Działania niepożądane
Gabapentin Aurovitas 300 mg
Gabapentyna, stosowana zarówno w monoterapii, jak i jako lek wspomagający u pacjentów z padaczką oraz bólem neuropatycznym, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych o różnej częstości występowania. Najczęściej obserwowane działania obejmują zakażenia wirusowe (≥ 1/10), senność, zawroty głowy, ataksję, uczucie zmęczenia oraz gorączkę. Często występują również zaburzenia psychiczne (wrogość, splątanie, depresja), leukopenia, zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, biegunka), a także reakcje skórne takie jak wysypka i świąd. Rzadziej notowano poważne reakcje, w tym trombocytopenię, zespół Stevensa-Johnsona, zapalenie wątroby, rabdomiolizę oraz ostre zapalenie trzustki, choć związek przyczynowo-skutkowy z lekiem pozostaje niejasny. U pacjentów pediatrycznych szczególnie często obserwowano zakażenia dróg oddechowych, zapalenie ucha środkowego, drgawki oraz agresywne zachowania i hiperkinezy.
Działania niepożądane Gabapentin Aurovitas
Działania niepożądane obserwowane w trakcie stosowania gabapentyny zostały zebrane i usystematyzowane na podstawie badań klinicznych prowadzonych zarówno u pacjentów z padaczką (gdzie gabapentyna stosowana była jako lek wspomagający lub w monoterapii), jak i u pacjentów z bólem neuropatycznym. Przedstawione poniżej dane uwzględniają również obserwacje poczynione po wprowadzeniu leku do obrotu1.
Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych
Częstość występowania działań niepożądanych określono według następującej konwencji:
- Bardzo często: ≥ 1/10
- Często: ≥ 1/100 do < 1/10
- Niezbyt często: ≥ 1/1 000 do < 1/100
- Rzadko: ≥ 1/10 000 do < 1/1 000
- Bardzo rzadko: < 1/10 000
- Częstość nieznana: nie może być określona na podstawie dostępnych danych
W przypadku gdy działanie niepożądane stwierdzano z różną częstością w badaniach klinicznych, zostało ono zakwalifikowane do kategorii o największej częstości występowania. Dodatkowe działania niepożądane zaobserwowane po wprowadzeniu produktu do obrotu zostały sklasyfikowane jako występujące z „częstością nieznaną”2.
Szczegółowa tabela działań niepożądanych gabapentyny
| Klasyfikacja układów i narządów | Częstość występowania | Działania niepożądane | Opis |
|---|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Bardzo często | Zakażenie wirusowe | Powszechnie występujące zakażenia o etiologii wirusowej |
| Często | Zapalenie płuc, zakażenie układu oddechowego, zakażenie dróg moczowych, zakażenie, zapalenie ucha środkowego | U dzieci szczególnie często obserwowano zakażenia dróg oddechowych i zapalenie ucha środkowego | |
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Często | Leukopenia | Zmniejszenie liczby białych krwinek |
| Częstość nieznana | Trombocytopenia | Zmniejszenie liczby płytek krwi | |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Niezbyt często | Reakcje alergiczne (np. pokrzywka) | Reakcje nadwrażliwości skórnej |
| Częstość nieznana | Zespół nadwrażliwości, reakcje uogólnione, anafilaksja | Reakcje uogólnione mogą obejmować gorączkę, wysypkę, zapalenie wątroby, uogólnione powiększenie węzłów chłonnych, eozynofilię oraz inne objawy | |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Często | Jadłowstręt, wzmożone łaknienie | Zaburzenia apetytu |
| Niezbyt często | Hiperglikemia | Najczęściej obserwowana u pacjentów z cukrzycą | |
| Rzadko | Hipoglikemia | Najczęściej obserwowana u pacjentów z cukrzycą | |
| Częstość nieznana | Hiponatremia | Zmniejszone stężenie sodu we krwi | |
| Zaburzenia psychiczne | Często | Wrogość, splątanie, labilność emocjonalna, depresja, lęk, nerwowość, zaburzenia myślenia | Różnorodne zaburzenia psychiczne i emocjonalne |
| Niezbyt często | Pobudzenie | Stan nadmiernego pobudzenia psychoruchowego | |
| Częstość nieznana | Myśli samobójcze, omamy, uzależnienie od leku | Ciężkie zaburzenia psychiczne, w tym uzależnienie od leku | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Bardzo często | Senność, zawroty głowy, ataksja | Najczęściej obserwowane neurologiczne działania niepożądane |
| Często | Drgawki, hiperkinezy, dyzartria, niepamięć, drżenie, bezsenność, ból głowy, zaburzenia czucia, oczopląs, zmiany w odruchach | Liczne zaburzenia neurologiczne, w tym drgawki i hiperkinezy (szczególnie często u dzieci) | |
| Niezbyt często | Zmniejszona ruchliwość, zaburzenia psychiczne | Ograniczenie aktywności ruchowej | |
| Rzadko | Utrata przytomności | Całkowita, krótkotrwała utrata świadomości | |
| Częstość nieznana | Choreoatetoza, dyskinezy, dystonia i inne zaburzenia ruchowe | Różnorodne zaburzenia kontroli ruchowej | |
| Zaburzenia oka | Często | Zaburzenia widzenia | Obejmują niedowidzenie, podwójne widzenie |
| Zaburzenia ucha i błędnika | Często | Zawroty głowy | Zaburzenia równowagi pochodzenia błędnikowego |
| Częstość nieznana | Szum uszny | Subiektywne odczuwanie dźwięków przy braku bodźca akustycznego | |
| Zaburzenia serca | Niezbyt często | Kołatanie serca | Subiektywne odczuwanie przyspieszonej lub nieregularnej akcji serca |
