Właściwości farmakokinetyczne
Hascovir 400 mg/5 ml

Właściwości farmakokinetyczne leku Hascovir

Właściwości farmakokinetyczne acyklowiru, substancji czynnej zawartej w leku Hascovir (400 mg/5 ml, zawiesina doustna), obejmują procesy wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i eliminacji, które zostały szczegółowo zbadane w różnych grupach wiekowych pacjentów.¹

Wchłanianie

Acyklowir charakteryzuje się częściowym wchłanianiem z przewodu pokarmowego. Po podaniu doustnym osiąga on różne stężenia w osoczu, zależne od zastosowanej dawki. W stanie stacjonarnym, przy dawkowaniu 200 mg co 4 godziny, średnie maksymalne stężenie w osoczu (CSSmaks) wynosi 3,1 μM (0,7 μg/ml), a minimalne stężenie (CSSmin) osiąga wartość 1,8 μM (0,4 μg/ml).²

Zwiększenie dawki leku powoduje proporcjonalny wzrost stężenia we krwi. Przy dawce 400 mg co 4 godziny, CSSmaks wynosi 5,3 μM (1,2 μg/ml), a CSSmin 2,7 μM (0,6 μg/ml). Natomiast przy dawce 800 mg co 4 godziny, CSSmaks osiąga wartość 8 μM (1,8 μg/ml), a CSSmin 4 μM (0,9 μg/ml).³

Po podaniu dożylnym u dorosłych pacjentów, okres półtrwania acyklowiru w osoczu wynosi około 2,9 godziny. Średnie stężenia maksymalne po jednogodzinnej infuzji dożylnej w dawkach 2,5 mg/kg mc., 5 mg/kg mc. i 10 mg/kg mc. wynosiły odpowiednio 22,7 μM (5,1 μg/ml), 43,6 μM (9,8 μg/ml) i 92 μM (20,7 μg/ml). Stężenia minimalne po 7 godzinach od podania osiągały wartości 2,2 μM (0,5 μg/ml), 3,1 μM (0,7 μg/ml) i 10,2 μM (2,3 μg/ml).⁴

Parametry farmakokinetyczne u dzieci

W populacji pediatrycznej powyżej pierwszego roku życia, przy podaniu dawek przeliczonych na powierzchnię ciała (250 mg/m² zamiast 5 mg/kg mc. i 500 mg/m² zamiast 10 mg/kg mc.), zaobserwowano stężenia maksymalne i minimalne zbliżone do wartości uzyskiwanych u dorosłych.⁵

U noworodków i niemowląt do 3. miesiąca życia otrzymujących acyklowir w dawce 10 mg/kg mc. co 8 godzin w jednogodzinnej infuzji dożylnej, stężenie maksymalne (CSSmaks) wynosiło 61,2 μM (13,8 μg/ml), a minimalne (CSSmin) – 10,1 μM (2,3 μg/ml). W innej grupie noworodków i niemowląt, otrzymujących wyższą dawkę 15 mg/kg mc. co 8 godzin, obserwowano proporcjonalny wzrost stężeń – Cmax osiągało 83,5 μM (18,8 μg/ml), a Cmin 14,1 μM (3,2 μg/ml). W tej grupie wiekowej okres półtrwania acyklowiru w osoczu był dłuższy i wynosił 3,8 godziny.⁶

Dystrybucja

Acyklowir przenika do płynu mózgowo-rdzeniowego, gdzie osiąga stężenie stanowiące około 50% stężenia w osoczu. Charakteryzuje się stosunkowo niewielkim stopniem wiązania z białkami osocza, wynoszącym od 9% do 33%. Ta właściwość minimalizuje ryzyko występowania interakcji związanych z konkurencyjnym wypieraniem acyklowiru z miejsc wiązania przez inne leki.⁷

Metabolizm

Głównym metabolitem acyklowiru jest 9-karboksymetoksymetyloguanina. Ten metabolit stanowi około 10-15% podanej dawki leku i jest wydalany z moczem.⁸

Eliminacja

Eliminacja acyklowiru zachodzi głównie przez nerki, przy czym większość leku jest wydalana w postaci niezmienionej. Klirens nerkowy acyklowiru znacznie przewyższa klirens kreatyniny, co wskazuje na udział zarówno wydzielania kanalikowego, jak i przesączania kłębuszkowego w procesie wydalania leku przez nerki.⁹

Farmakokinetyka w grupach szczególnych

Pacjenci w podeszłym wieku

U pacjentów w podeszłym wieku obserwuje się zmniejszenie całkowitego klirensu ustrojowego acyklowiru, które przebiega równolegle ze spadkiem klirensu kreatyniny. Mimo to zmiany okresu półtrwania leku w osoczu są niewielkie.¹⁰

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

U pacjentów z przewlekłymi zaburzeniami czynności nerek średni okres półtrwania acyklowiru ulega znacznemu wydłużeniu i wynosi 19,5 godziny. Podczas hemodializy okres półtrwania acyklowiru skraca się do 5,7 godziny, a stężenie leku w osoczu krwi zmniejsza się o około 60% w trakcie zabiegu.¹¹

Interakcje farmakokinetyczne

Podanie probenecydu w dawce 1 g na 60 minut przed zastosowaniem acyklowiru wywiera istotny wpływ na parametry farmakokinetyczne leku. Obserwuje się wydłużenie okresu półtrwania acyklowiru o 18% oraz zwiększenie powierzchni pola pod krzywą zależności stężenia leku w osoczu od czasu (AUC) o 40%.¹²

Najważniejsze właściwości farmakokinetyczne acyklowiru

• Wchłanianie – acyklowir wchłania się częściowo z przewodu pokarmowego, a stężenie w osoczu rośnie proporcjonalnie do podanej dawki¹³
• Okres półtrwania – u dorosłych po podaniu dożylnym wynosi około 2,9 godziny, u noworodków i niemowląt – 3,8 godziny, a u pacjentów z przewlekłymi zaburzeniami czynności nerek – 19,5 godziny¹⁴
• Dystrybucja – stężenie w płynie mózgowo-rdzeniowym stanowi około 50% stężenia w osoczu, wiązanie z białkami osocza jest niewielkie (9-33%)¹⁵
• Metabolizm – głównym metabolitem jest 9-karboksymetoksymetyloguanina¹⁶
• Eliminacja – lek jest wydalany głównie przez nerki w postaci niezmienionej, z udziałem zarówno wydzielania kanalikowego, jak i przesączania kłębuszkowego¹⁷