Interakcje leku
Etiagen XR 200 mg
Kwetiapina, metabolizowana głównie przez enzym CYP3A4, wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które należy uwzględnić w terapii. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol, powodują 5-8-krotny wzrost AUC kwetiapiny, co stanowi przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania. Induktory enzymów wątrobowych, np. karbamazepina i fenytoina, znacząco zwiększają klirens kwetiapiny (odpowiednio do około 13% ekspozycji i o 450%), co wymaga unikania lub dostosowania dawki. Sok grejpfrutowy, również hamujący CYP3A4, nie jest zalecany ze względu na ryzyko wzrostu stężenia leku. Inne leki, takie jak imipramina, fluoksetyna, rysperydon, haloperydol i cymetydyna, nie wpływają istotnie na farmakokinetykę kwetiapiny.
- Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
- Interakcje farmakokinetyczne
- Inhibitory CYP3A4
- Induktory enzymatyczne
- Inne interakcje lekowe
- Interakcje z litem i walproinianem
- Interakcje z lekami kardiologicznymi
- Interakcje z lekami przeciwcholinergicznymi
- Interakcje wpływające na wyniki badań diagnostycznych
- Interakcje kwetiapiny z alkoholem
- Tabela interakcji z kwetiapiną
- ciężka depresja
- epizod dużej depresji w przebiegu zaburzenia afektywnego dwubiegunowego
- epizod maniakalny w przebiegu zaburzenia afektywnego dwubiegunowego
- schizofrenia
- zaburzenie afektywne dwubiegunowe
- zapobieganie nawrotom epizodu depresji w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym
- zapobieganie nawrotom epizodu manii w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Kwetiapina, substancja czynna produktu leczniczego Etiagen XR, wykazuje liczne interakcje z innymi lekami oraz substancjami, które należy uwzględnić podczas planowania terapii. Ze względu na działanie kwetiapiny na ośrodkowy układ nerwowy, istnieje konieczność zachowania szczególnej ostrożności podczas jednoczesnego stosowania z innymi lekami wpływającymi na OUN oraz alkoholem.1
Interakcje farmakokinetyczne
Metabolizm kwetiapiny odbywa się głównie z udziałem enzymu CYP3A4 z rodziny cytochromu P450. Z tego względu substancje indukujące lub hamujące ten enzym mogą znacząco wpływać na stężenie kwetiapiny w osoczu, modyfikując jej działanie terapeutyczne i profil bezpieczeństwa.2
Inhibitory CYP3A4
Jednoczesne stosowanie kwetiapiny z silnymi inhibitorami enzymu CYP3A4 (np. ketokonazolem) może prowadzić do znaczącego zwiększenia stężenia kwetiapiny w osoczu. W badaniach wykazano, że podanie kwetiapiny z ketokonazolem powoduje pięcio- do ośmiokrotny wzrost wartości AUC (pole pod krzywą zależności stężenia od czasu) kwetiapiny. Z tego powodu równoczesne stosowanie kwetiapiny z inhibitorami CYP3A4 jest przeciwwskazane.3
Nie zaleca się również spożywania soku grejpfrutowego podczas terapii kwetiapiną, gdyż zawiera on substancje hamujące CYP3A4, co może prowadzić do zwiększenia ekspozycji na kwetiapinę.4
Induktory enzymatyczne
Równoczesne stosowanie leków indukujących enzymy wątrobowe może znacząco zmniejszać stężenie kwetiapiny w osoczu. Karbamazepina, znany induktor enzymów wątrobowych, znacząco zwiększa klirens kwetiapiny, co prowadzi do zmniejszenia ekspozycji na kwetiapinę średnio do około 13% wartości obserwowanej podczas monoterapii. U niektórych pacjentów efekt ten może być jeszcze bardziej wyrażony.5
Podobnie fenytoina, również będąca induktorem enzymów mikrosomalnych, powoduje znaczne podwyższenie klirensu kwetiapiny o około 450%.6
U pacjentów stosujących leki indukujące enzymy wątrobowe terapię kwetiapiną należy rozpoczynać tylko wtedy, gdy korzyści przewyższają ryzyko związane z odstawieniem induktora. Jakakolwiek zmiana w stosowaniu induktora powinna być przeprowadzana stopniowo, a jeśli to konieczne, należy rozważyć zastąpienie induktora lekiem bez właściwości indukujących (np. walproinianem sodu).7
Inne interakcje lekowe
Właściwości farmakokinetyczne kwetiapiny nie ulegały istotnym zmianom podczas jednoczesnego stosowania następujących leków:
- Leki przeciwdepresyjne – imipramina (inhibitor CYP2D6) lub fluoksetyna (inhibitor CYP3A4 i CYP2D6)8
- Leki przeciwpsychotyczne – rysperydon lub haloperydol9
- Cymetydyna10
Należy jednak zwrócić uwagę, że tiorydazyna może powodować zwiększenie klirensu kwetiapiny o około 70%.11
Interakcje z litem i walproinianem
Farmakokinetyka soli litu nie zmienia się podczas jednoczesnego podawania z kwetiapiną.12 Jednakże w 6-tygodniowym randomizowanym badaniu z zastosowaniem litu i kwetiapiny o przedłużonym uwalnianiu u pacjentów z ostrą manią zaobserwowano zwiększoną częstość występowania objawów pozapiramidowych (szczególnie drżenia), senności oraz przyrostu masy ciała w porównaniu z grupą placebo.13