| Zaburzenia naczyniowe | Często | Nadciśnienie tętnicze, rozszerzenie naczyń | Zaburzenia regulacji napięcia naczyń krwionośnych |
| Zaburzenia układu oddechowego | Często | Duszność, zapalenie oskrzeli, zapalenie gardła, kaszel, zapalenie błony śluzowej nosa | Różnorodne objawy i schorzenia dróg oddechowych |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Często | Wymioty, nudności, zaburzenia dotyczące zębów, zapalenie dziąseł, biegunka, ból brzucha, niestrawność, zaparcia, suchość błony śluzowej jamy ustnej lub w gardle, wzdęcia | Liczne zaburzenia żołądkowo-jelitowe o różnym nasileniu |
| Niezbyt często | Dysfagia | Zaburzenia połykania | |
| Częstość nieznana | Zapalenie trzustki | Opisywano przypadki ostrego zapalenia trzustki, choć związek przyczynowo-skutkowy nie jest jasny | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Częstość nieznana | Zapalenie wątroby, żółtaczka | Hepatotoksyczność o różnym stopniu nasilenia |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Często | Obrzęk twarzy, plamica, wysypka, świąd, trądzik | Różne reakcje skórne; plamica opisywana najczęściej jako występowanie zasinień wskutek urazów fizycznych |
| Częstość nieznana | Zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, obrzęk naczynioruchowy, rumień wielopostaciowy, łysienie, osutka polekowa z eozynofilią i objawami ogólnymi | Ciężkie, potencjalnie zagrażające życiu reakcje skórne | |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe | Często | Bóle stawów, bóle mięśni, bóle pleców, drganie mięśni | Różne dolegliwości układu ruchu |
| Częstość nieznana | Rabdomioliza, drgawki kloniczne mięśni | Poważne uszkodzenie tkanki mięśniowej z rozpadem miocytów | |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Częstość nieznana | Ostra niewydolność nerek, nietrzymanie moczu | Zaburzenia funkcji wydalniczej nerek |
| Zaburzenia układu rozrodczego i piersi | Często | Impotencja | Zaburzenia erekcji u mężczyzn |
| Częstość nieznana | Hipertrofia piersi, ginekomastia, zaburzenia czynności seksualnych | Zmiany morfologiczne piersi i różnorodne dysfunkcje seksualne (zmiany libido, zaburzenia ejakulacji, brak orgazmu) | |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Bardzo często | Uczucie zmęczenia, gorączka | Najczęściej obserwowane ogólne działania niepożądane |
| Często | Obrzęki obwodowe, zaburzenia chodu, osłabienie, ból, złe samopoczucie, zespół grypowy | Zróżnicowane objawy ogólnoustrojowe | |
| Niezbyt często | Obrzęki uogólnione | Rozległe gromadzenie się płynu w przestrzeni pozakomórkowej | |
| Częstość nieznana | Objawy abstynencyjne, bóle w klatce piersiowej, nagłe zgony z niewyjaśnionych przyczyn | Opisywano nagłe zgony, choć nie wykazano związku przyczynowo-skutkowego ze stosowaniem gabapentyny | |
| Badania diagnostyczne | Często | Leukopenia, zwiększenie masy ciała | Zmiany w morfologii krwi i parametrach antropometrycznych |
| Niezbyt często | Zwiększone wartości testów czynnościowych wątroby (SGOT/AST, SGPT/ALT) oraz bilirubiny | Zaburzenia laboratoryjnych wskaźników funkcji wątroby | |
| Częstość nieznana | Zwiększone stężenie fosfokinazy kreatynowej we krwi | Wzrost enzymu wskazującego na uszkodzenie tkanki mięśniowej | |
| Urazy, zatrucia i powikłania po zabiegach | Często | Przypadkowe urazy, złamania, otarcia naskórka | Konsekwencje urazów mechanicznych |
| Niezbyt często | Upadki | Utrata równowagi prowadząca do upadku |
Objawy abstynencyjne po odstawieniu gabapentyny
Po przerwaniu krótkotrwałego lub długotrwałego leczenia gabapentyną obserwowano objawy odstawienia. Objawy te występują zazwyczaj w ciągu 48 godzin od odstawienia leku. Do najczęściej występujących objawów należą: niepokój, bezsenność, nudności, bóle, pocenie się, drżenie, ból głowy, depresja, uczucie nienormalności, zawroty głowy i złe samopoczucie3.
Wystąpienie objawów odstawienia po przerwaniu stosowania gabapentyny może świadczyć o uzależnieniu od leku. Pacjenta należy o tym poinformować na początku leczenia. Jeśli konieczne jest przerwanie stosowania gabapentyny, zaleca się, aby odbywało się to stopniowo przez co najmniej 1 tydzień, niezależnie od wskazań4.
Szczególne przypadki działań niepożądanych
W trakcie stosowania gabapentyny zaobserwowano przypadki ostrego zapalenia trzustki, jednakże związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy stosowaniem leku a tym powikłaniem pozostaje niejasny5.
U pacjentów ze schyłkową niewydolnością nerek leczonych hemodializami odnotowano przypadki miopatii wraz ze zwiększonym poziomem kinazy kreatynowej6.
W populacji pediatrycznej szczególnie często obserwowano: zakażenia dróg oddechowych, zapalenie ucha środkowego, drgawki i zapalenie oskrzeli. Dodatkowo u dzieci często notowano agresywne zachowania i hiperkinezy7.
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: +48 22 49 21 301, faks: +48 22 49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl8.
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu9.
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania