czasie od 2 do 41,5 godzin po doustnym podaniu, przy czym średni czas osiągnięcia maksymalnego stężenia wynosi 4 godziny (zakres 2-6 godzin).²

Maksymalne stężenia leku po podaniu doustnym wynoszą:

• W osoczu: 34-79 ng/ml³
• We krwi: 188-427 ng/ml⁴

Wartość parametru AUCinf (pole pod krzywą zależności stężenia od czasu) i Cmax (maksymalne stężenie leku) u zdrowych ochotników wynoszą odpowiednio 102,3 ± 60,8 nmol*h/ml oraz 1,22 ± 0,40 nmol*h/ml. Warto podkreślić, że obecność pokarmu nie wpływa na stopień wchłaniania hydroksychlorochiny.⁵

Istotną cechą farmakokinetyki hydroksychlorochiny jest enancjoselektywność. Stężenie enancjomeru hydroksychlorochiny (-)-(R) we krwi jest wyższe niż stężenie enancjomeru (+)-(S). Stężenia leku w osoczu są średnio od 7 do 8 razy niższe niż we krwi.⁶

Dystrybucja w organizmie

Hydroksychlorochina wiąże się z białkami osocza w zakresie 30-40%. Wiązanie to zachodzi zarówno z albuminą, jak i z glikoproteiną alfa1. Proces ten jest enancjoselektywny – enancjomer (+)-(S) wiąże się silniej z białkami osocza niż enancjomer (-)-(R). U pacjentów z zapaleniem stawów stopień wiązania obu enancjomerów hydroksychlorochiny z białkami osocza jest wyższy w porównaniu do osób zdrowych.⁷

Objętość dystrybucji hydroksychlorochiny jest bardzo duża i wynosi:

• Średnio 5500 ± 2200 l (obliczone na podstawie danych z krwi)⁸
• 43 000 ± 21000 l (obliczone na podstawie danych z osocza)⁹
• 2851 ± 2147 l (obliczone na podstawie końcowej fazy eliminacji podzielonej przez biodostępność)¹⁰

Dystrybucja hydroksychlorochiny zachodzi w całym organizmie, przy czym lek ulega akumulacji w komórkach krwi oraz w niektórych tkankach, takich jak wątroba, nerki i oczy.¹¹

Metabolizm hydroksychlorochiny

Hydroksychlorochina podlega metabolizmowi wątrobowemu przy udziale enzymu CYP2D6 cytochromu P450. W procesie tym powstają trzy aktywne metabolity:¹²

• Dezetylochlorochina (DCQ) – o wartościach AUCinf 37,7 ± 16,9 nmol*h/ml i Cmax 0,06 ± 0,03 nmol/ml¹³
• Dezetylohydroksychlorochina¹⁴
• Bisdesetylohydroksychlorochina (BDCQ) – o wartościach AUCinf 53,6 ± 44,5 nmol*h/ml i Cmax 0,36 ± 0,64 nmol/ml¹⁵

Eliminacja hydroksychlorochiny

Eliminacja hydroksychlorochiny przebiega powoli. Końcowy okres półtrwania leku w fazie eliminacji wynosi:¹⁶

• 50 dni w krwi pełnej¹⁷
• 32 dni w osoczu¹⁸

Okresy półtrwania metabolitów obliczone po podaniu doustnym są dłuższe niż okres półtrwania leku macierzystego.¹⁹

Hydroksychlorochina jest eliminowana głównie przez nerki (23-25% w postaci niezmienionej) oraz przez żółć. Obliczony klirens podzielony przez biodostępność (CL/F) wynosi 12,0 ± 6,8 l/h.²⁰

Hydroksychlorochina przenika przez łożysko oraz prawdopodobnie przenika do mleka matki w postaci chlorochiny.²¹

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek i wątroby

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek obserwuje się wyższą aktywność tocznia, co wiąże się z niższymi poziomami hydroksychlorochiny. Zaobserwowano istotny związek pomiędzy dysfunkcją nerek a wysokim stężeniem hydroksychlorochiny we krwi.²²

Niewydolność nerek może nasilać toksyczne działanie hydroksychlorochiny na siatkówkę i jej kardiotoksyczność. W takich przypadkach może być konieczne zmniejszenie dawki leku. Istotną informacją kliniczną jest fakt, że hydroksychlorochina nie podlega dializie.²³

Farmakokinetyka w czasie ciąży

Zaobserwowano, że ciąża powoduje istotne zmiany fizjologiczne, które mogą wpływać na stężenie hydroksychlorochiny. Zmiany te mogą prowadzić do niepowodzenia terapeutycznego.²⁴