Właściwości farmakokinetyczne walproinianu sodu i kwetiapiny podczas jednoczesnego stosowania nie zmieniają się w stopniu istotnym klinicznie.14 Jednak w retrospektywnym badaniu u dzieci i młodzieży leczonych walproinianem, kwetiapiną lub kombinacją obu leków zaobserwowano większą częstość występowania leukopenii i neutropenii w grupie stosującej terapię skojarzoną w porównaniu z grupami stosującymi monoterapię.15
Interakcje z lekami kardiologicznymi
Nie przeprowadzono formalnych badań interakcji z powszechnie stosowanymi produktami leczniczymi działającymi na układ krążenia. Należy zachować szczególną ostrożność podczas jednoczesnego stosowania kwetiapiny z lekami, które mogą powodować zaburzenia elektrolitowe lub wydłużać odstęp QT, ze względu na możliwość nasilenia tych efektów.16
Interakcje z lekami przeciwcholinergicznymi
Należy zachować ostrożność podczas leczenia pacjentów przyjmujących inne leki o działaniu przeciwcholinergicznym (przeciwmuskarynowym) ze względu na możliwość nasilenia tych efektów przy jednoczesnym stosowaniu z kwetiapiną.17
Interakcje wpływające na wyniki badań diagnostycznych
U pacjentów przyjmujących kwetiapinę odnotowano fałszywie dodatnie wyniki testów immunoenzymatycznych na metadon i trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne. W przypadku uzyskania wątpliwych wyników immunoenzymatycznych badań przesiewowych zaleca się ich potwierdzenie przy użyciu odpowiedniej techniki chromatograficznej.18
Interakcje kwetiapiny z alkoholem
Ze względu na działanie kwetiapiny na ośrodkowy układ nerwowy, jednoczesne spożywanie alkoholu podczas terapii produktem Etiagen XR może prowadzić do nasilenia działania depresyjnego na OUN. Może to skutkować zwiększoną sedacją, nadmiernym uspokojeniem, zaburzeniami koordynacji psychoruchowej oraz spowolnieniem reakcji.19
Potencjalne interakcje z alkoholem mogą prowadzić do:
- Nasilenia działania sedatywnego i uspokajającego
- Zwiększonego ryzyka nadmiernej senności
- Pogorszenia funkcji poznawczych i motorycznych
- Zaburzeń zdolności prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn
- Zwiększonego ryzyka upadków i urazów
Podczas terapii kwetiapiną zaleca się całkowitą abstynencję od alkoholu lub co najmniej istotne ograniczenie jego spożycia w celu uniknięcia niepożądanych interakcji mogących wpływać na bezpieczeństwo pacjenta.
Tabela interakcji z kwetiapiną
| Lek/substancja | Typ interakcji | Efekt interakcji | Poziom ważności | Zalecenia |
|---|---|---|---|---|
| Inhibitory CYP3A4 (ketokonazol i inne) | Farmakokinetyczna | 5-8 krotny wzrost AUC kwetiapiny | Wysoki | Przeciwwskazane jednoczesne stosowanie |
| Sok grejpfrutowy | Farmakokinetyczna | Wzrost stężenia kwetiapiny | Umiarkowany | Nie zaleca się spożywania podczas terapii |
| Karbamazepina i inne induktory enzymów wątrobowych | Farmakokinetyczna | Zmniejszenie ekspozycji na kwetiapinę do ok. 13% wartości | Wysoki | Unikać, jeśli to możliwe; dostosować dawkę kwetiapiny |
| Fenytoina | Farmakokinetyczna | Zwiększenie klirensu kwetiapiny o ok. 450% | Wysoki | Unikać, jeśli to możliwe; znacząco zwiększyć dawkę kwetiapiny |
| Tiorydazyna | Farmakokinetyczna | Zwiększenie klirensu kwetiapiny o ok. 70% | Umiarkowany | Dostosować dawkę kwetiapiny |
| Lit | Farmakodynamiczna | Zwiększona częstość objawów pozapiramidowych, senności i przyrostu masy ciała | Umiarkowany | Ścisłe monitorowanie objawów niepożądanych |
| Walproinian sodu | Farmakodynamiczna | Zwiększona częstość leukopenii i neutropenii (szczególnie u dzieci i młodzieży) | Umiarkowany | Regularne monitorowanie parametrów morfologii krwi |
| Leki przeciwcholinergiczne | Farmakodynamiczna | Nasilenie działania przeciwcholinergicznego | Umiarkowany | Zachować ostrożność, monitorować objawy |
| Leki wydłużające odstęp QT lub powodujące zaburzenia elektrolitowe | Farmakodynamiczna | Potencjalne zwiększenie ryzyka arytmii | Wysoki | Zachować szczególną ostrożność, monitorować EKG |
| Alkohol | Farmakodynamiczna | Nasilenie działania depresyjnego na OUN, sedacja | Wysoki | Zalecana abstynencja podczas leczenia |
| Imipramina, fluoksetyna | Farmakokinetyczna | Brak istotnych zmian farmakokinetyki kwetiapiny | Niski | Nie wymaga dostosowania dawki |
| Rysperydon, haloperydol | Farmakokinetyczna | Brak istotnych zmian farmakokinetyki kwetiapiny | Niski | Nie wymaga dostosowania dawki |
| Cymetydyna | Farmakokinetyczna | Brak istotnych zmian farmakokinetyki kwetiapiny | Niski | Nie wymaga dostosowania dawki |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania