centralny cewnik naczyniowy

Centralny cewnik naczyniowy (central venous catheter, CVC) to specjalistyczne urządzenie medyczne umieszczane w dużych żyłach, najczęściej szyjnej wewnętrznej, podobojczykowej lub udowej, z końcówką znajdującą się w żyle głównej górnej lub dolnej, w bezpośrednim sąsiedztwie prawego przedsionka serca. Stanowi ważny element terapii w przypadkach wymagających długotrwałego dostępu naczyniowego.

Wskazania do zastosowania centralnego cewnika naczyniowego obejmują podawanie leków drażniących dla naczyń obwodowych (np. niektórych antybiotyków, chemioterapeutyków), żywienie pozajelitowe, częste pobieranie próbek krwi, monitorowanie ośrodkowego ciśnienia żylnego, a także sytuacje, gdy dostęp obwodowy jest utrudniony lub niemożliwy. Wyróżnia się kilka typów CVC: cewniki nietunelizowane (krótkoterminowe), tunelizowane (długoterminowe), porty naczyniowe oraz cewniki do hemodializy.

Założenie centralnego cewnika naczyniowego wiąże się z ryzykiem powikłań, które można podzielić na wczesne (odma opłucnowa, krwiak, nakłucie tętnicy, zaburzenia rytmu serca) oraz późne (zakrzepica, infekcje odcewnikowe, przemieszczenie cewnika). Prewencja zakażeń związanych z CVC obejmuje ścisłe przestrzeganie zasad aseptyki podczas implantacji, regularną wymianę opatrunków oraz stosowanie protokołów pielęgnacyjnych.

Prawidłowe umiejscowienie końcówki cewnika powinno być potwierdzone radiologicznie po zabiegu implantacji. Czas utrzymywania centralnego dostępu naczyniowego zależy od wskazań klinicznych i typu cewnika – od kilku dni (cewniki nietunelizowane) do kilku lat (porty naczyniowe). Usunięcie CVC powinno być przeprowadzone w warunkach aseptycznych, z uwzględnieniem ryzyka powikłań, takich jak zator powietrzny czy krwawienie.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl