Przedawkowanie
Elestar HCT 40 mg + 5 mg + 25 mg

Przedawkowanie preparatu Elestar HCT, zawierającego olmesartan medoksomil (max. dawka 40 mg), amlodypinę (max. 10 mg) i hydrochlorotiazyd (max. 25 mg), prowadzi do wielokierunkowych objawów klinicznych, z dominującym niedociśnieniem tętniczym, które może skutkować wstrząsem i zgonem. Olmesartan wywołuje niedociśnienie, tachykardię lub bradykardię (przy stymulacji nerwu błędnego), amlodypina powoduje nadmierną wazodylatację, tachykardię odruchową oraz opóźniony (24-48h) niekardiogenny obrzęk płuc, a hydrochlorotiazyd prowadzi do hipokaliemii, hipochloremii, odwodnienia, nudności i senności. Hipokaliemia może nasilać zaburzenia rytmu serca, zwłaszcza u pacjentów stosujących glikozydy naparstnicy lub leki przeciwarytmiczne.

Przedawkowanie produktu leczniczego Elestar HCT

Przedawkowanie złożonego produktu leczniczego zawierającego olmesartan medoksomil, amlodypinę i hydrochlorotiazyd stanowi poważne zagrożenie dla pacjenta ze względu na wielokierunkowy mechanizm działania poszczególnych składników. Maksymalna dopuszczalna dawka dobowa preparatu Elestar HCT wynosi 40 mg + 10 mg + 25 mg, a przekroczenie jej może prowadzić do wystąpienia szeregu poważnych objawów klinicznych.1

Objawy przedawkowania

Dominującym objawem przedawkowania produktu Elestar HCT jest niedociśnienie tętnicze, które może być znaczne i długotrwałe, potencjalnie prowadzące do wstrząsu, a w skrajnych przypadkach nawet do zgonu. Ekspozycja na wysokie dawki poszczególnych składników preparatu może wywoływać charakterystyczne konstelacje objawów, często nakładające się na siebie i wzajemnie się potęgujące.2

Objawy przedawkowania związane z olmesartanem medoksomilem obejmują przede wszystkim niedociśnienie i tachykardię. W przypadku pobudzenia układu przywspółczulnego (nerw błędny) może wystąpić również bradykardia jako objaw przeciwstawny.3

Przedawkowanie amlodypiny prowadzi do nadmiernej wazodylatacji obwodowej z wyraźnym niedociśnieniem i prawdopodobnie tachykardią odruchową. Szczególnie niebezpiecznym powikłaniem przedawkowania amlodypiny jest niekardiogenny obrzęk płuc, który może wystąpić z opóźnieniem (24-48 godzin po zażyciu) i wymagać wspomagania oddychania. Do czynników predysponujących do wystąpienia tego powikłania należą wczesne działania resuscytacyjne, szczególnie związane z nadmiernym obciążeniem płynami w celu utrzymania perfuzji i pojemności minutowej serca.4

Przedawkowanie hydrochlorotiazydu wiąże się z zaburzeniami elektrolitowymi (hipokaliemią, hipochloremią) oraz odwodnieniem wynikającym z nasilonej diurezy. Typowe objawy kliniczne obejmują nudności i senność. Hipokaliemia może prowadzić do kurczów mięśniowych oraz nasilić zaburzenia rytmu serca, szczególnie u pacjentów przyjmujących jednocześnie glikozydy naparstnicy lub niektóre leki przeciwarytmiczne.5

Składnik Objawy przedawkowania Mechanizm Potencjalne powikłania
Olmesartan medoksomil
  • Niedociśnienie
  • Tachykardia
  • Bradykardia (przy stymulacji nerwu błędnego)
Nadmierna blokada receptorów angiotensyny II typu 1 (AT₁) Niewydolność narządowa na skutek hipoperfuzji
Amlodypina
  • Nadmierne rozszerzenie naczyń obwodowych
  • Znaczne niedociśnienie
  • Tachykardia odruchowa
  • Niekardiogenny obrzęk płuc (opóźniony do 24-48h)
Nadmierna blokada kanałów wapniowych typu L
  • Wstrząs
  • Niewydolność oddechowa
  • Zgon
Hydrochlorotiazyd
  • Hipokaliemia
  • Hipochloremia
  • Odwodnienie
  • Nudności
  • Senność
  • Kurcze mięśni
Nadmierna diureza i utrata elektrolitów
  • Zaburzenia rytmu serca
  • Nasilenie działania glikozydów naparstnicy
  • Osłabienie mięśniowe

Postępowanie w przedawkowaniu

Leczenie przedawkowania produktu Elestar HCT powinno być przede wszystkim objawowe i podtrzymujące. Strategia terapeutyczna zależy od czasu, który upłynął od zażycia leku oraz od nasilenia objawów klinicznych.6

Przy wczesnym rozpoznaniu przedawkowania wskazane jest płukanie żołądka. Wykazano, że podanie węgla aktywowanego bezpośrednio lub w ciągu 2 godzin od przyjęcia amlodypiny istotnie zmniejsza jej wchłanianie, co może być wykorzystane również w przypadku przedawkowania preparatu złożonego.7

W przypadku klinicznie istotnego niedociśnienia spowodowanego przedawkowaniem preparatu Elestar HCT konieczne jest aktywne podtrzymywanie funkcji układu sercowo-naczyniowego, obejmujące:8

  • Ścisłe monitorowanie czynności serca i płuc
  • Ułożenie pacjenta w pozycji leżącej z uniesionymi kończynami
  • Kontrolę objętości wewnątrznaczyniowej
  • Monitorowanie diurezy

W celu przywrócenia prawidłowego napięcia naczyń i ciśnienia tętniczego można zastosować leki wazopresyjne, o ile nie ma przeciwwskazań do ich użycia. W neutralizacji działania blokady kanałów wapniowych przydatne może być dożylne podanie glukonianu wapnia.9

Ze względu na możliwość wystąpienia zaburzeń elektrolitowych związanych z komponentem tiazydowym, należy regularnie kontrolować stężenie elektrolitów i kreatyniny w surowicy. W przypadku niedociśnienia konieczne jest położenie pacjenta na plecach i szybkie uzupełnienie niedoborów soli i płynów wewnątrznaczyniowych.10

Należy podkreślić, że ze względu na wysoki stopień wiązania amlodypiny z białkami osocza, hemodializa najprawdopodobniej nie będzie skuteczna w jej eliminacji. Również możliwość usuwania olmesartanu lub hydrochlorotiazydu przez dializę nie została jednoznacznie określona.11

Szczególne uwagi kliniczne

W kontekście przedawkowania produktu Elestar HCT należy zwrócić szczególną uwagę na ryzyko opóźnionego wystąpienia niekardiogennego obrzęku płuc związanego z komponentem amlodypinowym. Objaw ten może rozwinąć się nawet 24-48 godzin po przyjęciu leku, co wymaga przedłużonej obserwacji pacjenta.12

U pacjentów przyjmujących jednocześnie glikozydy naparstnicy lub leki przeciwarytmiczne, przedawkowanie hydrochlorotiazydu powodujące hipokaliemię może nasilić zaburzenia rytmu serca, co wymaga szczególnej ostrożności i monitorowania funkcji serca.13

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl