Przedawkowanie
Etform SR 500 mg

Przedawkowanie metforminy chlorowodorku, substancji czynnej leku Etform SR (dostępnego w dawkach 500 mg, 750 mg oraz 1000 mg w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu), stanowi poważne zagrożenie zdrowotne, przede wszystkim z powodu ryzyka rozwoju kwasicy mleczanowej. Kwasica ta może wystąpić już przy dawkach od kilku gramów, a nawet do 85 g metforminy, i objawia się zaburzeniami świadomości, tachypnoe, hipotonią, hipotermią oraz objawami ze strony przewodu pokarmowego. Hipoglikemia nie jest typowym objawem przedawkowania metforminy, co podkreśla konieczność monitorowania stanu metabolicznego pacjenta i wyrównywania zaburzeń kwasowo-zasadowych oraz elektrolitowych. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z upośledzoną funkcją nerek, chorobami wątroby, podeszłym wiekiem oraz tych przyjmujących leki nefrotoksyczne, u których ryzyko kwasicy mleczanowej jest znacznie podwyższone.

Przedawkowanie leku Etform SR

Przedawkowanie metforminy chlorowodorku, substancji czynnej leku Etform SR, stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia i życia pacjenta. Pomimo że lek ten jest powszechnie stosowany w terapii cukrzycy typu 2, jego przedawkowanie niesie ze sobą szereg niebezpiecznych konsekwencji, które wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. 1

Główne zagrożenia przedawkowania

Najpoważniejszym następstwem przedawkowania metforminy jest kwasica mleczanowa – stan zagrażający zdrowiu lub życiu pacjenta. Co istotne, nawet przy przyjęciu bardzo wysokich dawek metforminy (do 85 g), nie obserwowano hipoglikemii, natomiast rozwijała się właśnie kwasica mleczanowa. 2

Ryzyko wystąpienia kwasicy mleczanowej znacząco wzrasta nie tylko przy znacznym przedawkowaniu metforminy, ale również w przypadku współistnienia innych czynników ryzyka. 3

Postępowanie w przedawkowaniu

Kwasica mleczanowa wymaga bezwzględnie hospitalizacji i natychmiastowego leczenia. Pacjent z podejrzeniem przedawkowania metforminy musi być niezwłocznie przewieziony do szpitala, gdzie zostanie poddany odpowiedniemu leczeniu. 4

Najbardziej skuteczną metodą eliminacji zarówno mleczanów, jak i samej metforminy z organizmu jest hemodializa. Procedura ta powinna być wdrożona jak najszybciej po stwierdzeniu przedawkowania i wystąpienia objawów kwasicy mleczanowej. 5

Dawki prowadzące do przedawkowania

Warto podkreślić, że ryzyko przedawkowania dotyczy wszystkich dostępnych dawek preparatu Etform SR (500 mg, 750 mg oraz 1000 mg). Należy pamiętać, że lek Etform SR występuje w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu, co ma znaczenie przy ocenie objawów przedawkowania i planowaniu postępowania terapeutycznego. 6

Objawy przedawkowania Opis objawów Dawka związana z objawami Postępowanie
Kwasica mleczanowa Główne powikłanie przedawkowania metforminy objawiające się zaburzeniami świadomości, przyspieszonym oddechem (tachypnoe), hipotonią, hipotermią, bólami brzucha, wymiotami Może wystąpić przy przyjęciu dawek już od kilku gramów, szczególnie w obecności innych czynników ryzyka; obserwowana nawet przy dawkach do 85 g Natychmiastowa hospitalizacja, hemodializa jako metoda z wyboru do usuwania mleczanów i metforminy z organizmu
Zaburzenia metaboliczne Acidoza metaboliczna, zwiększone stężenie mleczanów we krwi, zaburzenia elektrolitowe Występuje przy znacznym przedawkowaniu metforminy Intensywna terapia, wyrównywanie zaburzeń kwasowo-zasadowych i elektrolitowych, hemodializa
Objawy ze strony układu pokarmowego Nudności, wymioty, bóle brzucha, biegunka Mogą wystąpić przy przekroczeniu dawek terapeutycznych Leczenie objawowe, monitorowanie stanu metabolicznego pacjenta
Hipoglikemia Nie jest typowym objawem przedawkowania samej metforminy Nie obserwowano nawet przy dawkach do 85 g Monitorowanie glikemii, choć nie jest to główny kierunek postępowania

Szczególne grupy ryzyka

Należy zwrócić szczególną uwagę na pacjentów z upośledzoną funkcją nerek, podeszłym wieku, chorobami wątroby oraz tych, którzy przyjmują jednocześnie inne leki mogące wpływać na funkcje nerek. U tych pacjentów ryzyko wystąpienia kwasicy mleczanowej w przypadku przedawkowania metforminy jest znacząco wyższe. 7

W praktyce klinicznej należy zachować czujność wobec pacjentów przyjmujących Etform SR, szczególnie w dawkach 750 mg i 1000 mg, gdyż przedawkowanie w ich przypadku może mieć szybszy i bardziej nasilony przebieg ze względu na większą zawartość substancji czynnej w pojedynczej tabletce. 8

  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl